कैलासशिखरासीनं भैरवं विगतामयम् चण्डनन्दिमहाकालगणेशवृषभृङ्गिभिः //

कुमारेन्द्रयमादित्यब्रह्मविष्णुपुरःसरैः स्तूयमानं महेशानं गणमातृनिषेवितम् //

सृष्टिसंहारकर्तारं विलयस्थितकारकम् अनुग्रहकरं देवं प्रणतार्तिविनाशनम् //

मुदितं भैरवं दृष्ट्वा देवी वचनमब्रवीत् श्रीदेव्युवाच यत्त्वया कथितं मह्यं स्वच्छन्दं परमेश्वर //

शतकोटिप्रविस्तीर्णं भेदानन्त्यविसर्पितम् चतुष्पीठं महातन्त्र चतुष्टयफलोदयम् //

न शक्नुवन्ति मनुजा अल्पवीर्यपराक्रमाः अल्पायुषो ऽल्पवित्ताश्च अल्पसत्त्वाश्च शंकर //

तदर्थं संग्रहं तस्य स्वल्पशास्त्रार्थविस्तरम् भुक्तिमुक्तिप्रदातारं कथयस्व प्रसादतः //

कीदृशं वै गुरुं विद्यात् साधकं च महेश्वर भयाभयप्रदातारं शिष्यं भूमिं च कीदृशीम् //

मन्त्रांश्चैव समासेन कालं चैव समासतः यजनं हवनं चैव अधिवासं रजांसि च //

पञ्चगव्यं चरुं चैव दन्तकाष्ठं च मण्डलम् दीक्षा चाध्वाभिषेकौ च समयान्साधनानि च //

कलिमासाद्य सिध्यन्ति तथा ब्रूहि महेश्वर श्रीभैरव उवाच साधु साधु महाभागे यत्त्वया परिचोदितम् //

अनुग्रहाय मर्त्यानां साम्प्रतं कथयामि ते आदौ तावत्परीक्षेत आचार्यं शुभलक्षणम् //

आर्यदेशसमुत्पन्नं सर्वावयवभूषितम् शिवशास्त्रविधानज्ञं ज्ञानज्ञेयविशारदम् //

देवकर्मरतं शान्तं सत्यवादिदृढव्रतम् सत्त्ववद्वीर्यसम्पन्नं दयादाक्षिण्यसंयुतम् //

त्यागिनं दम्भनिर्मुक्तं शिवशास्त्रेषु भावितम् ईदृशं तु गुरुं प्राप्य सिद्धिमुक्ती न दूरतः //

क्रोधनश्चपलः क्षुद्रो दयादाक्षिण्यवर्जितः केकरो दन्तुरः काणः पापिष्ठः शास्त्रवर्जितः //

अतिदीर्घस्तथा ह्रस्वः कृशः स्थूलः क्षयान्वितः तार्किको दम्भसंयुक्तः सत्यशौचविवर्जितः //

अन्यशास्त्ररतो यस्तु नासौ मुक्तिफलप्रदः शिष्यो दयान्वितो धीरो दम्भमायाविवर्जितः //

देवाग्निगुरुभक्तश्च शास्त्रभक्तो दृढव्रतः गुरुशुश्रूषणपरः सुशान्तेन्द्रियसंयुतः //

ईदृशो वै भवेच्छिष्.यः सो ऽत्रानुग्रहभाजनम् मायान्वितः शठः क्रूरो निःसत्यः कलहप्रियः //

कामी च लोभसम्पन्नः शिवभक्तिविवर्जितः दूषको गुरुशास्त्राणां दीक्षितो ऽपि न मुक्तिभाक् //

सन्तापं क्रोधने विन्द्याच् चपले चपलाः श्रियः मन्त्रसिद्धिं हरेत् क्षुद्र आचार्यस्तु वरानने //

दयाहीनेन दौर्भाग्यम् अदक्षे दस्युपीडनम् केकरेण भवेद्व्याधिर् दन्तुरः कलिकारकः //

काणो विद्वेषजननः खल्वाटश्चार्थनाशनः शास्त्रहीने न सिद्धिः स्याद् दीक्षादौ वीरवन्दिते //

दीर्घे राजभयं ज्ञेयं ह्रस्वः पुत्रविनाशनः कृशः क्षयकरो ज्ञेयः स्थूल उत्पातकारकः //

क्षयान्वितेन मृत्युः स्यात् तार्किके वधबन्धनम् दाम्भिकः पापजनको वेदितव्यो वरानने //

मन्तास्तस्य न सिद्ध्यन्ति यः सत्यादिविवर्जितः सर्वे ते न शुभा देवि इह लोके परत्र च //

सितरक्तपीतकृष्णां भूमिं प्लवविशोधिताम् विशल्यां लक्षणैर्युक्तां सर्वकामार्थसाधिकाम् //

सुगन्धिगन्धसंयुक्तां पुष्पप्रकरलालिताम् सुधूपामोदबहलां वितानोपरिशोभितम् //

आचार्यस्तु शुचिर्भूत्वा चन्दनागुरुचर्चितः सुधूपितः प्रसन्नात्मा खटिकाकरसंयुतः //

प्राङ्मुखोदङ्मुखो वापि एकचित्तः समाहितः मातृकां प्रस्तरेत्तत्र आदिक्षान्तामनुक्रमात् //

आदिः षोडशभेदेन साक्षाद्वै भैरवः स्मृतः कवर्गश्चटवर्गौ च तपयाः शस्तथैव च //

संहारेण समोपेतौ योनिर्वै भैरवी स्मृता मातृकाभैरवं देवम् अवर्गेण प्रपूजयेत् //

भैरवी कादिना पूज्या मातृवर्गैः प्रपूजयेत् अवर्गे तु महालक्ष्मीः कवर्गे कमलोद्भवा //

चवर्गे तु महेशानी टवर्गे तु कुमारिका नारायणी तवर्गे तु वाराही तु पवर्गिका //

ऐन्द्री चैव यवर्गस्था चामुण्डा तु शवर्गिका एताः सप्त महामातृः सप्तलोकव्यवस्थिताः //

सर्वान् कामानवाप्नोति देव्येवं भैरवो ऽब्रवीत् अन्ते ऽस्य उद्धरेन्मन्त्रान् यथाक्रमनियोगतः //

त्रयोदशं बिन्दुयुतम् अनन्तासनमुत्तमम् अनेन योजयेत्सर्वं सोमसूर्याग्निमध्यगम् //

ब्रह्मविष्णुमहेशानं शवान्तं परिकल्पयेत् मूर्तिं हंसाक्षरेणैव बिन्दुभिन्नेन कल्पयेत् //

अर्धचन्द्रकृताटोपां स्वस्वनां तुहिनप्रभाम् तदूर्ध्वे सकलं देवं स्वच्छन्दं परिकल्पयेत् //

ॐकारमुच्चरेत्पूर्वम् अघोरेभ्यो अनन्तरम् थ घोरेभ्यो समालिख्य ततो ऽन्यत्तु समालिखेत् //

घोरघोरतरेभ्यश्च सर्वतः शर्व उच्चरेत् सर्वेभ्यः पदमन्यच्च नमस्ते रुद्र एव च //

रूपेभ्यश्च समालिख्य नमस्कारावसानकम् मन्त्रराजः समाख्यातः अघोरः सुरपूजितः //

सकृदुच्चारितो देवि नाशयेत् सर्वकिल्बिषम् जन्मकोटीसहस्रैस्तु भ्रमद्भिः समुपार्जितम् //

स्मरणान्नाशयेद्देवि तमः सूर्योदये यथा यकारादिवकारान्ताः संहारेण समायुताः //

बिन्दुमस्तकसम्भिन्ना भैरवस्य मुखानि च ब्रह्मभङ्ग्या नियोज्यानि मूर्धादिचरणावधि //

पुनश्चोर्ध्वं मुखं कल्प्यं प्राग्दक्षिणमथोत्तरम् अपरं कल्पयित्वा तु कलाभेदेन विन्यसेत् //

पूर्वं च दक्षिणं चैव उत्तरं पश्चिमं तथा ऊर्ध्वमूर्ध्ना तु संयुक्तं क्षकारं त्वीशरूपिणम् //

एवं वक्त्रं चतुर्धा तु वक्त्रेष्वेव नियोजयेत् पञ्चमं यद्भवेद्वक्त्रं क्षकारेणैव निर्दिशेत् //

हृदि ग्रीवांसपृष्ठे तु नाभौ च जठरे तथा पृष्ठे चोरसि विन्यसेद् अघोरेण यथाक्रमम् //

गुह्ये तथा गुदे चैव तथोर्वोर्जानुनोरपि जङ्घयोश्च स्फिजोः कट्यां पार्श्वयोरुभयोरपि //

विन्यसेच्चैव वामेन शरीरे तु यथाक्रमम् पादौ हस्तौ तथा नासां शिरश्चैव भुजावथ //

सद्येन कल्पयेद्देवि सर्वमेतद्यथाक्रमम् तासां नामानि वक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः //

तारा सुतारा तरणी तारयन्ती सुतारणी ईशानस्य कला पञ्च निरञ्जनपदानुगा //

निवृत्तिश्च प्रतिष्ठा च विद्या शान्तिस्तथैव च पुरुषस्य कला ह्येताश् चतस्रः परिकीर्तिताः //

तमा मोहा क्षुधा निद्रा मृत्युर्माया भया जरा अघोरस्य कला ह्येता अष्टौ वै वरवर्णिनि //

रजा रक्षा रतिः पाल्या काम्या तृष्णा मतिः क्रिया ऋद्धिर्माया च रात्रिश्च भ्रामिणी मोहनी तथा //

मनोन्मनी कला ह्येता वामदेवे त्रयोदश सिद्धिरृद्धिर्द्युतिर्लक्ष्मीर् मेधा कान्तिः सुधा स्थितिः //

सद्योजातकलास्त्वेवम् अष्टौ सम्परिकीर्तिताः पुनश्च साधको देवि सर्वाङ्गेषु यथाक्रमम् //

नवतत्त्वं त्रितत्त्वं च ध्रुवेण परिकल्पयेत् विद्याङ्गानि पुनर्न्यस्य तेषां मन्त्रान् शृणु प्रिये //

अघोरेभ्यो समालिख्य थ घोरेभ्यो द्वितीयकम् घोरघोरतरेभ्यश्च तृतीयं परिकल्पयेत् //

सर्वतः शर्व सर्वेभ्यो चतुर्थं परिकल्पयेत् नमस्ते रुद्ररूपेभ्यः पञ्चमं च विधानतः //

ॐकारमुच्चरेत्पूर्वं जुं सश्च तदनन्तरम् नेत्रत्रयं प्रकल्पेत विद्यादेहस्य भामिनि //

विद्याङ्गानि विजानीयात् नामानि च निबोध मे सर्वात्मा तु ब्रह्मशिरो ज्वालिनी पिङ्गलं तथा //

दुर्भेद्यं पाशुपत्यं च ज्योतीरूपं तथैव च क्रिया ज्ञानं तथैवेच्छा तासां मन्त्रान्निबोध मे //

चतुर्थस्वरसंयुक्तं हान्तं बिन्दुविभूषितम् क्रियाशक्तिः समाख्याता सर्वसृष्टिप्रकाशिका //

शकारस्य तृतीयं तु षष्ठयुक्तं सबिन्दुकम् ज्ञानशक्तिः स्मृता ह्येषा प्रबोधजननी शुभा //

क्षादिं द्विस्वरसम्भिन्नं त्रिपञ्चेन तु मूर्छितम् इच्छाशक्तिः समाख्याता भैरवस्यामितात्मिका //

हंसाख्यो बिन्दुसंयुक्तः षष्ठस्वरविभेदितः बालेन्दुनादशक्त्यन्तः स्वच्छन्दो निष्कलः स्मृतः //

अस्योच्चरणमात्रेण ये युक्ताः सर्वपातकैः शुद्धस्फटिकसंकाशाः पदं गच्छन्त्यनामयम् //

सान्तं दीर्घस्वरैः षड्भिर् भिन्नजातिविभेदितम् हृच्छिरश्च शिखा वर्म लोचनास्त्रं प्रकल्पयेत् //

ॐकारो दीपनस्तेषाम् अन्ते जातिं प्रकल्पयेत् नमः स्वाहा तथा वौषट् हुं वषट् फट् क्रमेण तु //

एष भैरवराजस्तु सर्वकामार्थसाधकः हर ईम अकारश्च ङादिरोस्वरसंयुतः //

यान्त एकारसंयुक्तः षादिर्लान्तविभेदितः लादिस्त्रिस्वरसम्भिन्नो हंसो बिन्दुसमायुक्तः //

षष्ठस्वरसमोपेतः फट्कारान्तविकल्पितः अघोरेश्वरीति विख्याता स्वच्छन्दोत्सङ्गगामिनी //

भैरवाङ्गसमोपेता वक्त्रपञ्चकसंयुता हान्तो यादिर्यकारान्तो रादिः षष्ठकलान्वितः //

बिन्दुनादसमायोगात् कपालेशः प्रकीर्तितः सान्तो बिन्दुरधो ह्यग्निः षष्ठयुक्तस्तु कीर्तितः //

शिखिवाहनसंज्ञस्तु ज्ञातव्यो ऽसौ वरानने संहारः षष्ठसंयुक्तः षडन्तेन समन्वितः //

क्रोधराजः समाख्यातः - - - - - - - - - - - - - - - तथान्यं कथयामि ते ञादिः षष्ठस्वरोपेतस् त्रिपदेन समायुतः //

बिन्दुमस्तकसम्भिन्नो विकरालो वरानने सान्तः शाद्येन संयुक्तः षष्ठस्वरयुतो ऽप्यधः //

चतुर्दशस्वराक्रान्तो बिन्दुनादान्तभूषितः मन्मथः कथितो ह्येष सुरसिद्धनमस्कृतः //

येनेदं तु निजं सर्वं जगत्स्थावरजङ्गमम् हररादिसमायुक्तः ऊकाराधः सबिन्दुकः //

मेघनादेश्वरो ह्येष भैरवः सम्प्रकीर्तितः क्षसान्तर्बिन्दुसंयुक्तः पञ्चमेन विभेदितः //

सोमेश्वरः समाख्यातो जन्ममृत्युविनाशनः क्षादिर्यान्तसमोपेतो हान्तेनाधोनियोजितः //

भान्तो वादिर्लकारान्तो राद्यो ऽधो रुद्रयोजितः बिन्द्वर्धेन्दुसमायुक्तो नादशक्तिसमन्वितः //

विद्याराजः समाख्यातो महापातकनाशनः भैरवाष्टकमेतद्धि परिवारः प्रकीर्तितः //

लोकपालांस्तथोद्धृत्य स्वनामप्रणवादिकान् नमस्कारावमानांश्च सास्त्रान्सम्परिकल्पयेत् //

इति स्वच्छन्दतन्त्रे मन्त्रोद्धारप्रकाशनं नाम प्रथमः पटलः

अथार्चनं प्रवक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः शौचं कृत्वा ततः स्नानं कर्तव्यं तु मृदम्भसा //

शुचिस्थानान्मृदं पूर्वं गृहीत्वास्त्रेण शोधिताम् प्रक्षाल्य जलतीरं तु स्थापयेत्तां वरानने //

भागद्वयं ततो ऽस्त्रेण कर्तव्यं तु कृशोदरि भागार्धेन कटिं चोरू जङ्घे पादौ तथैव च //

क्षालयेत यथान्यायं त्रिरन्तरितयोगतः अवशिष्टं तु भागार्धं गृहीत्वास्त्राभिमन्त्रितम् //

सप्तवारान्वरारोहे अर्कदीप्तं तु कारयेत् शिरःप्रभृति पादान्तम् आगुष्ठ्य स्नानमाचरेत् //

उत्तीर्योदकमध्यात्तु उपस्पृश्य यथाक्रमम् संध्याया वन्दनं कुर्याच् छास्त्रदृष्टेन कर्मणा //

मलस्नानं भवेदेवं विधिस्नानं प्रचक्ष्महे भागार्धं यत्स्थितं पूर्वं ततो भागत्रयं कुरु //

वामहस्तस्य पूर्वे च दक्षिणे चोत्तरे क्रमात् पूर्वभागं ततो ऽस्त्रेण सप्तवारांस्तु मन्त्रयेत् //

दक्षिणस्थं तथा वक्त्रैर् अभिमन्त्र्य वरानने उत्तरं चाभिमन्त्र्यैवं देवेनाङ्गयुतेन च //

पूर्वभागं गृहीत्वा तु दशदिक्षु विनिक्षिपेत् उत्तरेण तु भागेन जलं चैवाभिमन्त्रयेत् //

बाहुमात्रप्रमाणेन भैरवेशमनुस्मरन् आत्मानं गुण्ठयित्वा तु दक्षभागेन सुव्रते //

स्नायाद्राजोपचारेण सुगन्धामलकादिभिः प्राणायामाभिषेकौ तु कर्तव्यौ भैरवेण च //

उत्तीर्योदकमध्यात्तु तद्वासः परिवर्तयेत् उपस्पृश्य कृतन्यासो मूलमन्त्रमनुस्मरन् //

तीर्थं संगृह्य देवेशि आत्मनो ऽग्रे निधापयेत् तत्रस्थो वन्दयेत्संध्यां मार्जनादिरनुक्रमात् //

अघमर्षः प्रकर्तव्य उपस्थानं दिवाकरे जपं कृत्वा निवेद्यैवं प्रणम्य च वरानने //

मन्त्राणां तर्पणं कृत्वा देवानामृषिभिः सह सर्वेषां भूतसंघानां ततस्तीर्थं तु संहरेत् //

मूलमन्त्रमनुस्मृत्य भस्मस्नानमतः परम् मलस्नानं प्रकर्तव्यं भावितेनान्तरात्मना //

परिवृत्त्य ततो वासः संध्यां प्रागिव वन्दयेत् विधिस्नानं ततः कुर्याद् भैरवेशमनुस्मरन् //

शिरो वक्त्रं च हृद्गुह्यं पादान्तं च विभागशः भैरवेणाङ्गयुक्तेन समुद्धूल्यं यथाक्रमम् //

अभिषेकं प्रकुर्वीत परं तत्त्वमनुस्मरन् संध्याया वन्दनं कुर्याद् यथापूर्वं वरानने //

ततो यागगृहं गत्वा हस्तौ पादौ च क्षालयेत् शिखां बद्ध्वा शिखां स्मृत्वा उपस्पृश्य विधानतः //

सकलीकृतदेहस्तु पुष्पमादाय सुव्रते दिङ्मातृभ्यो नमस्कृत्य द्वारं संप्रोक्ष्य यत्नतः //

शिवाम्भसास्त्रमन्त्रेण विघ्नप्रोच्चाटनं भवेत् द्वारशाखोर्ध्वतो देवं गणेशं च श्रियं तथा //

संपूज्य गन्धपुष्पाद्यैर् धूपादिभिरनुक्रमात् अर्घ्यपाद्योपहारैश्च ततो द्वारस्य चोत्तरे //

नन्दिगङ्गे समभ्यर्च्य महाकालं च दक्षिणे कालिन्दीं चैव संपूज्य यथानुक्रमयोगतः //

भैरवास्त्रं समुच्चार्य पुष्पं संगृह्य भावितः सप्ताभिमन्त्रितं कृत्वा ज्वलदग्निशिखाकुलम् //

नाराचास्त्रप्रयोगेण प्रविशेद्गृहमध्यतः निवारितं तेन सर्वं विघ्नजालमनन्तकम् //

ततो रक्षार्थमन्त्रं च दशदिक्षु विनिक्षिपेत् मध्ये सम्पूज्य ब्रह्माणं गन्धैः पुष्पैरनुक्रमात् //

दक्षिणायां ततो मूर्तौ प्रणवासनसंस्थितः उपविश्यासनं बद्ध्वा स्वभ्यस्तं वै पुरःस्थितम् //

गन्धदिग्धौ करौ कृत्वा अस्त्रेण परिशोधयेत् कवचेनावगुण्ठ्यैतौ प्लावयेदमृतेन तु //

परां शक्तिं तु संक्षोभ्य ततो ऽनन्तं प्रकल्पयेत् मूर्तिं न्यस्यानुवक्त्राणि स्वच्छन्दं परिकल्पयेत् //

अङ्गुष्ठादिकनिष्ठान्तं विन्यसेदङ्गपञ्चकम् भैरवानपि संकल्प्य परं तत्त्वमनुस्मरेत् //

प्राणायामत्रयं कार्यं देहसंशुद्धिकारणम् अशुद्धः स्वमरुद्रेच्यः शुद्धेनापूरयेत्तनुम् //

कुम्भकं रेचकं कृत्वा व्योम्न्यात्मानं निधापयेत् खद्योतकनिभं सूक्ष्मं करणैस्तु विवर्जितम् //

कार्येणैव विहीनं च मायाप्रध्वस्तगोचरम् शिवीकार्यस्तथात्मैव यथा भवति तच्छृणु //

परं भावं तु संगृह्य ततः शोष्या तनुः प्रिये संहारेण यभिन्नेन रुद्रबीजयुतेन च //

तेनैव दहनं कार्यम् ऊर्ध्वाधो ऽग्नियुतेन च अधो विष्णुसमायुक्तो वायुवर्णः सबिन्दुकः //

उत्पूयनकरो ह्येष प्लावने वारुणः स्मृतः बिन्दुमस्तकसंभिन्नः शक्तिन्यासस्ततो भवेत् //

आनयेत्तं यथानीतं प्लावयेदमृतेन तु मलप्रध्वस्तचैतन्यं कलाविद्यासमाश्रितम् //

रागेण रञ्जितात्मान कालेन कलितं तथा नियत्या यमितं भूयः पुंभावेनोपबृंहितम् //

प्रधानाशयसंपन्नं गुणत्रयसमन्वितम् बुद्धितत्त्वसमासीनम् अहङ्कारसमावृतम् //

मनसा बुद्धिकर्माक्षैस् तन्मात्रैः स्थूलभूतकैः प्रणवेन तु सर्वं तच् छरीरोत्पत्तिकारणम् //

न्यसेत्क्रमेण देवेशि त्रिंशदेकं च संख्यया षट्तत्त्वी त्वात्मसंबद्धा ज्ञातव्यात्र वरानने //

प्रधानावनिपर्यन्तं शरीरं च विनिर्मितम् चतुर्विंशतितत्त्वानि चैतन्यरहितानि तु //

द्रष्टव्यानि वरारोहे पुरुषाधिष्ठितानि तु सचेतनानि सर्वाणि ज्ञातव्यानि सदैव हि //

पञ्चविंशकमेतच्च प्राकृतं समुदाहृतम् ततो मूर्तिं न्यसेद्देवि मूलमन्त्रसुलक्षितम् //

सकलं भैरवं न्यस्य द्वात्रिंशार्णं सुलोचने मुखानि कल्पयेत्पश्चान् मूर्धादिचरणावधि //

वक्त्राणि कल्पयेत्पश्चाद् ऊर्ध्वं पूर्वं च दक्षिणम् उत्तरं पश्चिमं चैव यथावत्प्रविभागशः //

कलाभेदं यथापूर्वं शोध्याध्वानं प्रकल्पयेत् नवतत्त्वं त्रितत्त्वं च विद्याङ्गा लोचनत्रयम् //

वर्गातीतेन क्षुरिकाम् ऊर्ध्वाधो ऽग्निप्रदीपिताम् षोडशान्तर्हता सा तु रक्षि᳚का विघ्ननाशिका //

नवकं कल्पयेत्पूर्वं मूर्ध्नि वक्त्रे च कण्ठके हृदये नाभिदेशे च गुह्य ऊर्वोश्च जानुतः //

पादान्तं चैव विन्यस्य स्वध्यानगुणसंयुतम् क्रियाज्ञाने तथेच्छा च दक्षे वामे च मध्यतः //

विद्याराजः स्मृतो ह्येष भैरवो मन्त्रनायकः निष्कलं तु तथावाह्य अङ्गान्येवं यथाक्रमम् //

गन्धैर्धूपैस्तथा पुष्पैर् विविधैर्भक्ष्यभोजनैः पूजयेद्देवदेवेशं मनसैव प्रकल्पितैः //

आत्मानं भैरवं ध्यात्वा ततो हृद्यागमाचरेत् नाभौ कन्दं समारोप्य नालं तु द्वादशाङ्गुलम् //

हृदन्तं कल्पयेद्यावत् तत्र पद्मं विचिन्तयेत् अष्टपत्रं महादीप्तं केसरालं सकर्णिकम् //

कन्दं शक्तिमयं तत्र नाले वै कण्टकास्तु ये भुवनानि च तान्येव रुद्राणां वरवर्णिनि //

मायात्मको भवेद्ग्रन्थिर् अशुद्धाध्वव्यवस्थितः विद्यापद्मं महादीप्तं कर्णिकाबीजराजितम् //

पुष्कराणि च देवेशि तत्र विद्येश्वराः स्मृताः एवं ध्यात्वा महापद्मं सर्वदेवमयं शुभम् //

शक्तिन्यासो भवेत्पूर्वं कन्दं तु तदनन्तरम् अङ्कुरं नालविन्यासम् अनन्तं परिकल्पयेत् //

तेजोमयं महाशुभ्रं स्फुरत्किरणभास्वरम् धर्मं ज्ञानं च वैराग्यम् ऐश्वर्यं च क्रमान्न्यसेत् //

सितरक्तपीतकृष्णा आग्नेय्यादीशदिग्गताः पादकाः सिंहरूपास्ते त्रिनेत्रा भीमविक्रमाः //

शिवशक्तिमया मन्त्रा न्यस्तव्या वीरविन्दते अधर्माज्ञानावैराग्यम् अनैश्वर्यं च प्राग्दिशः //

उत्तरान्तं निवेश्यं तु गात्रकाः सितवर्णकाः संधानकीलकाश्चैव अतसीपुष्पसंनिभाः //

वेदा युगाश्च ते चैव ज्ञातव्याः क्रमशः प्रिये अधश्छादनमूर्ध्वं च रक्तं शुक्लं विचिन्तयेत् //

मध्ये तमो विजानीयाद् गुणास्त्वेते व्यवस्थिताः सितं पद्मं विजानीयात् केसराणि विचिन्तयेत् //

सितरक्तप्रपीतानि मूलमध्याग्रदेशतः कर्णिका हेमसंकाशा बीजानि हरितानि तु //

वामां पूर्वदले न्यस्य ज्येष्ठां वह्निदलाश्रिताम् रौद्रीं दक्षिणपत्रे तु कालीं नैरृतगोचरे //

कलविकरणीं देवीं विन्यस्येद्वारुणे दले बलविकरणीं देवीं वायव्यदलमाश्रिताम् //

बलप्रमथनीं देवीम् उत्तरे विनियोजयेत् सर्वभूतदमनीं च ऐशान्यां विनियोजयेत् //

मध्ये मनोन्मनीं देवीं कर्णिकायां निवेशयेत् शक्रचापनिभं देवि ध्यातव्यं शक्तिमण्डलम् //

मध्ये सूर्यसहस्राभां चिन्तयेत्तु मनोन्मनीम् सूर्याध्वमण्डलं पत्रे सोमं संयोज्य केसरे //

वह्निमण्डलकं देवि कर्णिकायां निवेशयेत् ब्रह्मा विष्णुर्हरश्चैव मण्डलेष्वधिपाः स्मृताः //

ब्रह्मा चतुर्मुखो रक्तश् चतुर्बाहुविभूषितः कृष्णाजिनोत्तरीयश्च राजीवासनसंस्थितः //

कमण्डलुधरो देवि दण्डहस्तस्तथैव च अक्षमालाधरो देवः पद्महस्तः सुलोचनः //

ध्यात्वा पत्रेषु तं न्यस्येत् सर्वकिल्विषनाशनम् अतसीपुष्पसंकाशं शङ्खचक्रगदाधरम् //

पीताम्बरधरं देवं वनमालाविभूषितम् स्फुरन्मुकुटमाणिक्यं किङ्किणीजालमण्डितम् //

दिव्यकुण्डलधर्तारं गरुडासनसंस्थितम् ध्यात्वा विष्णुं महात्मानं केसरेषु निवेशयेत् //

शङ्खकुन्देन्दुधवलं शूलहस्तं त्रिलोचनम् दशबाहुं विशालाक्षं नागयज्ञोपवीतिनम् //

सिंहचर्मपरीधानं शशाङ्ककृतभूषणम् नीलकण्ठं वृषारूढं रुद्रं ध्यात्वा वरानने //

निवेशयेत्कर्णिकायां महापातकनाशनम् महाप्रेतं न्यसेत्पश्चात् प्रहसन्तं सचेतनम् //

रक्तवर्णं सुतेजस्कं नेत्रत्रयविभूषितम् प्रणवेन न्यसेत्सर्वम् आसनं भैरवस्य तु //

गन्धैः पुष्पैः समभ्यर्च्य ततो मूर्तिं प्रकल्पयेत् कदम्बकुसुमाकारां तुषारकिरणत्विषम् //

मूर्त्यूर्ध्वे भैरवं देवं सकलं परिकल्पयेत् द्वात्रिंशद्वर्णकचितं स्फुरत्तडिदिवोज्ज्वलम् //

वक्त्राणि कल्पयेद्देवि स्वध्यानेन महेश्वरि मूर्धादिचरणं यावत् प्रणवादिनमोन्ततः //

अष्टात्रिंशत्कलाभेदं शोध्याध्वानं प्रकल्पयेत् नवतत्त्वं त्रितत्त्वं च नवकं भैरवाभिधम् //

विद्याङ्गा लोचनं चैव क्षुरिकां च प्रकल्पयेत् शक्तित्रयं ततो न्यस्येद् दक्षदिग्वामगोचरे //

मध्यप्रदेशे देवेशि ततो रूपमनुस्मरेत् त्रिपञ्चनयनं देवं जटामुकुटमण्डितम् //

चन्द्रकोटिप्रतीकाशां चन्द्रार्धकृतशेखरम् पञ्चवक्त्रं विशालाक्षं सर्पगोनासमण्डितम् //

वृश्चिकैरग्निवर्णाभैर् हारेण तु विराजितम् कपालमालाभरणं खड्गखेटकधारिणम् //

पाशाङ्कुशधरं देवं शरहस्तं पिनाकिनम् वरदाभयहस्तं च मुण्डखट्वाङ्गधारिणम् //

वीणाडमरुहस्तं च घण्टाहस्तं त्रिशूलिनम् वज्रदण्डकृताटोपं परश्वायुधहस्तकम् //

मुद्गरेण विचित्रेण वर्तुलेन विराजितम् सिंहचर्मपरीधानं गजचर्मोत्तरीयकम् //

अष्टादशभुजं देवं नीलकण्ठं सुतेजसम् ऊर्ध्ववक्त्रं महेशानि स्फटिकाभं विचिन्तयेत् //

आपीतं पूर्ववक्त्रं तु नीलोत्पलदलप्रभम् दक्षिणं तु विजानीयाद् वामं चैव विचिन्तयेत् //

दाडिमीकुसुमप्रख्यं कुङ्कुमोदकसंनिभम् चन्द्रार्बुदप्रतीकाशं पश्चिमं तु विचिन्तयेत् //

स्वच्छन्दभैरवं देवं सर्वकामफलप्रदम् ध्यायते यस्तु युक्तात्मा क्षिप्रं सिध्यति मानवः //

ततः परमबीजेन परं परमकारणम् सुशान्तं निष्कलं देवं सर्वव्यापिनिरञ्जनम् //

आवाहयेत्सुहृष्टात्मा तव देवि वदाम्यहम् हृत्कण्ठतालुभ्रूमध्यनादान्तान्तसमाश्रितम् //

निष्कम्पं कारणातीतम् आवाह्य परमेश्वरम् संस्थाप्य विधिवद्देवम् अङ्गषट्कं ततो न्यसेत् //

पाद्यमाचमनं चार्घं स्वागतं तदनन्तरम् संनिधानं च देवेशि निष्ठुरया निरोधयेत् //

गन्धैः पुष्पैस्तथा धूपैर् धूपयित्वा तमर्चयेत् मुद्रां प्रदर्शयेत्पश्चात् त्रिधा त्रैकाल्यकर्मणि //

ततः स्नानादिकं कर्म कृत्वा चैव वरानने परिधाप्य सुवस्त्राणि नेत्रपट्टोद्भवानि च //

विलिप्यागुरुकर्पूरैर् मुकुटाद्यैर्विभूषयेत् पुष्पैर्नानाविधैः शुभ्रैर् अर्चयेद्भूषयेत्पुनः //

अर्घं दत्त्वा महेशानि पुनर्मुद्रां प्रदर्शयेत् प्रणम्य भैरवं देवं स्वच्छन्दं विश्वनायकम् //

ततो ह्याभरणं बाह्ये विनिवेश्यं वरानने ऐशान्यां पूर्वतो याम्यां उत्तराप्यावसानकम् //

विन्यसेत्पञ्च वक्त्राणि पञ्चवक्त्रयुतानि च बाहुभिर्दशभिश्चैव शशाङ्कमुकुटैः सह //

ध्यातव्यानि स्वरूपाणि वराभयकराणि तु अग्नीशरक्षोवायव्यचतुर्दिक्षु च तं न्यसेत् //

हृच्छिरश्च शिखा वर्म अस्त्रं च प्रविभागशः हृदयं रक्तवर्णाभं शिरो गोरोचनप्रभम् //

तडिद्वलयसंकाशां शिखां देवीं विचिन्तयेत् आधूम्रं कवचं विद्यात् कपिशं चास्त्रमेव च //

ज्योतीरूपप्रतीकाशं नेत्रं मध्ये च संस्थितम् पञ्चवक्त्राः स्मृताः सर्वे दशबाह्विन्दुभूषिताः //

नानाभरणसंयुक्ता नानास्रग्गन्धलेपनाः नानावस्त्रपरीधाना मुकुटैरुज्ज्वलैः शुभैः //

रत्नमालावनद्धाश्च हारकेयूरभूषिताः द्विरष्टवर्षकाकाराः सुरूपाः स्थिरयौवनाः //

भैरवाद्याः स्मृता मन्त्राः पीठेशाः पीठमर्दकाः या सा पूर्वं मया ख्याता अघोरी शक्तिरुत्तमा //

भैरवं पूजयित्वा तु तस्योत्सङ्गे तु तां न्यसेत् यादृशं भैरवं रूपं भैरव्यास्तादृगेव हि //

ईषत्करालवदनां गम्भीरविपुलस्वनाम् प्रसन्नास्यां सदा ध्यायेद् भैरवीं विस्मितेक्षणाम् //

द्वितीयावरणे देवि विन्यसेद्भैरवाष्टकम् कपालीशं तु पूर्वायाम् आग्नेय्यां शिखिवाहनम् //

दक्षिणे क्रोधराजं तु विकरालं तु नैरृते मन्मथं पश्चिमे भागे मेघनादेश्वरं तथा //

वायव्ये देवि विन्यस्य सोमराजं तथोत्तरे विद्याराजं तथैशान्यां विन्यसेत्तु सुभावितः //

पञ्चवक्त्रास्त्रिनेत्राश्च दशबाह्विन्दुशेखराः कपालमालाभरणाः स्फुरन्माणिक्यमण्डिताः //

पूर्वं पीतं स्मृतं देवि रक्तमाग्रेयगोचरे दक्षिणे नीलमेघाभं नैरृत्यां ज्वलनप्रभम् //

श्यामं चापरदिग्भागे धूम्रं वायव्यगोचरे चन्द्रबिम्बप्रभं सौम्ये ईशाने स्फटिकप्रभम् //

तृतीये चैव लोकेशान् सास्त्रान्संपरिकल्पयेत् नामानि तेषां वक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः //

इन्द्राग्नियमनिरृतिवरुणाश्च समीरणः सोमराजः कुबेरश्च ईशानः परमेश्वरः //

भैरवाष्टकरूपेण ध्यातव्यास्तु वरानने वज्रं शक्तिस्तथा दण्डः खड्गः पाशस्तथैव च //

ध्वजो गदा त्रिशूलं च लोकपालयुधानि वै वज्रं चानेकवर्णाढ्यं शक्तिं हेमसमप्रभाम् //

दण्डं भिन्नाञ्जनाभं च खड्गं नीलोत्पलप्रभम् किंशुकाभं तथा पाशं ध्वजं शुक्लं विचिन्तयेत् //

गदां तु विद्रुमाभां वै शूलं विद्युत्समप्रभम् संपूज्यावरणं सर्वं संधानं मन्त्रनायके //

अस्त्राणि लोकपालाश्च भैरवाष्टकमेव च पञ्च ब्रह्मान्यथाङ्गानि एतान्यावरणानि तु //

क्रमेणोच्चारयेत्सर्वं यावत्तद्गर्भमैश्वरम् मूलमन्त्रेण कर्तव्यं नाडीसंधानमेव च //

परान्तं यावदाभाव्य नैवेद्यानि निवेदयेत् घारिका वटकांश्चैव शष्कुलीर्मोदकांस्तथा //

खण्डलड्डुशरावाणि भक्ष्याणि विविधानि च शाल्योदनं मुद्गसूपम् आज्याक्तं संप्रकल्पयेत् //

कौशल्यां मण्डकापूपांस् तथा क्षौद्रशिरांसि च घृताक्तांश्चिल्लकांश्चैव लवणान्परिकल्पयेत् //

अवदंशान्यनेकानि कटूनि मधुराणि च रसालां च दधि क्षीरम् आसवं विविधं तथा //

मत्स्यमांसान्यनेकानि लेह्यपेयानि यानि च अग्रमापूरयेच्छंभोर् वित्तशाठ्यविवर्जितः //

पश्चादर्घः प्रदातव्यः सुरया सुसुगन्धया मुद्रां प्रदर्शयेत्पश्चात् त्रिधा त्रैकाल्यकर्मणि //

प्रणिपातं ततः कृत्वा जपं पश्चात्समाचरेत् अक्षमालां तु संगृह्य गन्धैः पुष्पैः समर्चिताम् //

वाङ्निरुद्वः सुचित्तात्मा राजीवासनसंस्थितः मूलमन्त्रं समुच्चार्य नादे लीनं विचिन्तयेत् //

उन्मील्याक्षाणि संचिन्त्य ततस्तु जपमारभेत् अक्षराक्षरसन्तानं न द्रुतं न विलम्बितम् //

जपः प्राणसमः कार्यः दिनस्थो मुक्तिकाङ्क्षिभिः संहारः स तु विज्ञेयः शिवधामफलप्रदः //

व्योम्नि प्राप्तो यदा नादः पुनरेव निवर्तते शर्वरी सा तु विज्ञेया हृदब्जं यावदागतः //

सृष्टिरेषा समाख्याता सर्वसिद्धिफलोदया आत्मनो भैरवं रूपं सदा भाव्यं वरानने //

तस्य विघ्ना विनश्यन्ति जपश्च सफलो भवेत् जप्त्वा निवेदयेद्देवि भैरवाय वरानने //

पूरकेण प्रयोगेण त्रिस्थं च त्रितयान्वितम् त्रिसिद्धिसिद्धिदं देवि सरहस्यमुदाहृतम् //

शान्तिके मानसो जप्य उपांशुः पौष्टिके स्मृतः सशब्दश्चाभिचारे ऽसौ प्रागुदग्दक्षिणामुखः //

आत्मा न शृणुते यं तु मानसो ऽसौ प्रकीर्तितः आत्मना श्रूयते यस्तु तमुपांशुं विजानते //

परे शृण्वन्ति यं देवि सशब्दः स उदाहृतः अष्टोत्तरशतेनैव अक्षमाला समेरुका //

रुद्राक्षशङ्खपद्माक्षपुत्रजीवकमौक्तिकैः स्फाटिकी मणिरत्नोत्था सौवर्णी वैद्रुमी तथा //

दशाक्षमाला देवेशि गृहस्थानां प्रकीर्तिताः सूत्रं ध्यात्वा परां शक्तिम् अध्वभागांस्ततो मणीन् //

व्यक्तिस्थानं शिवस्याध्वा ततस्तद्धर्मिणीं स्मरेत् सप्तविंशतिभिः कुर्याद् द्विगुणैर्वा चतुर्गुणैः //

समैस्तु संहतैरेकं शिवतत्त्वात्मकं मुखे न तं विलङ्घयेद्विद्वान् सृष्टिसंहारकारणम् //

वीरस्थानरतानां हि वीराणां वरवर्णिनि महाशङ्खाक्षसूत्रं तु सर्वकामफलप्रदम् //

गृहस्थेन न कर्तव्यम् उद्वेगजननं परम् तस्मात्तु स्फाटिकी माला जप्तव्या साधकोत्तमैः //

साधयेद्विविधान्कामान् अधमान्मध्यमोत्तमान् एवं हृदम्बुजावस्थो यष्टव्यो भैरवो विभुः //

सबाह्याभ्यन्तरं कृत्वा पश्चाद्यजनमारभेत् तत्रार्घपात्रमादौ वै सौवर्णं राजतं तथा //

शाङ्खं शाम्बूकं शौक्तं वा ताम्रं मृण्मयमेव वा पद्मपत्रपलाशोत्थं गृहीत्वा क्षाल्य वारिणा //

अस्त्रजप्तेन देवेशि प्रलिप्यागुरुचन्दनैः मृष्टधूपेन संधूप्य वारिणापूरयेत्ततः //

वस्त्रपूतेन शुद्धेन ताडयेदस्त्रमुच्चरन् वर्मावगुण्ठितं कृत्वा यागं तत्रैव विन्यसेत् //

पूर्वोक्तेन विधानेन प्रोक्ष्यस्तेन समासतः यागार्थो द्रव्यसंघातः ततो यजनमारभेत् //

शक्तिं न्यस्य ततश्चादौ व्योमाकारां सुजाज्वलाम् सकलव्यापिकां सूक्ष्मां शिवाधारां तु सर्वगाम् //

ॐकारदीपितां देवीं नमस्कारावसानिकाम् अनन्तं चैव विन्यस्य धर्मं ज्ञानं तथैव च //

वैराग्यं च तथैश्वर्यम् आग्नेय्यादिक्रमेण तु अधर्मं च तथाज्ञानम् अवैराग्यमनैश्वरम् //

संधानकीलकांश्चैव अधश्छादनमूर्ध्वगम् पद्मं सकेसरं देवि कर्णिकां पुष्कराणि च //

मण्डलत्रितयं देवाञ् शक्तीश्चापि शिवान्तकम् मूर्तिं ब्रह्मकलाजालं नवतत्त्वं त्रितत्त्वकम् //

भैरवाष्टकविद्याङ्गलोचनं क्षुरिकां तथा शक्तित्रयं परं देवम् अङ्गषट्कसमन्वितम् //

विन्यस्य भावयेद्देवि सततं विधिपूर्वकम् निर्वर्त्य तु यथान्यायं प्रहृष्टेनान्तरात्मना //

स्वागतं चार्ध्यपाद्यं च सन्निधानं तथैव च रोधं निष्ठुरया कुर्यान् मूलमन्त्रमनुस्मरन् //

पूजा सुविपुला कार्या गन्धधूपस्रगादिभिः मुद्रां प्रदर्शयेत्पश्चात् त्रिधा त्रैकाल्यकर्मणि //

तत आवरणं बाह्ये विनिवेश्यं वरानने ईशपूर्वयाम्यसौम्यवरुणान्तं प्रकल्पयेत् //

वक्त्राणां पञ्चकं देवि स्वध्यानगुणसंयुतम् आग्नेयैशानरक्षःसु सामीरैन्द्रदिशोरपि //

उत्तरान्तं निवेश्यं तु अङ्गानां पञ्चकं तथा नेत्रं तु कर्णिकायां वै पूर्वस्यां दिशि संस्थितम् //

स्वमन्त्रेण तु सर्वेषाम् अर्ध्यं पाद्यं समाहितः मन्त्रसंकरपुष्पाणि न कुर्यात्साधकः सदा //

न बाहुं पृष्ठतो वापि मन्त्राणां परिकल्पयेत् परिपाट्या तु दातव्यं न मन्त्रांल्लङ्घयेत्क्वचित् //

स्वमुद्रामन्त्रसंयुक्तान् युगपत्परिकल्पयेत् अर्ध्यं पाद्यं च धूपं च नित्यं तावत्समाचरेत् //

सर्वेषामेव मन्त्राणां विधिरेष प्रकीर्तितः भैरवाष्टकलोकेशान् सास्त्रान्संपरिकल्पयेत् //

बाह्ये श्मशानविन्यासं प्रणवादिनमोन्तगम् पूर्वादीशानपर्यन्तं कल्पयेत विधानतः //

आमर्दकं च पूर्वं वै श्मशानाधिपतिं विभुम् श्मशानैः सकबन्धैश्च सशूलोद्बन्धभीषणैः //

चितिभिः प्रज्वलन्तीभिः शिवारावैः सुभीषणैः अग्निकं दक्षिणे भागे कालाख्यं पश्चिमे तथा //

एकपादं तथा सौम्ये आग्नेय्यां त्रिपुरान्तकम् नैरृत्यामग्निजिह्वं तु वायव्यां तु करालिनम् //

ऐशान्यां भीमवक्त्रं तु श्मशानेशाः प्रकीर्तिताः तर्पयेन्मत्स्यमांसाद्यैर् आसवैर्विविधैस्तथा //

गन्धं पुष्पं तथा धूपं सर्वेषां तु प्रदापयेत् प्रणिपातं ततः कृत्वा जप्त्वा मन्त्रं सुभावितः //

रेचकेन प्रयोगेन निवेद्य विधिपूर्वकम् हुड्डुङ्कारनमस्कारान् कृत्वा चैव ततो व्रजेत् //

अग्निकुण्डसमीपं तु अर्घहस्तः सुभावितः कुण्डं तु लक्षणोपेतं प्रोक्षयेदस्त्रवारिणा //

कवचेनावगुण्ठ्यैतद् अस्त्रदर्भेण चोल्लिखेत् उद्धृत्य प्रोक्षयेत्पश्चाद् अस्त्रमन्त्रेण भामिनि //

पूरणं तेन कर्तव्यं समीकरणमेव च सेचनं कुट्टनं चैव लेपनं तेन कारयेत् //

प्रोक्षणं शोषणं चैव तथास्त्रेणैव कारयेत् पूजनं गन्धपुष्पाद्यैः असिना चाभिमन्त्रणम् //

वज्रीकरणमस्त्रेण रेखाः पूर्वापरास्त्रयः याम्यसौम्यमुखी चैका वज्रमेतत्प्रकीर्तितम् //

वज्रीकरणमस्त्रेण रेखास्तिस्रस्तु पूर्वगाः याम्यसौम्यमुखा त्वेका वज्रमेतत्प्रकीर्तितम् //

असिनैवाग्निकुण्डं तद् दर्भैः पूर्वाग्रसंस्तरैः सबाह्याभ्यन्तरं छाद्यं गृहहेत्वर्थमीश्वरि //

कुण्डस्य दक्षिणे भागे शुष्कगोमयमासनम् दर्भेण विष्टरं पुष्पं प्रणवेन प्रकल्पयेत् //

स्वनामपदसंयुक्तं स्वध्यानेन नमोन्तगम् आमन्त्रणपदेनैव ब्रह्माणं स्थाप्य पूजयेत् //

पुष्पादिभिः सुधूपाद्यैर् ध्रुवेण तु यथाक्रमम् चतुष्पथं कुण्डमध्ये दर्भाभ्यां प्रणवेन तु //

पूर्वसौभ्याग्रभागाभ्यां विष्टरं तस्य चोपरि पुष्पं तस्योपरिष्टात्तु हृदयेनैव पूजयेत् //

वागीशीं च समाहूय प्रणवादिनमोन्तगाम् नीलोत्पलदलश्यामाम् ऋतुमच्चारुलोचनाम् //

सर्वलक्षणसंपूर्णां सर्वावयवभूषिताम् ध्यात्वा चैवंविधां देवीं स्थापयेत्कुण्डमध्यतः //

ऋतुकाल इवोत्तानां शिरसैशानसंस्थिताम् पूजयेद्गंधपुष्पाद्यैर् भवमन्त्रमनुस्मरन् //

ततो मुद्रां दर्शयेत संनिधानाय मन्त्रवित् ततो ऽग्निपात्रमादाय शिवाम्भो ऽस्त्रेण प्रोक्षयेत् //

कवचेनावगुण्ठ्यापि प्रणवेनैव पूजयेत् अरण्यादिसमुद्भूतं लोकाग्न्यन्तं विधानतः //

अग्निं तु शुक्रवद्ध्यात्वा चैतन्यं प्रणवेन तु षडङ्गेनैव संपूज्य अमृतत्वं ध्रुवेण तु //

आत्मानं भैरवं ध्यात्वा अग्निं ध्यात्वा तु बीजवत् ध्रुवेण कुण्डबाह्ये तु त्रिधाभ्राम्यावतारयेत् //

योनौ तु बीजवत्क्षिप्त्वा भैरवेण शिवाम्भसा अस्त्रमुच्चार्य संप्रोक्ष्य योनिं प्रच्छादयेद्बुधः //

दर्भेण ध्रुवमन्त्रेण अक्षवाटं ततो न्यसेत् अस्त्रेणैव चतुर्दिक्षु दर्भैरेव प्रकल्पयेत् //

सप्तवारास्त्रमन्त्रेण दर्भेणैव तु कङ्कणम् दक्षहस्ते तु बध्नीयाद् अस्त्रमन्त्रमनुस्मरन् //

रक्षार्थमग्निगर्भस्य गर्भाधानमतो भवेत् अपरास्यत्रिराहुत्या पूजनं हृदयेन तु //

हृदा त्रिराहुतिं दत्त्वा गर्भाधानं कृतं भवेत् हृदा वै जलबिन्दुं तु दर्भाग्रेणात्र पातयेत् //

गन्धपुष्पादिभिः पूजां शिखया कारयेत् ततः त्रिराहुतिं चोत्तरेण शिखया च त्रिराहुतिम् //

पुंसः कल्पनमेवं हि न स्त्री गर्भे तु जन्यते सीमन्तं दक्षिणास्येन दर्भाग्रेण प्रकल्पयेत् //

ग्रीवामंसौ कटिं चैव बाहू जङ्घे प्रकल्पयेत् प्रत्यङ्गानि च संकल्प्य सीमन्तोन्नयनं भवेत् //

गन्धपुष्पादिभिः पूजा शिरसा चाहुतित्रयात् पूर्वमध्यापरान्वह्नौ त्रीन्भागान्परिकल्पयेत् //

मुखहृत्पाददेशांस्तु होमात्तच्च त्रितत्त्वकम् शिरांसि पञ्चाहुत्यैव ऊर्ध्वास्येन त्रिभिस्त्रिभिः //

पञ्चवक्त्रं तु संकल्प्य मध्यप्राग्याम्यसौम्यकम् अपरं चाप्याहुतिभिः पूर्वास्येन त्रिसंख्यया //

वक्त्राणां निष्कृतिं तद्वद् आहुतीनां त्रिसंख्यया नेत्रं नेत्रेण संकल्प्य मुखेष्वेवं त्रयं त्रयम् //

आहुतित्रितयेनैव तिलैः सर्वं तु कारयेत् ततः कलासमूहं च पञ्च चाथ चतुष्टयम् //

अष्टाङ्गानि तथा त्रीणि दश चाष्टावनुक्रमात् शेषास्यैः संप्रकल्प्यैवं कलामूर्तिस्ततो भवेत् //

अङ्गानि विन्यसेत्पश्चात् हृदाद्यानि यथाक्रमम् त्रिराहुतिं दक्षिणेन शिरसा चाहुतित्रयम् //

सीमन्तोन्नयनं ह्येवं जातकर्म त्वथोच्यते अस्त्रेण वीजयेदग्निम् अस्त्रेणैव तु पूजयेत् //

त्रिराहुतिं तु पूर्वेण अस्त्रेणैवाहुतित्रयम् एवं मन्त्रद्वयेनैव जातकर्म कृतं भवेत् //

अस्त्रेण प्रोक्षयेत्कुण्डं सद्यः सूतकशुद्धये वक्त्राण्युद्धाटयेत्पश्चाद् वक्त्रेणैवाहुतित्रयात् वक्त्राणि शोध्यान्यसिना आहुतित्रययोगतः //

वक्त्राभिघारो वक्त्रैस्तु वक्त्रे वक्त्रे त्रयं त्रयम् प्रोक्षयेत्कुण्डपार्श्वानि सास्त्रेणैव शिवाम्भसा //

दर्भानास्तीर्य पूर्वाग्रान् दक्षिणोत्तरसंस्थितान् सौम्याग्रान्पूर्ववारुण्योः परिधीन्विष्टरांस्तथा //

अस्त्रमन्त्रेण ते सर्वे ब्रह्माणं पूर्वविष्टरे रुद्र च दक्षिणे स्थाप्य विष्णुं पश्चिमविष्टरे //

सदाशिवं चोत्तरे ऽथ स्वनामपदचिह्नितम् आदौ ध्रुवं स्मरेद्देवि नमश्चान्ते प्रकल्पयेत् //

गन्धपुष्पादिभिः पूज्याः स्वरूपं तेष्वनुस्मरेत् मेखलोपरि लोकेशान् पूजयेत्प्रणवेन तु //

रक्षार्थं जातबालस्य ब्रह्माद्याः पूजितास्तु ये ततः कङ्कणकं मुक्त्वा दक्षहस्तव्यवस्थितम् //

पुष्पं संगृह्य देवेन शिवाग्नेर्नाम कल्पयेत् कवचेनोपचारं तु गन्धपुष्पादिधूपकैः //

ऊर्ध्वास्येनाहुतीस्तिस्रः कवचेन त्रयं पुनः शिवनामाङ्कितं वह्निं जनयित्वा सुरांस्ततः //

विसर्जयेत्तु स्वस्थानं सावित्रीं प्रणवेन तु पुष्पादिभिः समभ्यर्च्य होमैरेव त्रिभिस्त्रिभिः //

धाम्नैवेध्मास्तु होतव्या हस्तमात्रप्रमाणतः चतुर्विंशतिसंख्याताः शिवाग्नेस्तर्पणाय तु //

स्रुक्स्त्रुवौ संप्रताप्याग्नौ शिवाम्भो ऽस्त्रेण प्रोक्षयेत् कवचेनावगुण्ठ्यैतौ शिवाग्नौ भ्रामयेत्त्रिधा //

अस्त्रेण मार्जयेदद्भिर् दर्भाग्रेणाथ संस्पृशेत् पुनरग्नौ परिभ्राम्य प्रोक्षयेत्तौ शिवाम्भसा //

दर्भमध्येन संस्पृश्य भूयो ऽग्नौ भ्राम्य तापयेत् शिवाम्भसा मार्जयित्वा दर्भमूलेन संस्पृशेत् //

स्रुक्स्रुवाभ्यां ततो मूलं स्थापयेत्तावधोमुखौ दर्भाणां पृष्ठतः पूज्यौ दक्षिणे ऽग्नेः सदा बुधैः //

आज्यसंस्करणं कुर्याद् आज्याधिश्रयणादिकम् आज्यं संप्रोक्ष्य चास्त्रेण कवचेनावगुण्ठयेत् //

शिवाग्नौ ताप्यमस्त्रेण उद्वास्यं कवचेन तु कुण्डस्य परितो देवि त्रिधा भ्राम्य तु स्थापयेत् //

योनिसंस्थं चाज्यपात्रं उद्प्लवं संप्लवं ततः दर्भाग्रद्वयमादाय प्रादेशं मध्यग्रन्थितम् //

पवैत्रमेतद्विहितम् उत्प्लवं तेन संप्लवम् अङ्गुष्ठानामिकाभ्यां तु गृहीत्वैतत्पवित्रकम् //

पराङ्मुखं तु त्रीन्वारान् संमुखं त्रींस्तथैव च अस्त्रेणैव तु मन्त्रेण अवद्योतः शिवाग्निना //

दर्भोल्मुकं तु संगृह्य आज्यपात्रं निरीक्षयेत् नीराजनं ततः कुर्यात् पर्यग्निकरणं ततः //

धाम्नास्त्रमन्त्रमुच्चार्य तमग्नावुल्मुकं क्षिपेत् धाम्नैव विधिना मन्त्री प्रोक्षयेदस्त्रवारिणा //

अभिमन्त्र्य षडङ्गेन अमृतत्वं शिवेन तु सकृदुच्चारयोगेन पूजयेद्भैरवेण तु //

वक्त्रसंधानकं वक्त्रैर् आहुतित्रितयेन तु अपरास्येन तद्वक्त्रसंधानं तु समाचरेत् //

एवं सौम्यस्य वक्त्रस्य संधानं तु कृतं भवेत् त्रिराहुतिप्रयोगेण दक्षिणस्याप्ययं विधिः //

पूर्ववक्त्रे ऽप्यथैवं स्याद् ऊर्ध्ववक्त्रं शिवान्वितम् त्रिराहुतिप्रयोगेण वक्त्रसंधिः प्रकीर्तितः //

मुख्यमूर्ध्वं स्मृतं वक्त्रं गुणत्वमितरेषु तु मुक्तिकामस्य दीक्षायाम् ऊर्ध्ववक्त्रस्य मुख्यता //

पादलेपाञ्जनाद्या वै सिद्धीस्तु विविधाश्च याः सदाशिवान्तगाः सर्वाः पूर्ववक्त्रे तु होमयेत् //

मारणोच्चाटनादौ तु विद्वेषे स्तम्भने तथा दक्षिणे चैव वक्त्रे तु होमात्सिद्धिः परा भवेत् //

शान्तिकं पौष्टिकं चैव सौभाग्याकर्षणानि च सौभाग्यारोहसिद्धिं तु उत्तरे होमयेत्सदा //

पश्चिमे नित्यकर्माणि विनियोगः प्रकीर्तितः आज्यभागो हि होतव्य ऊर्ध्ववक्त्रे तु पश्चिमे //

आज्यपात्रस्य मध्ये तु दर्भो वै भैरवेण तु न्यसितव्यो वरारोहे ततो वै वर्त्मकल्पना //

उच्चार्य भैरवं पात्रे संपातं पात्य वर्त्मना नाडीत्रयेण युगपत् पात्रे भागत्रयं न्यसेत् //

सुषुम्नां मध्यमार्गस्थां दक्षे पिङ्गां प्रकल्पयेत् इडाभागे तु यत्तेजो वामे सौम्यं प्रकल्पयेत् //

एवं त्रिभागं संकल्प्य स्रुवमापूर्य होमयेत् भैरवेणैव मन्त्रेणाग्नये स्वाहान्तमेव च //

अग्निभागात्तु संगृह्य स्रुवेणाज्याहुतिं क्षिपेत् सोमभागस्तु सोमाय स्वाहेत्यन्ते समुच्चरन् //

धामादिप्रणवाद्यं च स्रुवेणाज्याहुतिं क्षिपेत् अग्नीषोमेति संज्ञे द्वे स्वाहान्ते धाम चादितः //

प्रणवाद्याज्यमध्यात्तु स्रुवमापूर्य होमयेत् शुक्लपक्षे विधिर्ह्येष कृष्णपक्षे ऽन्यथा भवेत् //

सोमभागे भवेत्सूर्यो ह्य् अग्निसंज्ञा तु पूर्ववत् अग्नेः सूर्यस्य मध्याद्वै आहुतिं प्रतिपादयेत् //

यतः सूर्यस्य मध्ये वै अमावस्यां विशेच्छशी प्राशनार्थमतो होमो वक्त्राणां भैरवेण तु //

चूडाद्या ये तु संस्कारा अग्नेर्बालान्तसंस्थिताः प्रापणार्थाय सर्वेषां पूर्णामेकां प्रदापयेत् //

भैरवं तु समुच्चार्य शिवाग्निः सर्वसिद्धिदः अग्निं तु प्रोद्धरेत्पश्चात् पात्रे संस्थाप्य रक्षयेत् //

कुण्डस्य चोत्तरे भागे विष्टरस्य च बाह्यतः प्रणीतं कल्पयेत्तत्र चमसं वारिपूरितम् //

पुष्पाक्षततिलैर्युक्तं पवित्रं तत्र विन्यसेत् प्रणवादि समावाह्य विष्णुनाम ततो नमः //

आमन्त्रणपदेनैव विष्णुं संस्थाप्य पूजयेत् स्वागतासनपाद्यार्घैः ततो विज्ञापयेत्तु तम् //

पश्वर्थं यज्ञ आरब्ध आत्मार्थं वाथ साधकैः भगवंस्त्वत्प्रसादेन यागे निश्छिद्रतास्तु नः //

ततो ऽग्नौ यजनं कृत्वा भैरवं तु प्रपूजयेत् स्थण्डिलोक्तविधानेन अनन्तादीन्प्रकल्पयेत् //

ध्यात्वा वक्त्राणि पञ्चादौ येन यत्कर्म वाञ्छितम् तन्मुख्यवक्त्रं संकल्प्य मुखं कुण्डप्रमाणतः //

भावयेन्नव जिह्वासतु वक्त्रेवक्त्रे प्रतिष्ठिताः प्रागाद्यष्टौ मध्य एका काम्यार्थे दिग्गतास्तु याः //

राज्यार्था दाहजननी मृत्युदा शत्रुकारिका वशीकर्त्र्युच्चाटनी स्याद् अर्थदा मुक्तिदायिका //

सर्वसिद्धिप्रदा मध्ये तस्मान्मध्ये तु होमयेत् पूणा तु भैरवेणैव जिह्वानां कल्पनाय च //

पुनः पूर्णाहुतिं चैव भैरवेण प्रदापयेत् ज्वालाग्रं तु हृदागृह्य वह्निचैतन्यकल्पितम् //

आत्महृत्स्थं तु संकल्प्य योगपीठं तु कल्पयेत् मध्यजिह्वानुसारेण अग्निनाभौ तु कन्दकम् //

नालं हृदवधि ध्यात्वा पद्मं तत्र विचिन्तयेत् पत्राष्टकसमोपेतं सितवर्णं सुतेजसम् //

अनन्तं कल्पयेत्तत्र धर्मादिचरणान्तिकम् ॐकारेण शिवान्तं च अग्निमूर्तिं प्रकल्पयेत् //

शिखा हृदि स्थिता या तु ध्रुवेणोत्कीलयेत्पुनः रेचकेण क्षिपेद्वह्नौ सा मूर्तिर्भैरवात्मिका //

मूर्तिभूतं प्रकल्प्यैवम् अष्टात्रिंशत्कलायुतम् शोध्याध्वानं तु विन्यस्येद् दीक्षाकाले वरानने //

भैरवं पूजयित्वा तु शास्त्रदृष्टेन कर्मणा वक्त्रसंधिश्च वक्त्रभ्यां शिववक्त्राग्निवक्त्रयोः //

संधाय चैवं जिह्वाभ्यां नाडीसंधिरतो भवेत् मूलमन्त्रं समुच्चार्य अग्निनासाविनिर्गतम् //

स्थण्डिलस्थशिवालीनम् एकार्थं चैव संधयेत् शुद्धाज्येनाहुतिशतम् अष्टोत्कृष्टं वरानने //

भैरवस्य तु होतव्यं वक्त्राङ्गानां दशांशकम् भैरवाष्टकलोकेशान् दशमांशेन होमयेत् //

मूलमन्त्रं समुच्चार्य पूर्णामेकां प्रपातयेत् भैरवाप्यायनार्थाय तथा पूर्णां प्रपातयेत् //

पुनर्न्यूनातिरिक्तार्थं निश्छिद्रकरणाय च पश्चाद्धोमः प्रकर्तव्यो यथेच्छं तु वरानने //

सर्वकामप्रदो होमस् तिलैः शस्तो घृतान्वितैः धान्यैर्धनार्थसिद्ध्यर्थं घृतगुग्गुलहोमतः //

जायते विपुला सिद्धिर् अधमा मध्यमोत्तमा श्वेतारविन्दैराज्याक्तैः बिल्वैश्च श्रियमाप्नुयात् //

क्शीराक्ततिलहोमेन शान्तिकर्म वरानने सितरक्तपीतकृष्णैः शमनाकृष्टिपौष्टिकम् //

मारणं च वरारोहे क्रमेण परिकल्पयेत् कुन्दपुष्पैः सुतार्थाय अशोकैः प्रियसंगमः //

जातिकुट्मलकैः कन्या गान्धर्वी बकुलोद्भवैः नागैस्तु नागकन्या वै सिद्धार्थैः सिद्धकन्यका //

चण्यकैश्चाप्यप्सरसो नरेन्द्रः फल्गुषेण तु घृताक्तेन वरारोहे समन्त्री सपुरोहितः //

राज्ञी पुत्रसमोपेता वशं याति वरानने यक्षिणी वशमायाति पुष्पैश्चैव कदम्बजैः //

विद्याधरी कुय्यकैश्च साधयेन्नात्र संशयः मृगीं बद्ध्वा तिलैर्होमः पद्मबिल्वैरधिष्ठितम् //

भक्ष्यैर्ग्रासप्रमाणैस्तु धन्यैः प्रसृतिसंमितैः एवं होमानुसारेण साधको विधिसंस्थितः //

पूजाहोमरतो नित्यं यान्यान्कामान्समीहते तांस्तान्स साधयत्येव भैरवस्य वचो यथा //

इति श्रीस्वच्छन्दतन्त्रे द्वितीयः पटलः

अधिवासं प्रवक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः वारिणा सुविशुद्धात्मा कृतकृत्यः प्रसन्नधीः //

भस्मोद्धूलितदेहस्तु मुद्रालङ्कारभूषितः जिह्मजेनोपवीतेन सवासा वा दिगम्बरः //

सुगन्धिगन्धलिप्ताङ्गः पुष्पस्रग्दामभूषितः दिव्याभरणसम्पन्नः सुप्रसन्नः सुभावितः //

सुधूपितः सुताम्बूलश् चन्दनागुरुचर्चितः महद्वारप्रदेशे तु स्थित्वा प्रागिव भावितः //

द्वाराध्यक्षान् पूजयित्वा पुष्पप्रक्षेपणं ततः हुम्फट्कारप्रयोगेण तालाशब्दं विधाय च //

पार्ष्ण्यधोहस्तसंयोगाद् विघ्नप्रोच्चाटनाय वै पार्ष्ण्या भूमिगतान् हन्यात् तालया चान्तरिक्षगान् //

मन्त्रैर्दिव्यान् विशोध्यैवं यागहर्म्यं विशेत्ततः रक्षां पूर्ववदस्त्रेण परितः परिकल्पयेत् //

वर्मणा मायारूपेणाच् छाद्यैव तु मखालयम् ततो दक्षिणदिग्भागे उपविश्य वरानने //

करन्यासं यथापूर्वं दहनोत्पूयने तथा प्लावनाप्यायने चैव सकलीकरणं तथा //

पूर्ववन्मानसं यागम् अन्तर्देहे समाचरेत् शक्त्याधारमनन्तं च धर्मादिचरणावधि //

गात्रकाणि त्वधर्माद्यस् तथा सन्धानकीलकान् अधश्छादनमूर्ध्वं च पद्मकेसरकर्णिकाः //

पुष्कराणि च शक्तीश्च मण्डलान् मण्डलाधिपान् शिवान्तमासनं दद्यात् पूर्वरूपं ध्रुवेण तु //

मूर्तिब्रह्मकलाव्यूहं नवतत्त्वं त्रितत्त्वकम् द्वात्रिंशदक्षरं देवं भैरवाष्टकमेव च //

विद्याङ्गानि तथा देवीं क्षुरिकां लोचनत्रयम् शक्तित्रयं परं देवम् अङ्गषट्कसमन्वितम् //

मुद्रामन्त्रांश्च द्रव्याणि यथास्थानं प्रकल्पयेत् संकल्प्य च यथान्यायं यथायोगं प्रकल्पयेत् //

सद्योजातं च वामं च अघोरं च यदुक्तवान् पुरुषेशौ च देवस्य दलस्थांश्चोपकल्पयेत् //

हृदयादींस्ततः पञ्च दिशासु विदिशासु च पूर्वतो यावदीशान्तं भैरवावरणं बहिः //

लोकपालांस्तदस्त्राणि पूर्वादीशान्तकावधि अस्त्राणि लोकपालांश्च भैरवाष्टकमेव च //

पञ्चब्रह्माण्यथाङ्गानि एतान्यावरणानि हि क्रमेणोच्चारयेत् सर्वान् यावत्तद्गर्भमैश्वरम् //

मन्त्रसन्धानमेतद्धि परमीकरणं शृणु उच्चारयेत्ततो देवं ह्रस्वदीर्घप्लुतान्वितम् //

तावदुच्चारयेन्मन्त्रं यावन्निर्वाणगोचरम् अधःशक्तेर्यावदूर्ध्वं सोमसूर्यपथान्तरा //

पिङ्गलामध्यमार्गेण वर्णोच्चारक्रमेण तु देवतापञ्चकं शक्तिं व्यापिनीं समनोन्मने //

भेदयित्वा क्रमात् सर्वं यावद्वै निधनान्तिकम् निस्तरङ्गं निरध्वाख्यं सकलव्यापि चोन्मनम् //

तदध्यास्यानुलोम्येन हृत्पद्मे विनिवेशयेत् सर्वेष्वावरणेष्वेवं देवि तद्व्यापकं न्यसेत् //

तेन चाधिष्ठिताः सर्वे सर्वकामफलप्रदाः यथा स्वरूपसंस्थानवर्णा ये कथिता मया //

तथा ते विनियोक्तव्या मानसे मानसेन तु कर्णिकायां तु संस्थाप्य द्विधावस्थं च भैरवम् //

शुद्धस्फटिकसंकाशं सर्वमन्त्रैरलंकृतम् तत्रापि परितो ज्ञेयम् अनिर्देश्यमनामयम् //

यत्र नास्ति द्विधाभावो न मन्त्रादिप्रकल्पना ॐकारबिन्दुनादानां विलयं तं विनिर्दिशेत् //

तत्स्थानं दुर्लभं मत्वा सम्भवेन्न कदाचन यस्य नाग्रं च मूलं च दिशो विदिशस्तथा //

न शब्दो नापि चाकाशं ध्यात्वा तत्तु विमुच्यते प्रथमं मानसं यागं पश्चाद्द्रव्यसमन्वितम् //

य एवं सततं कुर्याद् दैशिको यागतत्परः स्वहस्ते स्थण्डिले लिङ्गे मण्डले चरुके तथा //

जले चाग्नौ च सम्पूज्य सम्यग् दीक्षाफलं लभेत् अकृत्वा मानसं यागं यो ऽन्यं यागं समारभेत् //

अशिवः स तु विज्ञेयो न मोक्षाय विधीयते आत्मयागे कृते चैव देहशुद्धिः प्रजायते //

अधिष्ठितं शिवेनैव तमाचार्यं विनिर्दिशेत् आत्मनिर्दहनं चैव मानसं च यदुक्तवान् //

विदित्वा सम्यगाचार्यः पाशहा स शिवः स्मृतः यत्र यत्र स्थितो देशे यश्चैवं तु विधिं यजेत् //

ब्रह्महापि स मुच्येत किं पुनः शिवतत्परः सर्वावस्थागतश्चैव विषयैरनुरञ्जितः //

सकृत् सम्पूज्य मुच्येत किं पुनर्यो दिने दिने एतत्तन्त्रोक्तविधिना यदुक्तं विधिपूर्वकम् //

इज्यादि चान्यतन्त्रे ऽपि तद्वैतत् कामिकं भवेत् नानासिद्धिगुणैर्युक्तं नानाकामफलप्रदम् //

योगसिद्धिश्च जायेत मुक्तिं च लभते ध्रुवम् सदाशिवो ऽपि जानाति देवाश्चैवासुरादयः //

एवं तु मानसं यागं कृत्वा बाह्यं समाचरेत् परां वृत्तिमनुध्यायन् द्रव्याण्यादौ विलोकयेत् //

सितचन्दनकर्पूरं सुधूपं सितवाससी पुष्पाणि दिव्यगन्धीनि तिलव्रीहिघृतादिकम् //

चूतपल्लवदर्भांस्तु सिद्धार्थान् खटिकां तथा करणीं कर्तरीं चैव पाशबन्धनसूत्रकम् //

वार्धानीं शिवकुम्भं च तथेध्मान् परिधीनपि समिधो दन्तकाष्ठं च चरुस्थालीं स्रुचं स्रुवम् //

तण्डुलांश्च तथा क्षीरम् एवमादीन्यनेकशः ततो ऽर्घपात्रमादाय क्षालयेदस्त्रवारिणा //

कवचेनावगुण्ठ्यैव प्रणवेन तु पूजयेत् उदकादिभिरष्टाङ्गः पूरयेत्तु वरानने //

उदकं क्षीरकुसुमं कुशसर्षपतण्डुलाः प्रणवेनासनं सर्वं ततो मूर्तिं न्यसेत् प्रिये //

भैरवावरणैर्युक्तां पूजयेत्तां यथाक्रमम् गन्धैः पुष्पैस्तथा धूपैर् मन्त्रसन्धानपूर्वकम् //

मन्तव्यं परमं तत्त्वं ततश्चैवामृतीभवेत् पात्राणां त्रितयं कल्प्यं निरोधार्थे विधौ तथा //

पश्वर्घे च प्रकल्प्यैवं शिवहस्तं प्रकल्पयेत् मन्त्रसन्धानकं प्राग्वन् नाडीसन्धानमेव च //

मूलमन्त्रमनुस्मृत्य हृत्कण्ठतालुमध्यगम् भ्रूमध्यं शब्दकूटं तत् तुर्यस्थानं विभेदयेत् //

वामदक्षिणमध्ये तु विषुवत्स्थेन भेदयेत् द्वादशान्तं परं नीत्वा करस्थो मन्त्रविग्रहः //

तस्याप्यनेन न्यायेन विलोमेन विशेद्धृदि आत्मनो रेचकेनैव पूरकेण विशेद्धृदि //

नाडीसन्धानमेतद्धि शिवेन परिकीर्तितम् व्यापकं तु शिवं ध्यायेन् मन्त्रमूर्तिमधिष्ठितम् //

दर्भं संगृह्य चास्त्रेण सप्तवाराभिमन्त्रितम् पञ्चगव्याय पात्रं तु शोधयेत्तु शिवाम्भसा //

अस्त्रेण क्षालयेत्तच्च कवचेनावगुण्ठयेत् दर्भासनं ध्रुवेणैव मण्डलं तु प्रकल्पयेत् //

तस्योपरि न्यसेत् पात्रं गोमयादीनि चाहरेत् पृथक्पात्रस्थितान्येव प्रोक्ष्यास्त्रेण शिवाम्भसा //

गोमयं तु हृदामन्त्र्य गोमूत्रं शिरसा दधि शिखया वर्मणा क्षीरम् अस्त्रेणाज्यं कुशोदकम् //

धाम्ना च मन्त्रयेत् पश्चाद् गोमयादीनि योजयेत् पूर्वसंस्कृतपात्रे तु स्वमन्त्रैर्गोमयादिकम् //

संयोज्य मन्त्रयेत्पश्चात् तैरेव हृदयादिभिः प्रणवेन तु संकल्प्य अनन्तं मूर्तिविग्रहम् //

धामाङ्गानि च बाह्ये तु सम्पूज्यावरणस्थितिम् मन्त्रसन्धानकं कृत्वा अमृतीकरणं तथा //

शिवामृतं तत्संचिन्त्य सम्पूज्य स्थापयेत्ततः अस्त्राभिमन्त्रितं दर्भं गृहीत्वोल्लेखनं कुरु //

यावद्भूमौ समन्तात्तु सौम्यास्यो दक्षिणे स्थितः ततश्चैवोद्धरेच्छल्यम् आजलान्तं व्यवस्थितम् //

रेचितं भावयेच्छुद्धं मौक्तिकाद्यैः प्रपूरयेत् समीकरणमस्त्रेण कवचेन तु सेचनम् //

आकोटनमथास्त्रेण ततो मार्जनलेपने अस्त्रेण पञ्चगव्येन गन्धतोयेन चोपरि //

शिवाम्भसास्त्रयुक्तेन विकिराण्यभिमन्त्रयेत् सप्तकृत्वो ऽस्त्रमन्त्रेण स्थित्वा मन्त्रे तु प्राग्दिशः //

ऊर्ध्वाधो विकिरेद्धान्यान्य् अस्त्रभूतानि चिन्तयेत् चामरेण सुशुभ्रेण अस्त्रमन्त्रेण संहरेत् //

ऐशान्यभिमुखान्येव नैरृत्या यावदैश्वरम् पञ्चगव्येन सम्प्रोक्ष्य गन्धाम्भोभिः शिवाम्भसा //

ध्रुवेण श्रियमावाह्य पद्महस्तां सुलोचनाम् शुक्लपुष्पाणि मुञ्चन्तीं सर्वलक्षणसंयुताम् //

नीलोत्पलदलश्यामां यागहर्म्यावलोकिनीम् ब्रह्मस्थानोपविष्टां तु द्वाराभिमुखभद्रदाम् //

गन्धपुष्पादिभिः पूज्य शिवकुम्भं प्रकल्पयेत् ऐशानीं दिशमाश्रित्य पञ्चगव्येन मण्डलम् //

गन्धोदकेन संलिप्य शिवाम्भो ऽस्त्रेण प्रोक्षयेत् अनन्ताद्यासनं दत्त्वा ध्रुवेणामण्डलावधि //

सर्वदोषविनिर्मुक्तं कुम्भं चन्दनलेपितम् स्वस्तिकाद्यैश्चार्चयित्वा यवसिद्धार्थदूर्वभिः //

सितसूत्रेण संवेष्ट्य वस्त्रपूतेन चाम्भसा सम्पूर्य सर्वतश्छन्नं चूताश्वत्थादिपल्लवैः //

रत्नगर्भौषधीयुक्तं सहदेवादिभिर्गणैः प्रोक्ष्य चास्त्रेण संगृह्य कवचेनावगुण्ठितम् //

आसनस्योपरि न्यस्येन् मूलमन्त्रमनुस्मरन् कलाध्वभैरवादीनि न्यस्यार्घादीन् प्रकल्पयेत् //

मुद्रां बद्ध्वा हृदादीनि पूज्यान्यग्निदलादिषु गन्धपुष्पपवित्राद्यैः सितवस्त्रेण भूषयेत् //

वामभागे तु कुम्भस्य पञ्चगव्येन मण्डलम् शिवाम्भसा तु सम्प्रोक्ष्य प्रणवेनासनं न्यसेत् //

सम्प्रोक्ष्य च शिवाम्भोभिर् वार्धानीं मङ्गलान्विताम् कुम्भवच्चार्चयित्वा ताम् आसनस्योपरि न्यसेत् //

गन्धपुष्पपवित्राद्यैः पूजयित्वा तु वार्धनीम् उच्चार्यास्त्रं क्रमेणाग्रे द्रव्याणां वार्धनीं नयेत् //

अच्छिन्नामनुलोमेन जलधारां तु पातयन् तत्स्थानात्तु समुद्धृत्य यावत्कोणं तु शाङ्करम् //

आचार्यः कलशं पश्चाद् भैरवेण समुद्धरेत् नयेद्वार्धानिमार्गेण तस्मिन् संस्थापयेत्पुनः //

वार्धानीं स्थापयेत्पश्चाद् अस्त्रमन्त्रमनुस्मरन् विशेषपूजामुभयोर् गन्धपुष्पपवित्रकैः //

मन्त्रसन्धानकं कुर्यान् नाडीसन्धिमथोभयोः विकिरान् संहितान् पूर्वं वार्धान्याः कल्पयेदधः //

अक्षतास्त्राण्यनेकानि शरकुन्तासिमुद्गराः चक्रपट्टिसवज्रादित्रिशूलान्तान्यनेकशः //

योगौको व्याप्य सर्वं तु तिर्यगूर्ध्वमधः स्थिताः वार्धान्यस्त्रस्य सर्वे ते रश्मिभूता व्यवस्थिताः //

शिष्यस्य दक्षिणे हस्ते वार्धान्यस्त्रं तु संहितम् तेनैतं यज्ञरक्षार्थं यागादौ कलशं न्यसेत् //

नैवेद्यं विविधं दत्त्वा नुत्वा विज्ञापयेद्विभुम् भगवंस्त्वत्प्रसादेन यागं निर्वर्तयाम्यहम् //

सन्निधानं सदा तुभ्यम् अविघ्नार्थं सदा भव अनुज्ञातोत्थितो यायाद् अर्घहस्तो दिगीश्वरान् //

स्वनामपदविन्यासान् ॐकारादिनमोन्तगान् गन्धपुष्पपवित्राद्यैः पूजयेत्तान् प्रयत्नतः //

इन्द्राद्यनन्तपर्यन्तांल् लोकपालान् प्रपूजयेत् ततो मण्डलकं मध्ये यागभूमौ प्रकल्पयेत् //

पञ्चगव्येन लिप्त्वादौ गन्धतोयेन चोपरि शिवाम्भसास्त्रमन्त्रेण सम्प्रोक्ष्य त्ववगुण्ठयेत् //

ब्रह्मस्थानस्य पूर्वेण गुरून् पूज्य विनायकम् वायव्ये पूजयेद्देवि गन्धपुष्पैरनुक्रमात् //

अथैतांस्तु नमस्कृत्य आज्ञां दत्तां विभावयेत् ततस्तु मध्यदेशस्थं योगपीठं प्रकल्पयेत् //

पूर्वोक्तेन विधानेन भैरवेशं वरानने पूजयित्वा पवित्राद्यैस् त्रिरावरणसंयुतम् //

स्वध्यानगुणसंयुक्तं मुद्रालङ्कारभूषितम् मन्त्रसन्धानकं पूर्वं नाडीसन्धानमेव च //

परमीकरणं कुर्याद् व्यापकेन परेण तु नैवेद्यान् विविधाकारान् दत्त्वा मुद्रां प्रदर्शयेत् //

प्रणिपातं जपं कृत्वा निवेद्य विधिपूर्वकम् पश्चाद्बलिः प्रदातव्यो मातृणां भूतसंहते //

भूतेश्वराणां देवेशि क्षेत्रपालस्य सर्वतः ततः स्नायादथोद्धूल्य अथवाचम्य सुव्रते //

ततो ऽग्निकुण्डं गत्वा तु पूर्ववच्छोधनं तथा भैरवं पूजयेत्तत्र विधिदृष्टेन कर्मणा //

अग्नेः सन्तर्पणं कुर्यात् सहस्रेण शतेन वा ततश्चरुं च श्रपयेत् स्थालीं संगृह्य निर्व्रणाम् //

शिवाम्भसा तु प्रक्षाल्य कवचेनावगुण्ठयेत् चन्दनाद्यैर्विलिम्पेत्तां मृष्टधूपेन धूपयेत् //

सूत्रेण वेष्टयेत् कण्ठे वर्मभूतेन सुव्रते दर्भेणास्त्रस्वरूपेण कल्पयेन्मण्डलं प्रिये //

प्रोक्ष्य चैव शिवाम्भोभिः कवचेनावगुण्ठयेत् आसनं तत्र विन्यस्येद् अनन्तादिशिवान्तकम् //

मूर्तिभूतां न्यसेत्स्थालीं तत्रस्थं भैरवं यजेत् त्रिरावरणसंयुक्तं गन्धपुष्पैरनुक्रमात् //

मानसेन प्रयोगेण भावपुष्पैर्वरानने चुल्लीं सम्प्रोक्ष्य चास्त्रेण कुण्डवच्चार्चयेत्ततः //

तत्र स्थालीं समारोप्य पश्चादग्निं न्यसेदधः क्षीरं प्रोक्ष्य शिवाम्भोभिस् तण्डुलांश्च समासतः //

मन्त्रेणाष्टशतेनैव प्रक्षिप्य पाचयेच्छनैः मूलमन्त्रेण देवेशि एकचित्तः समाहितः //

चालनोद्घाटनादीनि अस्त्रमन्त्रेण कारयेत् तप्ताभिधारं सुस्विन्ने अङ्गैश्चैव प्रकल्पयेत् //

त्रिभिस्त्रिभिर्घृतेनैव स्रुवेण जुहुयात् प्रिये भूमौ मण्डलकं कृत्वा प्रणवेनावतारयेत् //

स्थालीमाज्योपलिप्तां तु शीताघारं च होमयेत् भैरवेण षडङ्गेन वषड्जातियुतेन च //

मण्डलं कुण्डसामीप्ये कृत्वा दर्भासनं न्यसेत् स्थाल्यां तस्योपरि न्यस्य सम्पातं मन्त्रसंहिताम् //

जपन्नेकैकयाहुत्या पातयेद् भैरवेण तु अष्टोत्कृष्टशतेनैव परामृतमनुस्मरन् //

रजस्यादौ ततो देवि कर्तर्यां करणौ तथा खटिकातिलाज्यसम्पातं मूलमन्त्रेण कारयेत् //

त्रिभागं कल्पयित्वा तं चरुं स्थाल्यां तु संस्थितम् शिवाग्निसाधकेभ्यश्च शिवायाग्रं निवेदयेत् //

द्वितीयं होमयेदग्नौ साधकेभ्यस्तृतीयकम् चरुं पात्रे तु संगृह्य पूजयेद्भैरवेण तु //

पुष्पधूपादिभिर्नीत्वा धाम्नैतं विनिवेदयेत् हृदाद्यावरणस्थानां दशमांशं निवेदयेत् //

कलशे ऽप्येवमेवं तु अग्नौ होम्यश्चरुः स्रुचा भैरवस्य शतं होम्यम् अङ्गानां तु दशांशकम् //

साधकेभ्यस्तु यच्छेषं पिधाय स्थापयेत् प्रिये विनायके शतं होम्यं भूपरिग्रहणे तथा //

अधिवासे तथैवेह अष्टोत्तरशतं हुतिः प्रायश्चित्तनिमित्तं तु अनुलोमविलोमके //

न्यूनातिरिक्ते देवेशि अष्टोत्तरशतं हुतिः भैरवं पूजयित्वाथ प्रार्थ्यानुज्ञां वरानने //

शिशोः कर्म प्रकर्तव्यं यथा भवति तच्छृणु द्वारे मण्डलकं कृत्वा दर्भं तस्योपरि न्यसेत् //

प्रणवेनासनं कल्प्यं शिष्यं तस्मिन्निवेशयेत् समपादं स्तब्धकायं सौम्याननकृताञ्जलिम् //

गुरुः पूर्वमुखो ऽस्त्रेण प्रोक्षयेत्तं शिवाम्भसा भस्मना ताडयेन्मूर्ध्नि अस्त्रमन्त्रेण चालभेत् //

नाभ्यूर्ध्वं त्रींस्तथा वारान् नभ्यधस्त्रीन् प्रकल्पयेत् शिवं न्यासाङ्गसहितं पूजयेद्भैरवेण तु //

वस्त्रं सम्प्रोक्ष्य चास्त्रेण कवचेनावगुण्ठयेत् पूजयेद्भैरवेणैव मुखं प्रच्छादयेत्तथा //

हस्ताभ्यां तं गृहीत्वाथ विशेज्जवनिकान्तरम् देवस्याभिमुखं कृत्वा पुष्पं प्राणौ प्रदापयेत् //

प्रक्षेपयेत्ततो धाम्ना मुखमुद्घाट्य दर्शयेत् विद्यामन्त्रगणैः सार्धं कारणं ससदाशिवम् //

अज्ञानपटनिर्मुक्तः प्रबुद्धः पशुरीक्षते दण्डवद्धरणीं गत्वा प्रणिपत्य पुनः पुनः //

कृतकृत्यः प्रहृष्टात्मा प्रहृष्टनयनं शिशुम् उत्थाप्य हस्तान् संगृह्य दक्षिणां मूर्तिमानयेत् //

तत्र मण्डलकं कृत्वा पुष्पेण प्रणवासनम् तस्योपरि शिशुं न्यस्य ऊर्ध्वकायमुदङ्मुखम् //

गुरुः पूर्वाननः स्थित्वा प्रोक्षणादीनि कारयेत् उपवेश्य ततः कृत्वा सकलीकरणे विधिम् //

विशेषफलसिद्ध्यर्थं मुमुक्षोः साधकस्य वा गन्धदिग्धौ करौ कृत्वा अस्त्रेण परिशोधयेत् //

कवचेनावगुण्ठ्यैतौ प्लावयेदमृतेन तु अनन्तमासनं कल्प्यं भैरवाङ्गानि विन्यसेत् //

व्योम्न्यात्मानं योजयित्वा शिशोः शोष्या तनुः प्रिये आग्नेयीं धारणां ध्यात्वा निर्दह्यास्त्रेण तं शिशुम् //

धूमज्वालाविनिर्मुक्तं दग्धकायं विभावयेत् भस्मीभूतं ततः शान्तं प्लावयेदमृतेन तु //

व्योमवच्चिन्तयेद्देहं चैतन्यं कनकाग्निवत् शक्तिन्यासं न्यसेत्पूर्वं कमलं प्रणवेन तु //

तस्योपरि तदात्मानं ध्यायेज्ज्योतिर्मयं शुभम् मूर्तिमन्त्रं समुच्चार्य मूर्तिभूतं प्रकल्पयेत् //

पूर्वोद्धृतेन मन्त्रेण प्लावयेदमृतेन तु मन्त्रन्यासो यथापूर्वम् अष्टात्रिंशत्कलावधि //

कलाध्वानं न्यसेत् पश्चाच् छान्त्यतीताद्यनुक्रमात् स्फटिकाभा तथा कृष्णा रक्ता शुक्ला च पीतका //

शान्त्यतीतादिका ज्ञेयास् तत्त्वभूतास्तु ताः कलाः धाम्नावाह्य तथाङ्गानि न्यस्यान्तःकरणं भवेत् //

आत्मान्तःकरणे यद्वत् तद्वत्पूजां समारभेत् धाम प्रोच्चार्य सन्दध्यात् सबाह्याभ्यन्तरं पुनः //

शिवहस्ते विभुं ध्यात्वा मन्त्रग्रामं सुजाज्वलम् धामोच्चार्य च सन्धाय शिष्यमूर्ध्नि करं न्यसेत् //

अधोमुखेन हृत्पृष्ठे शिवहस्तेन चालभेत् उत्थाप्य दत्त्वा पुष्पं तु अञ्जलौ भैरवेण तु //

प्रवेश्याभ्यर्चयेच्छम्भुं शिवमुच्चार्य निक्षिपेत् निर्गत्य वन्दयेद्देवं दण्डवत् त्रिः प्रदक्षिणम् //

शिवकुम्भाग्निमध्यस्थं स्थण्डिलस्थं च वन्दयन् शिवपूजाग्निकार्यादौ सकलीकृतविग्रहः //

नान्यथा प्राक्स्वरूपेण पूजनार्हो भवेत्तु सः नीत्वा कुण्डसमीपं तं शिष्यहस्तावियोगतः //

आत्मसव्ये ऽथ दिग्भागे मण्डलं प्रणवेन तु प्रणवेनासनं दत्त्वा तस्योपरि शिशुं न्यसेत् //

उपवेश्य करे दर्भं भैरवेण समर्पयेत् मूलं शिष्यस्य हस्तस्थं साग्रमाचार्यजङ्घयोः //

पिङ्गला मध्यमा नाडी शिष्यदेहाद्विनिर्गता सैवात्र दर्भभूता तु गुरुनाड्यां लयं गता //

नाडीसन्धानहेत्वर्थं भैरवेणाहुतित्रयम् तया नाड्या प्रवेष्टव्यं शिष्यस्य हृदये सकृत् //

ग्रहणाकर्षणार्थं तु गृह्णन् मुञ्चन् पुनः पुनः दीक्षाकाले यतश्चैवं तदर्थं नाडिसंहतिः //

शिष्यस्याथ शिरोभूमौ भैरवेण विधाय तु सम्पातं सर्वमन्त्रैस्तु ध्रुवेणाज्याहुतिं क्षिपेत् //

मूलमन्त्रं समुच्चार्य स्वा इत्यग्नौ प्रपातयेत् हेति शिष्यस्य शिरसि सम्पातः शिवचोदितः //

शिष्.यदेहे तु ये मन्त्राः सबाह्याभ्यन्तरं स्थिताः कुण्डस्थाः पूजिता ये तु धामाद्यावरणान्तगाः //

युगपत्तर्पणं तेषां सम्पातस्तेन कीर्तितः एकैकस्यात्र मन्त्रस्य आहुतित्रितयेन तु //

उत्थाप्य च ततः शिष्यं तदर्थं मन्त्रतर्पणम् भैरवाय शतं हुत्वा हृदादौ दशकं हुतिः //

धाम्ना चोत्थाय होतव्यं पूर्णाहुत्यानुतर्पयेत् मन्त्राणां दीपनं कुर्याद् धामाद्यस्त्रावधि क्रमात् //

हुंकारद्वयमध्ये तु मूलमन्त्रं समुच्चरन् प्रणवादिफडन्तेन आहुतीः प्रतिपादयेत् //

हृदादीनां च सर्वेषां जातिरुक्तात्र दीपने पाशानां बन्धनार्थाय मन्त्राणां दीपनं स्मृतम् //

मन्त्राः करणभूतास्तु पशुकार्यस्य साधने आचार्यः करणं प्रोक्तः शिवरूपो यतः स्मृतः //

क्रूरकार्ये तु कर्तव्ये मन्त्रान् सन्दीप्य योजयेत् क्रूरजात्यनुरूपेण वाचकान् योजयेत् सदा //

भ्रुकुटीकरालवदनान् वाच्यरूपान् विचिन्तयेत् सौम्यजातियुतान् सौम्ये सौम्यरूपान् विचिन्तयेत् //

पाशकर्म ततो वक्ष्ये कन्याकर्तितसूत्रकम् त्रिगुणं त्रिगुणीकृत्य पाशबन्धनसूत्रकम् //

शिवाम्भो ऽस्त्रेण सम्प्रोक्ष्य कवचेनावगुण्ठयेत् पूजयित्वा विधानेन गन्धपुष्पादिधूपकैः //

प्रसारयेद्गृहीत्वा तन् मूर्धाद्यङ्गुष्ठकावधि शिष्यस्य स्तब्धदेहस्य नाडीभूतं विचिन्तयेत् //

सुषुम्ना मध्यमा नाडी सर्वनाडीसमन्विता ॐकारादि स्वनाम्ना तु नमस्कारावसानकम् //

शिष्यदेहस्थितां नाडीं सूत्रे संगृह्य योजयेत् गन्धपुष्पादिभिः पूज्य कवचेनावगुण्ठयेत् //

सन्निधानाहुतीस्तिस्रः स्वनामपदजातिकाः शिवाम्भो ऽस्त्रेण सम्प्रोक्ष्य शिष्यस्य हृदयं पुनः //

ताडयेदस्त्रपुष्पेण हृदि चित्संहृता भवेत् हुंकारोच्चारयोगेन रेचकेन विशेद्धृदि //

नाडीरन्ध्रेण गत्वा तु चैतन्यं भावयेच्छिषोः कदम्बगोलकाकारं स्फुरत्तारकसन्निभम् //

हृत्स्थं छित्त्वास्त्रखड्गेन हुम्फट्कारान्तजातिना धाम्ना चाङ्कुशरूपेण कर्षेच्छक्त्यवधि क्रमात् //

द्वादशान्तं तु संगृह्य सम्पुट्य हृदयेन तु संहारमुद्रया योज्यं सूत्रे नाडीप्रकल्पिते //

व्यापकं भावयित्वा तु कवचेनावगुण्ठयेत् भैरवेणाहुतीस्तिस्रः सन्निधानस्य हेतवे //

द्वितीयः सूत्रदेहस्तु पाशा यत्र स्थितास्त्विमे बन्द्याश्चेद्यास्तथा दाह्याः सूत्रस्थाने न विग्रहे //

पाशास्तु त्रिविधा भाव्या मायीयाणवकर्मजाः चैतन्यरोधकास्त्वेते कार्यकारणरूपिणः //

मलः कर्म निमित्तं तु नैमित्तिकमतः परम् आधाररूपं नैमित्तं शरीरभुवनादिकम् //

निमित्तमभिलाषाख्यं विचित्रैर्हेतुरूपकैः तांश्चावलोकयेत् सूत्रे बन्ध्यबन्धनहेतुतः //

पाशानां ताडनं कार्यं हुम्फट्कारान्तजातिना स्वनामप्रणवाद्येन शान्त्यतीताद्यनुक्रमात् //

पुष्पेण ताडयेन्मूर्ध्नि ग्राह्यं हूमादि योजयेत् हुंफ.कारान्तयोगेनागृह्य संहारमुद्रया //

धाम्ना तु योजयेत् सूत्रे नमस्कारान्तयोगिना एवं शान्त्यादिकान् पाशान् स्थानात् संगृह्य योजयेत् //

भावयेत्त्रिविधान् पाशान् पञ्चतत्त्वाध्वव्यापकान् त्रयाणां व्यापिका शक्तिः क्रियाख्या पारमेश्वरी //

शान्त्यतीतादिभेदेन पञ्चसंज्ञाप्रतिष्ठिता आधेयग्रह आधारं गृहीतं भावयेत् पशोः //

गन्धपुष्पादिभिः पूज्य सूत्रे पाशांश्तु तर्पयेत् शान्त्यतीताक्रमेणैव आहुतीनां त्रयं त्रयम् //

सन्निधानाय पाशानाम् अतः पाशांस्तु दीपयेत् स्वनामजातिफट्कारधामभिश्च त्रयं त्रयम् //

विश्लेषकरणार्थं तु पाशानां दीपनं भवेत् दीप्ताः पाशास्ततो बन्ध्यास् ताडनग्रहणादिना //

सूत्रस्थांस्ताडयेत्पुष्पैः स्वदेहस्थानिव क्रमात् धाम्ना च सम्पुटीकृत्य स्वनाम्ना च सकृत्सकृत् //

बन्धने तु प्रयोगो ऽयं सूत्रे ग्रन्थीन् प्रदापयेत् बन्धने परिमाणं च कर्मणो विषयस्य च //

षट्त्रिंशत्तत्त्वमध्यस्थो भुङ्क्ते भोगं न चान्यथा पाशान् संस्थाप्य पात्रे तु संपातं जुहुयात् सकृत् //

पात्रसम्पुटमध्यस्थान् स्थण्डिले विनिवेदयेत् नीत्वा समर्पयेत् कुम्भे पाशान् संरक्ष हे विभो //

दर्भं विमोचयेच्छिष्यं पुष्पं पाणौ प्रदापयेत् स्ह्तण्डिले शिवकुम्भे च शिवाग्नौ च प्रपूजयेत् //

ततः प्रदक्षिणं कृत्वा दण्डवन्निपतेद्भुवि उत्थाप्य पञ्चगव्यादीन् दद्याद्वै भैरवेण तु //

गोमयेन शुचौ देशे कार्यं मण्डलकत्रयम् एकस्मिन् मण्डले विष्टः पञ्चगव्यं शिशुः पिबेत् //

उपविश्य द्वितीये तु चरुकं प्राशयेद्बुधः आचम्य दन्तकाष्ठं तु तृतीये मण्डले स्थितः //

भक्षयित्वा च देवेशि ततश्चैव विनिक्षिपेत् पूर्वं पश्चात्तथैशोर्ध्वं चोत्तरस्यां च शोभनम् //

अन्यस्यामशुभं विद्धि तस्य होमः शतं भवेत् आचार्यो जुहुयात् पश्चात् प्रायश्चित्तं शिवेन तु //

विधेर्न्यूनातिरिक्तस्य चित्तविक्षेपकर्मणि अष्टोत्तरशतं हुत्वा प्रायश्चित्ताद् विशुद्ध्यति //

पश्चात्सन्तर्पयेद्धोमसहस्रेण शतेन वा मन्त्रांश्च दशभागेन वह्नौ नैवेद्यदापनम् //

विशेषपूजनं चार्घं मुद्राबन्धं वरानने स्तोत्रं वाद्यं ततः कृत्वा चरुं प्राश्य विसर्जयेत् //

निरोधार्घेण चार्घं तु दत्त्वा चैव वरानने रेचकेन तु संगृह्य भैरवं तमनुस्मरन् //

मुष्टिना पूरितं नीत्वा पूजयित्वा वरानने अग्निष्ठं वै पूरकेण गृहीत्वा स्थापयेत् पुनः //

तत्रस्थं पूजयित्वा च कलशे तु विनिक्षिपेत् कुसुमादिभिरभ्यर्च्य कुम्भ एव तु भैरवम् //

प्रक्षिप्य चैव निर्माल्यं गोमयेन स्पृशेत् प्रिये शिवाम्भसा तु सम्प्रोक्ष्य शिष्ये शय्यां प्रकल्पयेत् //

गृहिणो दर्भशय्यां तु यतेर्वै भस्मना प्रिये पूर्वाशिरा गृही कार्यो यतिर्वै दक्षिणाशिराः //

तत्र स्थितस्य शिष्यस्य शिखाबन्धं वरानने सिद्धार्थरोचनाद्यैश्च रक्षां कुर्यादसिं स्मरन् //

भस्मना रोचनाद्यैश्च अस्त्रप्राकारचिन्तनम् कवचेनावगुण्ठ्यैव शिष्यं तु स्वापयेत्ततः //

ततश्चैव तु निर्गत्य बलिकर्म समारभेत् बलिस्तु कल्पितः पूर्वं सर्वभूतेष्वथादरात् //

तं तु संगृह्य देवेशि पूर्वादीशान्तकं क्षिपेत् भूता ये विविधाकारा दिव्यभौमान्तरिक्षगाः //

पातालतलसंस्थाश्च शिवयागे सुभाविताः ध्रुवादिसर्वभूताश्च ऐन्द्राद्याशास्थिताश्च ये //

स्वाहाकारसमायोगात् तृप्यन्तूच्चारयन् क्षिपेत् नमस्कारेण सम्पूज्य गन्धैर्धूपैरनुक्रमात् //

पूर्वादीशानपर्यन्तम् अधश्चोर्ध्वं समन्ततः कोणस्थान् क्षेत्रपालांश्च पतिताञ्छ्वपचानपि //

बलिं दत्त्वा तु सर्वेभ्य आचम्य च वरानने सकलीकरणं कृत्वा क्रमेण प्राशयेच्चरुम् //

सहायैः सहितो वीर एकचित्तः समाहितः प्राङ्मुख उदङ्मुखो वा मण्डलस्थः पृथक्पृथक् //

पञ्चगव्यं पिबेत् पूर्वं चरुकं दन्तधावनम् प्राश्यैवं सकलीकृत्य रक्षां पूर्ववदेव च //

यागबूमौ स्वपेत् पाश्चाच् छिष्यैः सह वरानने भैरवध्यानयोगेन समाधौ जाग्रदेव वा //

स्वच्छन्दतन्त्रे ऽधिवासपटलस्तृतीयः

प्रत्यूषे विमले कृत्वा शौचाद्यान् पुर्र्ववत्क्रमात् सकलीकरणं कृत्वा पूर्ववत् प्रविशेद्गृहम् //

शिष्यश्च शुचिराचान्तः पुष्पहस्तः (...) गुरुं ततः प्रणम्य शिरसा (...) हृष्टो गुरोः स्वप्नान्निवेदयेत् //

शुभान् स्वप्नान् प्रवक्ष्यामि अशुभांश्च वरानने स्वप्नेषु मदिरापानम् आममांसस्य भक्षणम् //

क्रिमिविष्ठानुलेपं च रुधिरेणाभिषेचनम् भक्षणं दधिभक्तस्य श्वेतवस्त्रानुलेपनम् //

श्वेतातपत्रं मूर्धस्थं श्वेतस्रग्दाम भूषणम् सिंहासनं रथं यानं ध्वजं राज्याभिषेचनम् //

रत्नाङ्गाभरणादीनि ताम्बूलं फलमेव च दर्शनं श्रीसरस्वत्योः शुभनार्यवगूहनम् //

नरेन्द्रैरृषिभिर्देवैः सिद्धविद्याधरैर्गणैः आचार्यैः सह संवादं कृत्वा स्वप्ने प्रसिद्ध्यति //

नदीसमुद्रतरणम् आकाशगमनं तथा भास्करोदयनं चैव प्रज्वलन्तं हुताशनम् //

ग्रहनक्षत्रताराणां चन्द्रबिम्बस्य दर्शनम् हर्म्यस्यारोहणं चैव प्रासादशिखरे ऽपि वा //

नराश्ववृषपोतेभतरुशैलाग्ररोहणम् विमानगमनं चैव सिद्धमन्त्रस्य दर्शनम् //

लाभः सिद्धचरोश्चैव देवादीनां च दर्शनम् गुटिकां दन्तकाष्ठं च खड्गपादुकरोचनाः //

उप्वीताञ्जनं चैव अमृतं पारतौषधीः शक्तिं कमण्डलुं पद्मम् अक्षसूत्रं मनःशिलाम् //

प्रज्वलत्सिद्धद्रव्याणि गैरिकान्तानि यानि च दृष्ट्वा सिद्ध्यति स्वप्नान्ते क्षितिलाभं व्रणं तथा //

क्षतजार्णवसांग्रामतरणं विजयं रणे ज्वलत्पितृवनं रम्यं वीरवीरेशिभिर्वृतम् //

वीरवेतालसिद्धैश्च महामांसस्य विक्रयम् महापाशोः संविभागं लब्ध्वा देवेभ्य आदरात् //

आत्मना पूजयन् देवं जपन् ध्यायन् स्तुवन्नपि सुहुतं चानलं दीप्तं पूजितं वा प्रपश्यति //

हंससारसचक्राह्वमयूरशवरोहणम् मातृभिर्भैरवश्चैव मातृरुद्रगणैः सह //

भैरवं भैरवीं दृष्ट्वा सिद्ध्यत्यत्र न संशयः शुभाः स्वप्ना मयाख्याता अशुभांश्च निबोध मे //

तैलाभ्यङ्गस्तथा पानं विशनं च रसातले अन्धकूपे च पतनम् अथ पङ्के निमज्जनम् //

वृक्षवाहनयानेभ्यः पतनं हर्म्यपर्वतात् कर्तनं कर्णनासाभ्याम् अथ वा हस्तपादयोः //

पतनं दन्तकोशानाम् ऋक्षवानरदर्शनम् वेतालक्रूरसत्वानां तथैव कालपूरुषाः //

कृष्णोर्ध्वकेशा मलिनाः कृष्णमाल्याम्बरच्छदाः रक्ताक्षी स्त्री च यं स्वप्ने पुरुषं त्ववगूहयेत् //

म्रियते नात्र संदेहो यदि शान्तिं न कारयेत् गृहप्रसादभेदं च शय्यावस्त्रासनेषु च //

आत्मनो ऽभिभवं संख्य आत्मद्रव्यापहारणम् खरोष्ट्रश्वसृगालेषु कङ्कगृध्रबकेषु च //

महिषोलूककाकेषु रोहणम् च प्रवर्तनम् भक्षणम् पक्वमांसस्य रक्तमाल्यानुलेपनम् //

कृष्णरक्तानि वस्त्राणि विकृतात्मा प्रपश्यति हसनं वल्गनं स्वप्ने म्लानस्रग्दामधारणम् //

स्वमांसोत्कर्तनं बन्धं कृष्णसर्पेण भक्षणम् उद्वाहं च तथा स्वप्ने दृष्ट्वा नैव प्रसिध्यति //

अशुभा ह्येवमाख्याता विज्ञेया देशिकोत्तमैः शुभास्तत्रानुमेद्यास्तु अशुभेषु तु होमयेत् //

अष्टोत्तरशतं धाम्ना प्रायश्चित्ताद्विशुद्ध्यति पूर्ववत् सकलीकृत्य विघ्नोच्चाटनरक्षणम् //

वेष्टनं पूर्ववत् कुर्याच् छिवम्भः शिवहस्तकम् लोकपालांस्तु संपूज्य शिवकुम्भं च स्थण्डिलम् //

अग्निकार्यं यथापूर्वं पूर्णाहुतिप्रपातनम् प्रायश्चित्तं ततः पश्चाद् दुस्वप्नार्थं यदुक्तवान् //

एवं पूजादिकं कृत्वा विसृज्य स्थण्डिलच्छिवम् निर्माल्यापनयं कृत्वा भूमिं संशोध्य पूर्ववत् //

नित्यकर्म ततः कुर्यात् पूजाहोमजपादिकम् नित्याह्निके समाप्ते तु नैमित्तिकमथाचरेत् //

उपलिप्य शिवाम्भोभिर् ब्रम्ह्मस्थानं प्रपूजयेत् भावेन गन्धपुष्.पाद्यैः ततो मण्डलमालिखेत् //

करणीं खटिकां चैव भैरवेण प्रपूजयेत् धाम्ना तु रजसां पातः सिताद्यश्वागमोदितः //

निष्पन्ने मण्डले स्नात्वा नित्यकर्म समाचरेत् नित्यकर्मसमाप्तौ तु कुर्यान्नैमित्तिकं बुधः //

स्नानादि पूर्वमन्त्रैः सकलीकरणादिकम् आत्मरक्षास्त्रप्राकारद्वारपालादिपूजनम् //

विघ्नोच्चाटनदिग्बन्धौ भूपातालखवासिनाम् अस्त्रप्राकारमारोप्य कवचेनावगुण्ठनम् //

उदङ्मुखं तूपविष्टः करशुद्ध्यादि पूर्ववत् शिवाम्भः शिवहस्तं च अर्घत्रयप्रकल्पनम् //

लोकपालांस्तु संपूज्य शिवकुम्भं प्रपूजयेत् मण्डलस्याग्रतो भूत्वा मण्डलं प्रोक्ष्य चासिना //

वर्मणा वेष्टयेत् पश्चात् प्रणवेनाभिमन्त्रयेत् अष्टोत्तरशतं धाम्ना रजोदोषैर्विशुद्ध्यति //

चतुर्दिक्ष्वस्त्रं संपूज्य द्वारे गन्धादिभिः क्रमात् प्राकारं भावयेदस्त्रं मण्डलं प्रविशेत् ततः //

गुरून् संपूज्य विघ्नेशं पुष्पाद्यैः प्रणवेन तु अनन्तमासनं प्राग्वच् छिवान्तं प्रणवेन तु //

मूर्त्यादि पूर्वन्न्यस्येद् धृदाद्यावरणान्तगम् पूर्वोक्तविधिना पूज्य नैवेद्यानि निवेदयेत् //

निरोधार्घेण चार्धं तु दत्वा चैव निरोधयेत् जपध्यानादिकं कृत्वा अग्निष्ठं भैरवं यजेत् //

नाडीसंधानकं त्रिष्ठं कृत्वा संतर्पयेद्विभुम् आत्मनो निष्कलोच्चारं कृत्वा कुम्भे निवेशयेत् //

कलशस्थस्य वामेन रोचयेत् पूरयेत्ततः मण्डलस्थस्य सव्येन पुनर्वामेन रोचयेत् //

अग्निष्ठस्य तु तत्तेजो दक्षिणेन विशन् स्मरेत् एवं साधनकं कृत्वा ततस्तर्पणमारभेत् //

दशभागविभागेन हुत्वा पूर्णाहुतिं क्षिपेत् प्रायश्चित्तविशुद्ध्यर्थं कुर्यादष्टोत्तरं शतम् //

विधेः पूर्णातिरिक्तस्य धाम्ना पूर्णाहुतिं ततः आचार्योठार्धहस्तस्तु मण्डलं प्रविशेत्ततः //

संपूज्य परमेशानं पुष्पाद्यैरर्धपश्चिमम् मुद्रां बद्ध्वा प्रणम्यादौ जानुभ्यामवनिं गतः //

विज्ञापयेत पश्वर्थं प्रारब्ध्योयं मखोत्तमः स्नानाधिवासनाद्यं यन् मण्डले ऽग्नौ च यत्कृतम् //

विधानं पुष्कलं सम्यक् त्वत्प्रसादादिहास्तु तत् इदानीं शिष्यदेहे तु सकलीकरणादिका //

योजन्यन्ताध्वशुद्धिस्तु त्वत्प्रसादात् प्रसिद्ध्यतु एवमस्त्वित्यनुज्ञातः परमेशेन वीरराट् //

लब्धानुज्ञः प्रहृष्टात्मा निष्क्रामेन्मण्डलाद्बहिः पश्वर्थाय कृतं यत्तु तद्गृहीत्वार्धपात्रकम् //

धाम्नस्तु दक्षिणे भागे कारयेन्मण्डलं गुरुः प्रणवासनं कुशैर्न्यस्य शुचिं शिष्यं निवेशयेत् //

शिवाम्भो ऽस्त्रेण संताड्य भस्मना च कुशैः क्रमात् मण्डले कल्पिते शिष्यं मूर्तिभूतं प्रकल्पयेत् //

उपविश्य करन्यासं निर्दाहाद्यस्त्रपूर्वकम् सबाह्याभ्यन्तरं न्यासं मन्त्रसंधानमेव च //

शिवहस्तः प्रदातव्यो ध्यात्वा देवं सुजाज्वलम् मूर्ध्नि संपातयेत्तेजः पाशाङ्कुरविनाशनम् //

उत्थाप्य च ततो नीत्वा मण्डलं तु प्रवेशयेत् वस्त्रं संप्रोक्ष्य तोयेन कवचेनावगुण्ठयेत् //

पूजयेद्गन्धपुष्पाद्यैर् भैरवेणाभिमन्त्रयेत् नेत्रे बद्धा तु नेत्रेण पुष्पं पाणौ प्रदापयेत् //

अकामान्निक्षिपेत्पुष्पं देवस्याभिमुखं स्थितः पुष्पपातवशान्नाम कुर्याद्वै साधकस्य च //

मुमुक्षोर्गुरुरिच्छातः नाम वै साधकस्य वा मुखमुद्घाट्य तं शिष्यं शिवाय प्रणिपातयेत् //

प्रदक्षिणमतः कृत्वा मण्डलेग्नौ प्रणम्य च अग्निकुण्डसमीपे तु आचार्यः पशुना सह //

आत्मसव्येथ दिग्भागे मण्डलं प्रणवेन तु पूर्वन्नाडिसंधानं तद् अर्थं चाहुतित्रयम् //

संपाताभिहुतिं कृत्वा अणुतर्पणमेव च पूर्णाहुतिं ततो दत्त्वा प्रायश्चित्तानि होमयेत् //

धाम्ना चाष्टशतं पश्चात् पातयेदाहुतित्रयम् जात्युद्धारे ध्रुवेणैव द्विजत्वापादने तथा //

बीजाहारे तथा देशभावशुद्धौ द्विजो भवेत् प्रणवेनाहुतीस्तिस्रो रुद्रांशापादने तथा //

अस्त्रेण प्रोक्षयेच्छिष्यं पुष्पयुक्तेन ताडयेत् रेचकेन ततो गत्वा शिष्यदेहे विशेद्धृदि //

ॐकारादि शिवं जप्त्वा अस्त्रमन्त्रं फडन्तगम् विश्लेषकरणं कृत्वा चैतन्यस्य विधानतः //

छेदयेदस्त्रमन्त्रेण कवचेनावगुण्ठयेत् अङ्कुशेन समाकृष्य द्वादशान्ते तु कारयेत् //

तत्रस्थः पुद्गलो ग्राह्यः संपुट्यैव ध्रुवेण तु संहारमुद्रया सम्यक् पूरकेण विशेद्धृदि //

संस्कुभ्य सरसीकृत्य रेचयेत्पुद्गलं पुनः त्यजन्तं देवताषट्कं ततश्चापि स्वकं पदम् //

तत्रस्थं पुद्गलं गृह्य संपुट्य च भवेन तु संहारमुद्रयोद्धृत्य शिष्यस्य हृदि योजयेत् //

भैरवेणाभिमन्त्र्य एवम् उपवीतं शिशोर्ददेत् आधानाद्यावदन्त्येष्टिं द्विजत्वे संस्कृतो भवेत् //

पिण्डस्यापादनं जातेः आहुतित्रितयेन तु चैतन्यस्यापि संस्कारम् आधानान्त्येष्टितः परम् //

सूक्ष्मविज्ञानतः कृत्वा द्विजत्वे संस्कृतो भवेत् शतहोमं सहस्रं वा हुत्वा पूर्णाहुतिं ततः //

समयी संस्कृतो ह्येवं वचनेष्यार्हता भवेत् श्रवणे ऽध्ययने होमे पूजनादौ तथैव च //

चर्याध्यानविशुद्धात्मा लभते पदमैश्वरम् अथ दीक्षाध्वशुद्ध्यर्थं भुक्तिमुक्तिफलार्थिनाम् //

विधानमुच्यते सूक्ष्मं पाशविच्छत्तिकारकम् गुरुः संपृच्छते शिष्यं द्विविधं फलकाङ्क्षिणम् //

फलमाकाङ्क्षसे यादृक् तादृक् साधनमारभे वासनाभेदतः प्राप्तिः साध्यमन्त्रप्रचोदिता //

मन्त्रमुद्राध्वद्रव्याणां होमः साधारणः स्मृतः वासनाभेदतो भिन्नः शिष्याणां च गुरोस्तथा //

साधको द्विविधस्तत्र शिवधर्म्येकतः स्थितः शिवमन्त्रविशुद्धाध्वा साध्यमन्त्रनियोजितः //

ज्ञानवांश्चाभिषिक्तश्च मन्त्राराधनतत्परः त्रिविधायास्तु सिद्धेर्वै सो ऽत्रार्हः शिवसाधकः //

द्वितीयो लोकमार्गस्थ इष्टापूर्तविधौ रतः कर्मकृत्फलमाकाङ्क्षञ् शुभैकस्थो ऽशुभोज्झितः //

तस्य कार्यं सदा मन्त्रैर् अशुभांशविनाशनम् गृहस्थो वा यतिर्वासाव् आश्रमैकतमस्थितः //

मुमुक्षुर्द्विविधः प्रोक्तो निर्बीजो बीजवान्पुनः बालबालिशवृद्धस्त्रीभोगभुग्व्याधितात्मनाम् //

एषां निर्बीजिका दीक्षा समयदिविवर्जिता विद्वद्द्वन्द्वसहाना तु सबीजा कीर्तिता प्रिये //

दीक्षानुग्राहिका तेषां समयाचारसंयुता विशेषसमयाचारा मन्त्राख्ये ये प्रकीर्तिताः //

ते ऽत्र पाल्याः प्रयत्नेन मोक्षसिद्धिमभीप्सता सबीजा सा तुविज्ञेया पुत्रकाचार्ययोः स्थिता //

गृहस्थो वाश्रमी वाथ यतिः संकल्प्य दीक्षयेत् पाशसूत्रकमादाय शिष्यदेहे ऽवलम्बयेत् //

अध्वानं संधयेदग्नौ धाम्ना चैव विचक्षणः कुम्भमण्डलवह्निस्थश् चाध्वात्मस्थः शिशोश्च यः //

सूत्रस्थश्चापि चैकत्र अध्वसंधिः प्रकीर्तितः षड्विधस्याध्वमार्गस्य साधारणगतस्य तु //

कुण्डे संकल्प्य संशोध्यमध्वसंधौ तु होमयेत् मूलमन्त्राष्टशतिकमध्वसंधानहेतुतः //

अध्वावलोकनं पश्चाद् व्याप्यव्यापकभेदतः भुवनव्याप्तिता तत्त्वेष्व् अनन्तादिशिवान्तके //

व्यापकानि च षट्त्रिंशत् मन्त्रवर्णपदात्मकाः तत्त्वान्तर्भाविनः सर्वे वाच्यवाचकयोगतः //

कलान्तर्भाविनस्ते वै निवृत्त्याद्याश्च ताः स्मृताः हृदाद्या वाचकास्तासां बीजामन्त्राः प्रकीर्तिताः //

एकिकस्याः कलायाश्च पृथग्व्याप्तिं विभावयेत् पृथिव्यादिकला ज्ञेया ब्रह्माद्याः कारणाश्च ते //

एवं व्याप्तिं भावयित्वा अध्वोपस्थापनं भवेत् त्रिराहुतिं ध्रुवेणैव अध्वशुद्धिरतो भवेत् //

अग्नौ तु पूजिते देवे अध्वन्यासे कृते सति तदेव पादादारभ्य पृथिव्यादिक्रमान्न्यसेत् //

धामाधिः प्रणवादिश्च निवृत्त्यै च नमः पुनः उपस्थापनमन्त्रो ऽयं व्याप्तिं ध्यात्वाध्वसंस्थिताम् //

निवृत्त्यभ्यन्तरे पृथ्वी शतकोटिप्रविस्तरा तस्यां च भुवनानां च शतमष्टोत्तरावधि //

अष्टाविंशतिः पदानि वर्ण एको ऽत्र संस्थितः मन्त्रौ द्वावेव विज्ञेयौ अध्वषट्कं विभावयेत् //

पुष्पगन्धादिना पूज्य संनिधावाहुतित्रयम् मायीया भुवनाकारा मलाः कर्म च संस्थिताः //

शरीरभुवनाकारा मायीयाः परिकीर्तिताः भोगहेतुश्च कर्म स्याद् अभिलाषो मलो ऽत्र तु //

एवं पाशत्रयं भाव्यं दीक्षायामध्वसंस्थितम् तद्विशुद्ध्यै च दीक्षा च क्रियते सा यथाविधि //

आदौ शक्तिं न्यसेद्देवि कलातत्त्वसमन्विताम् हृदा संकल्प्य वागीशीं व्यापिकां सर्वयोनिषु //

शतरुद्राद्यनन्तान्तं योनयो विविधाः स्थिताः समकालमृतुत्वेन वागीशीं संनिधापयेत् //

ध्रुवेण पूजयेत्पुष्पैर् गन्धधूपैरनुक्रमात् ॐकारेणाहुतिस्तिस्रो वागीशीसंनिधापने //

शिष्यं संप्रोक्ष्य चास्त्रेण ताडयेदस्त्रमुच्चरन् रेचकेनात्मनो गत्वा छिन्द्यात्तस्यासिना हृदः //

धाम्नाकृष्य तदात्मानं द्वादशान्ते निधापयेत् ध्रुवेण तत्स्थं संपुट्य चैतन्यं मुद्रयात्मनि //

पूरयेद्भैरवेणैव कुम्भयेद्रेचयेत्ततः द्वादशान्तात्तु संगृह्य योजयेद्भवमुद्रया //

आत्मानमीश्वरं ध्यात्वा मायां वागीश्वरीमपि संयोज्य तस्यां चैतन्यं शरीराण्यध्वनि सृजेत् //

प्राक्कर्मवासनाशेषफलभोगत्वहेतवे युगपद्भिन्नभोगानि देशकालशरीरतः //

मन्त्रशक्त्या विपच्यन्ते पुद्गलाश्च तथाविधाः भिनादेहा विसृज्यन्ते गर्भे वागीशियोनिषु //

धाम्ना च योजयित्वा च जुहुयादाहुतित्रयम् युगपत्सर्वगर्भेषु देहा विविधरूपकाः //

भैरवेच्छासुसंपन्नः शतरुद्राद्यनन्तगाः गर्भेषु गर्भनिष्पत्ति भैरवेणाहुतित्रयम् //

हुत्वा तु जननं कार्यं पुनस्तेनाहुतित्रयात् सर्वयोनिषु देहास्ते युगपद्वृद्धिमागताः //

भोगनिष्पत्तये कर्म व्यापरसहकारणम् तदभावान्न भोगः स्यात् तदर्थं मार्जनं स्मृतम् //

अर्जिते [आर्जिते] सति भोक्तव्यो भोगो दुःखसुखात्मकः लयः परमया प्रीत्या सुखदुःखादिके ऽप्यलम् //

तिसृभिस्तिसृभिर्होमं धाम्नैव त्रिषु कारयेत् आहुतीनां शतं होम्यं धाम्ना निष्कृतये पुनः //

यत्कर्मभोग्यरूपं तु जात्यायुर्भोगलक्षणम् निष्कृत्यन्ते विशुद्ध्येत्तद् भूलोकसमवस्थितम् //

संसारा दशचत्वारः संस्कारा अष्टभिः सह चत्वारिंशद् द्विजत्वाय वक्ष्यन्ते भुवनाध्वनि //

योनिर्बीजं तथा भाव आहारो देश एव च एतेषां शोधनं देवि रुद्रांशापादनं तथा //

अत्रावलोकनं कृत्वा निष्.कृत्यामेव शुद्ध्यति विषया भुवनाकारा ये केचिद्भोग्यरूपिणः //

भुक्तकर्मफलाशेषा निष्कृतिस्तेन सा स्मृता विश्लेषो निष्कृतेर्भोगात् भोगाभावे स हि स्मृतः //

भोक्तृत्वं विषयासक्तिर् मलकार्यं प्रकीर्तितम् भोक्तृत्वाभावस्तत्रैव शरीरेण तु यत्कृतम् //

विश्लेषः क्रियते तस्य पशोर्मन्त्रैः शिवाज्ञया धाम्ना चाहुतयस्तिस्रो विश्लेषकरणाय च //

आहुतित्रितयं धाम्ना पाशच्छेदे ऽपि दापयेत् पाशा देहे तु मायीयाः कलाद्या भूतकावधि //

शरीरकरणाकाराः पुरुषार्थप्रसिद्धये भोगाभावाद्विपद्यन्ते शरीराणि सहस्रधा //

पाशच्छेदे विधिस्तस्य मन्त्रैश्च विधिचोदितैः एवं पाशत्रयस्यापि विश्लेषो दीक्षयोच्यते //

शरीरशेषभङ्गेन एकचैतन्यभावना पूर्णाहुतिं शिवेनैव वौषड्जातियुतेन च //

शुद्धतत्त्वाग्रसंस्थं तच् चैतन्यं कनकप्रभम् उद्धारायाहुतीस्तिस्रः पुनर्धाम्ना तु दापयेत् //

तस्मात् तत्त्वाद्गृहीत्वा तु चैतन्यं मलसंयुतम् मुद्रया प्राग्विधानेन आत्मस्थं पूरयेद्द्धृदि //

कुम्भित्वा रेच्य संगृह्य द्वादशान्ताद् ध्रुवेण तु शिष्यदेहे निवेश्यैतन् नाडीरन्ध्रेण पूर्ववत् //

तत्स्थीकरणहेत्वर्थं धाम्ना चैवाहुतित्रयम् कलाशुद्ध्यवसाने तु ब्रह्माणं कारणाधिपम् //

स्वनामप्रणवाह्वानपूर्वं संतर्प्य चार्पयेत् शब्दस्पर्शो त्यजेत् तस्मिन् ध्रुवाद्यौ नामसंयुतौ //

स्वाहाकारप्रयोगेन तौ ब्रह्मणि निवेदयेत् तिसृभिस्तिसृभिर्होमात् पुर्यष्टांशं निवेदयेत् //

आमन्त्रणविभक्त्या तु श्रावणां तस्य कारयेत् ब्रह्माणं पूजयित्वा तु होमं कृत्वा विसर्जयेत् //

ध्रुवेणाभ्यर्च्य वागीशीं संतर्प्य च विसर्जयेत् हुत्वावलोकयेत्तत्र विशुद्धं पाशजालकम् //

प्राक्कर्मभाविकस्याथ अभावं भावयेत्तदा मुमुक्षोर्निरपेक्षत्वात् प्रारब्ध्रेकं न शोधयेत् //

साधकस्य तु भूत्यर्थं प्राक्कर्मैकं तु शोधयेत् प्राक्कर्मागामि चैकस्थं भावयित्वा च दीक्षयेत् //

शिवधर्मिण्यसौ दीक्षा लोकधर्मिण्यतो ऽन्यथा प्राक्तनागमिकस्यापि अधर्मक्षयकारिणी //

लोकधर्मिण्यसौ ज्ञेया मन्त्राराधनवर्जिता प्रारब्धदेहभेदे तु भुङ्क्ते स ह्यणिमादिकान् //

भुक्त्वा व्रजेदूर्ध्वं गुरुणा यत्र योजितः सकले निष्कले वापि शिष्याचार्यवशाद्भवेद् //

निर्वाणे ऽपि सबीजायां कर्माभावाद्विपद्यते समयाचारपाशं हि दीक्षितः पालयेत्तु यः //

तं पाशं नैव शुद्ध्येत सा सबीजा प्रकीर्तिता समयाचारपाशं तु निर्बीजायां विशोधयेत् //

दीक्षामात्रेण मुक्तिः स्याद् भक्रिमात्राद्गुरोः सदा सद्योनिर्वाणदा दीक्षा निर्बीजा सा द्वितीयका //

अतीतनागतारब्धपाशत्रयवियोजिका दीक्षावसाने शुद्धिः स्याद् देहत्यागे परं पदम् //

एवं भावानुसारेण शिष्याणां गुरुणा सदा फलं तु विविधाकारं निष्पाद्येत सुदीक्षया //

अचिन्त्या मन्त्रशक्तिर्वै परमेशमुखोद्भवा क्रिया काले प्रयोक्तव्या गुरुणा भक्तिपूर्विका //

विषाणमिव पाशानां मन्त्रैः कवलनं ध्रुवम् करोति मन्त्रतत्त्वज्ञः शिवावेशी गुरुः क्षणात् //

कलासंधानकं कुर्याच् छुद्धाशुद्धद्विरूपगम् शुद्धमुच्चारयेध्रस्वम् अशुद्धं दीर्घमेव च //

एकत्वं भावयित्वा तु लीनं शुद्धं विभावयेत् प्रणवादिनिवृत्तिस्तु प्रतिष्ठा तदनन्तरम् //

नमस्कारस्तदन्ते तु कलासंधानकं स्मृतम् आवाह्य स्थाप्य संपूज्याहुतीस्तिस्रः प्रपातयेत् //

कलासंधानमेतद्धि व्याप्तिं तस्यावलोकयेत् गुल्फादारभ्य नाभ्यन्तं शिष्यदेहे ऽध्वकल्पनम् //

प्रतिष्ठाया भवेद्व्याप्तिश् चतुर्विंशतितत्त्विका षट्पञ्चाशद्भुवनिका त्रयोविंशतिवर्णिका //

ज्ञेयैकविंशतिपदा त्रिमन्त्रा च विधीयते मुख्या ह्येते स्मृताः पाशाः सूक्ष्मानन्तर्विभावयेत् //

अन्यत्तन्त्रप्रसिद्धिं तु तन्मात्रेन्द्रियशोधनम् षट्कोशान्विषयान् पञ्च तदन्तर्भावयेत्सदा //

विशेषस्थापनं कृत्वा पूज्या गन्धादिभिस्ततः भैरवेणाहुतीस्तिस्रः तस्या वागीशिकल्पना //

स्वनामावाहनाद्यस्य अर्धहोमादि पूर्ववत् प्रोक्षणं ताडनं छेद आकर्षग्रहणे तथा //

धाम्नापूर्य कुम्भयित्वा छित्त्वाथ ग्राहयेत्पुनः योजनं गर्भधारित्वं जननं पूर्ववत्क्रमात् //

ऐश्वरीं मूर्तिमास्थाय ताडनादीनि कारयेत् अधिकारस्थथा भोगो लयो निष्कृतिरेव च //

शिवरूपेण कर्तव्याः निष्कृतिः शिरसा पुनः विश्लेषश्च हृदा होम्यः पाशच्छेदस्तथासिना //

पूर्णाहुतिसमुद्धारं पूर्ववद्भैरवेण तु सदाशिवतनौ स्थित्वा विश्लेषादीनि कारयेत् //

आत्मस्थं पूरकेणैव तत्स्थं रेचकवृत्तितः स्वनाम्नोच्चारयेद्विष्णुं ध्यात्वावाह्य तु स्थापयेत् //

पूजयेत्पुष्पगन्धाद्यैः तर्पणाहुतित्रयम् रसं पुर्यष्टकांशं तु अर्पयेद्विष्णवे सदा //

विसर्जयेत्ततो विष्णुं वागीशीं च विसर्जयेत् कलासंधिर्यथापूर्वं ह्रस्वदीर्घप्रयोगतः //

अभावं भावयेत्तस्मिन् पाशजाले त्वनन्तके कलाद्वयविनिर्मुक्तः पशुरूर्ध्वगमोत्सुकः //

तस्येदानीं तृतीयस्यां विद्यायां योज्य शोधयेत् स्थापयित्वा संपूज्य जुहुयादाहुतित्रयम् //

एवं तु संमुखीकृत्य प्रागिवाध्वावलोकनम् पुंस्तत्त्वाद्यावन्मायान्तं विद्याया व्याप्तिरिष्यते //

सप्त तत्त्वानि भुवनसप्तविंशतिरेव च पदविंशतिराख्याता वर्णाः सप्त प्रकीर्तिताः //

मन्त्रौ द्वौ षड्विधाध्वानं ज्ञात्वा वागीशिकल्पनम् प्रणवेन समावाह्य व्यापिनीं सर्वयोनिषु //

समकालमृतुत्वेन ध्यात्वा संपूज्य तर्पयेत् ततः शिवाम्भसा शिष्यं प्रोक्ष्य चास्त्रेण ताडयेत् //

तेनैव चास्त्रभूतेन हुंफट्कारयुतेन तु आत्मनो रेवकेनैव शिष्यदेहे विशेद्धृदि //

अस्त्रमन्त्रेण संछेद्य विशेषाश्लेष्यास्त्रेण कर्षयेत् द्वादशान्तात्तु संगृह्य आत्मस्थं पूर्ववत्कुरु //

पूरकेणाथ संकुम्भ्य रेचयित्वा तु योजयेत् पूर्ववद्द्व्यापकं तस्य चैतन्यं सर्वयोनिषु //

योगाद्यं लयपर्यन्तं धाम्ना चैवात्र पूर्ववत् शिखया शतहोमात्तु विद्याया निष्कृतिर्भवेत् //

प्रणवादि ततो रुद्रम् आवाह्य स्थाप्य पूजयेत् ततो ऽस्य विन्यसेद्देवि गन्धरूपे ध्रुवाहुती //

पुर्यषकांशं विन्यस्य विसर्ज्य रुद्रदेवताम् वागीशीं च विसर्ज्यैवं कलासंधिश्च पूर्ववत् //

ह्रस्वदीर्घविभागेन विद्यां शान्तौ नियोजयेत् संधानार्थं तु मूलेन जुहुयादाहुतित्रयम् //

स्वनाम्नावाहनं शान्तेर् विधिपूर्वं निवेदनम् प्रमेयभावनां कृत्वा पूजयेत् कुसुमादिभिः //

त्रिराहुतिं तु मूलेन विद्यातत्त्वात्सदाशिवम् तत्त्वानां त्रितये व्याप्तिर् वर्णानां त्रय एव च //

पदैकादशिका ज्ञेया पुराणि दश सप्त च मन्त्रौ द्वौ षड्विधो ऽध्वैवं मुख्याः पाशा इमे स्मृताः //

सूक्ष्मपाशाननेकांश्च तदन्तर्भावयेत्सदा वगीशीं कल्पयेत्तत्र पूर्वेण विधिनाहुतिः //

पूजनं मूलमन्त्रेण ततः प्रोक्षणताडनम् छेदाकर्षग्रहं चैव योगधारित्वजन्म च //

अधिकारस्तथा भोगो लयो वै पूर्ववद्भवेत् सर्वे ते मूलमन्त्रेण आहुतित्रितयेन तु //

निष्कृतौ शतहोमं तु कवचेन तु कारयेत् विश्लेषं पाशछेदं तु कुर्यादस्त्रेण दैशिकः //

उद्धारकरणात्मस्थतत्स्थीकारान्भवेन तु स्वनाम्ना प्रणवाद्येन ईशमावाह्य पूजयेत् //

संपूज्य हुत्वा संतर्प्य बुद्ध्यहंकृतिद्यंशकम् स्वनाम्ना प्रणवाद्यं तु स्वाहान्ते बुद्धिमर्पयेत् //

अहंकारं तथाप्येवं हुत्वेदं क्षमयेत्ततः वागीशीं पूजयित्वा तु तर्पयित्वा विसर्जयेत् //

कलासंधानकं पूर्वं शान्त्यतीते तु योजयेत् ह्रस्वदीर्घविभागेन जुहुयादाहुतित्रयम् //

ध्रुवेण तत्त्वसंधानं कर्तव्यं विधिवेदिना कलोपस्थापनं पश्चाद् ध्रुवेण जुहुयात्प्रिये //

त्रिराहुतिप्रयोगेण स्वनामपदमुच्चरन् शान्त्यतीतां समावाह्य स्थापयेत्पूजयेत्पुनः //

व्याप्तिमालोक्य चाध्वस्थां शिवतत्त्वगताश्च ये बिन्दुर्नादस्तथा शक्तिः शिवतत्त्वे व्यवस्थिताः //

पदमेकं मन्त्र एको वर्णाः षोडश कीर्तिताः भुवनानि तु सूक्ष्माणि शान्त्यतीते तु भावयेत् //

शोधनीया वरारोहे यावत्ते शिवरश्मयः शिवस्योर्ध्वे शिवो ज्ञेयो यत्र युक्तो न जायते //

षडध्वा चैकतो ज्ञेयः तस्य संख्यां पुनः शृणु कलाश्च पञ्च विज्ञेयास् तत्त्वषट्त्रिशदेव तु //

सचतुर्विंशति ज्ञेयं भुवनानां शतद्वयम् एकाशीतिपदान्यत्र वर्णार्धशतिका स्मृता //

मन्त्रा एकादशा ज्ञेया इत्येतच्चाध्वमण्डलम् एतस्मिञ्शुद्धिमापने मुक्तिमाप्नोति दीक्षितः //

ध्रुवेणावाह्य वागीशीं विन्यसेत् पूर्ववद्धुतिः संपूज्य कुसुमादयिस्तु तद्योनौ पूर्ववत्पशुम् //

ध्रुवेण सर्वं कर्तव्यं जननादिलयान्तकम् निष्.कृतौ शतहोमं तु मूलमन्त्रेण कल्पयेत् //

विश्लेषपाशच्छेदाभ्यां प्राग्वत्कुर्याद्ध्रुवेण तु ग्रहेणात्मस्थतत्स्थत्वं प्रणवेन पशोः स्मृतम् //

सदाशिवमथावाह्य मूलमन्त्रं समुच्चरन् नमस्कारेण संस्थाप्य पुष्पैः संपूज्य तर्पयेत् //

मनः पुर्यष्टकांशं तु विन्यसेत्कारणेश्वरे प्रणवादि समुच्चार्य मनःसंज्ञां नमस्तथा //

विन्यस्य पूजयेत्पश्चात् संज्ञास्वाहान्तमेव च आहुतित्रितयं हुत्वा पुर्यष्टांशाद्विशुद्ध्यति //

ततो विसर्जयेद्देवं कारणं च सदाशिवम् पुष्पादिभिः समभ्यर्च्य वागीशीं तदनन्तरम् //

ता तु संपूज्य संतर्प्य विज्ञाप्या भक्तिभाविता क्षमस्व देवदेवेशि पश्वर्थं खेदिता मया //

इदानीं नोपरोद्धव्यं गच्छ देवि स्वविष्टपम् विसर्ज्यैवं कला भाव्या शान्त्यतीता लयं गता //

स्वशक्त्याधारपर्यन्ते सुसूक्ष्माभावसंस्थिते आत्मतत्त्वविभागेन धाम्ना वै जुहुयाच्छतम् //

सशबोच्चारयोगेन आत्मतत्त्वे तु होमयेत् मायातत्त्वावधि ज्ञेयं दैशिकेन महाध्वरे //

विधिवैकल्यकर्मार्थं प्रायश्चित्तविशुद्धये विद्यातत्वे तु होतव्यं शतमष्टोत्तरं प्रिये //

उपांशूच्चरयोगेन विद्यातत्त्वे तु होमयेत् सदाशिवान्तमध्वानं विद्यातत्त्वं विनिर्दिशेत् //

मन्त्रोच्चरवोलोमेन प्रायश्चित्तं तु यद्भवेत् तद्विशुद्ध्यै स होमः स्याद् विद्यातत्त्वे तु यः कृतः //

मनोविज्ञानवैकल्यात् प्रायश्चित्तं तु यद्भवेत् तच्छुद्ध्यर्थं शिवे तत्त्वे मूलमन्त्रेण होमयेत् //

मानसेन प्रयोगेन शक्त्यन्ते ऽध्वनि संस्थितम् तत्त्वत्रयविशुद्ध्यन्ते शिखाच्छेदं तु कल्पयेत् //

अध्वान्तस्थां परां शान्ताम् अनौपम्यामनामयाम् व्यापिनीं सर्वतत्त्वानां सर्वकारणकारणम् //

ध्यात्वा शिशोः शिखाग्रे तु पुष्पाग्रे जलबिन्दुवत् कर्तरीं शिखयामन्त्र्य शिखया च्छेदयेच्छिखाम् //

शिखां समर्प्य चान्यस्य निर्गच्छेत्स सशिष्यकः स्नानं समाचरेच्छिष्यः गुरोराचमनं भवेत् //

स्नानमुद्धूलनं वाथ आचरेत्स्वेच्छया गुरुः प्रविश्य सकलीकृत्य पूर्णया जुहुयाच्छिखाम् //

हुत्वा निर्गम्य चाचम्याक्षाल्य स्रुक्स्रुवकर्तरीः प्रविश्य सकलीकृत्य शिवहस्तानुपूजनम् //

ततस्तु मण्डले पश्चात् पूजयेत्परमेश्वरम् पुष्पादिभिरशेषैस्तु ततो विज्ञापयेच्छिवम् //

भगवंस्त्वत्प्रसादेन अध्वष्टकव्यवस्थितम् पशुं संगृह्य संशोध्य शिखाच्छेदावसानकम् //

त्वन्मुखोक्तविधानं तु लेशतो वर्तितं मया त्वच्छक्त्यैव तु गन्तव्यम् आशु ध्रुवपदं शिवम् //

इदानीं योजने कर्म तवाज्ञानुविधायिनः आज्ञा मे दीयतां नाथ शिष्यं संयोजयाम्यहम् //

लब्धानुज्ञातमात्मानं प्रहृष्टो निर्गतः पुरात् अर्धहस्तो व्रजेदग्निम् शिष्यमाहूय प्रोक्षयेत् //

पूर्ववच्चासनस्थस्य सकलीकरणादिकम् अन्तःकरणविन्यासं नाडीसंधानपूर्वकम् //

पूजनं तर्पणं चाग्नौ मन्त्राणां च शिवस्य च दशभागविभागेन यथा द्रव्यानुसारतः //

मन्त्रान्संशोधयेत्पश्चात् सकलीकरणे स्थितान् सकृदाहुतियोगेन अधिकारो विवर्ज्यताम् //

सकलीकरणत्वेन न कदाचित्पशोः पुनः योजनीयं प्रयोगं तु अधुना कथयामि ते //

ज्ञात्वा चारप्रमाणं तु प्राणसंचारमेव च षड्विधाध्वविभागं तु प्राणैकत्र यथास्थितम् //

हंसोच्चारं तु वर्णैश्च कारणत्यागमेव च शून्यं समरसं ज्ञेयं त्यागं संयोगमुद्भवम् //

भेदनं च पदार्थानां भावप्राप्तिवशात्पुनः आत्मविद्याशिवव्याप्तिम् एवं ज्ञात्वा तु योजयेत् //

तद्विभागं प्रवक्ष्यामि यथा ज्ञायेत तत्त्वतः षट्त्रिंशदङ्गुलश्चारो हृत्पद्माद्यावशक्तितः //

तुटिषोडशमानेन कालेन कलितः प्रिये संचरन्तं विभागेन यथावत्तं शृणुष्व मे //

हृत्पद्माद्यावदयनं भागमेकं त्यजेत्तु सः नासिकाग्रे द्वितीयं तु शक्त्यन्ते तु तृतीयकम् //

तत्रस्थो विनिवर्तेत यावत्तत्त्वं न विन्दति विदिते तु परे तत्त्वे तत्रस्थो ऽपि न बाध्यते //

शक्त्या चाधो यदा गच्छेद् अबुधस्तु तदा भवेत् हृद्गतः पुनरुत्तिष्ठेद् बुध्यमानः स उच्यते //

शक्तिं प्राप्य बुधो ज्ञेयः व्यापिन्यंशे प्रबुद्धता अतीतः सुप्रबुद्धस्तु उन्मनस्त्वं तदा भवेत् //

न कालो न कला चारो न तत्त्वं नच कारणम् सुनिर्वाणं परं शुद्धं गुरुपारम्परागतम् //

तद्वोदित्वा विमुच्येत गत्वा भूयो न जायते अध्वष्ट्कं यथा प्राणे संस्थितं कथयामि ते //

आपादान्मूर्धपर्यन्तं चितेः संवेदनं हि यत् भुवनाध्वा स विज्ञेयस् तत्त्वाध्वा च तथैव हि //

कलाकलितसंतानः प्राणः संचरते सदा निवृत्तिश्च प्रतिष्ठा च अधोभागे प्रवर्तिके //

विद्या शान्तिस्तथा चोर्ध्वे शान्त्यतीता त्वधिष्ठिका तदतीतः परो भावः तदूर्ध्वम्. पदमव्ययम् //

एवं बिन्दुकला ज्ञेया नादशक्त्यात्मिकाश्च याः व्यापिन्याद्यात्मिका याश्च व्याप्यव्यापकभेदतः //

प्राणैकसंस्थिताः सर्वाः षट्त्यागात्सप्तमे लयः कलाध्वैवं समाख्यातो वर्णाध्वानं निबोध मे //

वर्णाः शब्दात्मकाः सर्वे जगत्यस्मिंश्चराचरे स्थिताः पञ्चशता भेदैः शास्त्रेष्वानन्त्यकोटिषु //

शब्दात्प्राणः समाख्यातस् तस्माद्वर्णास्तु प्राणतः उत्पद्यन्ते लयं यान्ति यत्र शब्दो लयं गतः //

शब्दातीतो वरारोहे तत्त्वेन सह युज्यते युक्तः सर्वगतो देवि धर्माधर्मविवर्जितः //

नाधो निरीक्षते भूयः शिवतत्त्वं गतो यदा अधो वै यात्यधर्मेण धर्मेणोर्ध्वं व्रजेत्पुनः //

विज्ञानेन द्वयं त्यक्त्वा सर्वगस्तु भवेदिह वर्णाध्वैवं समाख्यातः पदाध्वा प्रोच्यते ऽधुना //

एकाशीतिपदान्येव विद्याराजस्थितान्यपि वर्णात्मकानि तान्यत्र वर्णाः प्राणात्मकाः स्थिताः //

तस्मादेवं पदान्यत्र तानि प्राणक्रमेण तु पदाध्वैवं समाख्यातः मन्त्राध्वानं निबोध मे //

मन्त्रिकादशिका या तु सा च हंसे व्यवस्थिता पदिकादशिका सा च प्राणे चरति नित्यशः //

अकारश्च उकारश्च मकारो बिन्दुरेव च अर्धचन्द्रो निरोधी च नादो नादान्त एव च //

शक्तिश्च व्यापिनी चैव समनैकादशी स्मृता उन्मना च ततो ऽतीता तदतीतं निरामयम् //

मन्त्रा एवं स्थिताः प्राणे हंसोच्चारस्तथोच्यते हकारस्तु स्मृतः प्राणः स्वप्रवृत्तो हलाकृतिः //

अकारेण यदा युक्त उकारचरणेन तु मकारमात्रया युक्तो वर्णोच्चारो भवेत्स्फुटः //

बिन्दुः शिरःसमायोगात् सुस्वरत्वं प्रपद्यते नादो ऽस्य वदनं प्रोक्तः वदनं शब्दमीरयेत् //

अनेनैव च योगेन हंसः पुरुष उच्यते ब्रह्मविष्ण्वीशमार्गेण चरन्वै सर्वजन्तुषु //

शक्तितत्त्वे लयं याति विज्ञानेनोर्ध्वतां व्रजेत् व्यापिनीं समनां त्यक्त्वा व्रजेदुन्मनया शिवम् //

शिवतत्त्वगतो हंसो न चरेत् व्यापको भवेत् हंसोच्चारः समाख्यातः कारणैश्च समन्वितः //

हकारः प्राणशक्त्यात्मा अकारो ब्रह्मवाचकः हृदि त्यागो भवेत्तस्य उकारो विष्णुवाचकः //

कण्ठे त्यागो भवेत्तस्य मकारो रुद्रवाचकः तालुमध्ये त्यजेत्तं तु बिन्दुश्चैवेश्वरः स्वयम् //

त्यागस्तत्र भ्रुवोर्मध्ये नादे वाच्यः सदाशिवः ललाटान्मूर्धपर्यन्तं त्यागस्तस्य विधीयते //

शक्तिव्यापिनीसमनास् तासां वाच्यः शिवो ऽव्ययः मूर्धमध्ये त्यजेच्छक्तिं तदूर्ध्वे व्यापिनीं त्यजेत् //

समनां उन्मनां त्यक्त्वा षट्त्यागात्सप्तमे लयः सूक्ष्मसूक्ष्मतरैर्भावैर् एवमेवं त्यजेत्प्रिये //

स्थूलस्थूलतरैर्भावैर् नानासिद्धिफलप्रदैः सूक्ष्मो ऽत्यन्तं परो भावस् त्व् अभावः स विधीयते //

उन्मना त्वपरो भावः स्थूलस्तस्यापरो मतः तस्यापरं पुनः शून्यं संस्पर्शं च ततो ऽपरम् //

शब्दो ज्योतिः ततो मन्त्राः कारणा भुवनानि च पञ्चभूतात्मभुवनं कारणैः समधिष्ठितम् //

भुवनं चिन्तयेद्यस्तु वक्ष्यमाणैकरूपकम् भुवनेशत्वमाप्नोति शिवं ध्यात्वा तु तन्मयः //

ब्रह्मादिकारणानां च साधने विग्रहं स्मरन् पूर्वोक्तलक्षणं यश्च तन्मयत्वमवाप्नुयात् //

मन्त्रिश्च मन्त्रसिद्धिस्तु जपहोमार्चनाद्भवेत् पूर्वोक्तरूपकध्यानात् सिद्ध्यन्त्यत्र न संशयः //

ज्योतिर्ध्यानात्तु योगीन्द्रो योगसिद्धिमवाप्नुयात् तन्मयत्वं यदाप्नोति योगिनामधिपो भवेत् //

शब्दध्यानाच्च शब्दात्मा वाङ्मयापूरको भवेत् स्पर्शध्यानाच्च स्पर्शात्मा जगतः कारणं भवेत् //

शून्यध्यानाच्च शून्यात्मा व्यापी सर्वगतो भवेत् समनध्यानयोगेन योगी सर्वज्ञतां व्रजेत् //

उन्मन्या तु परं सूक्ष्मम् अभावं भावयेत्सदा सर्वेन्द्रियमनोतीतस् त्व् अलक्ष्यो ऽभाव उच्यते //

अभावं भाव्यं भावेन भावं कृत्वा निराश्रयम् सर्वोपाधिविनिर्मुक्तम् अभावं लभते पदम् //

एष ते कारणत्यागः कालत्यागं निबोध मे तुटिषोडशसंयुक्तः प्राणस्तु समुदाहृतः //

तुटद्वयं समाश्रित्य एकैको भैरवः स्थितः अहोरात्रविभागेन कुर्वन्त्युदयमेव ते //

नवमस्तु परो देवः तेजसस्तूदयन्ति ते सर्वं कालं त्यजेत्प्राणे यथावत्कथयामि ते //

तुटयः षोडशैवोक्ताः कालस्य करणं तु ताः तदादिः संस्थितः कालः सर्वं चरति वाङ्मयम् //

तुटिर्लवो निमेषश्च काष्ठा चैव कला तथा मुहूर्तश्चाप्यहोरात्रः पक्षो मास ऋतुस्तथा //

अयनं वत्सरश्चैव युगं मन्वन्तरं तथा कल्पश्चैव महाकल्पः शक्त्यन्ते तं परित्यजेत् //

व्यापिन्यन्ते परः कालः स तदङ्गी त्यजेत्तु तम् स च सप्तदशो ज्ञेयः परार्धपरतः स्थितः //

सो ऽपि चाष्टादशो देवि समनान्ते तु तं त्यजेत् सर्वकालं तु कालस्य व्यापकः परमो ऽव्ययः //

उन्मन्यन्ते परे योज्यो न कालस्तत्र विद्यते नित्यो नित्योदितो व्यापी आदिरूपं न संत्यजेत् //

तं च नित्योदितं प्राप्य तन्मयो जायते सदा कालत्यागो भवेदेवं शून्यभावस्त्वथोच्यते //

ऊर्ध्वशून्यमधःशून्यं मध्यशून्यं तृतीयकम् शून्यत्रयं चलं ह्येतत् तदधो मध्य ऊर्ध्वतः //

चतुर्थं व्यापिनीशून्यं समनायां च पञ्चमम् उन्मनायां तथा षष्ठं षडेते सामयाः स्थिताः //

तत्त्वेनाधिष्ठिताः सर्वे सामया अपि सिद्धिदाः षट् शून्यानि परित्यज्य सप्तमे तु लयं कुरु //

तच्छून्यं तु परं सूक्ष्मं सर्वावस्थाविवर्जितम् अशून्यं शून्यमित्युक्तं शून्यं चाभाव उच्यते //

अभावः स समुद्दिष्टो यत्र भावाः क्षयं गताः सत्तामात्रं परं शान्तं तत्पदं किमपि स्थितम् //

यत्र यत्र च नादादिस्थूला अन्ये ऽपि संस्थिताः तत्र तत्र परं शून्यं सर्वं व्याप्य व्यवस्थितम् //

तदेव भवति स्थूलं स्थूलोपाधिवशात्प्रिये स्थूलसूक्ष्मप्रभेदेन तदेकं संव्यवस्थितम् //

तत्प्राप्य तन्मयत्वं च लभते नात्र संशयः शून्यभावः समाख्यातः सामरस्यं निबोध मे //

आत्मन्येकः समरसो मन्त्रे ज्ञेयो द्वितीयकः तृतीयं नाडिगं कुर्याच् छक्तौ कुर्याच्चतुर्थकम् //

व्यापिन्यां पञ्चमं प्रोक्तं समनायां तु षष्ठकम् तात्वः समरसो देवि सप्तमस्तु विधीयते //

शिष्यात्मानं तु संगृह्य पूर्वोक्तविधिना क्रमात् पश्चादात्मनि संयोज्य लोलीभूतं विचिन्तयेत् //

पूरकं कुम्भकं कृत्वा समानेन निरोधयेत् यावत्यो नाडयो देवि तिर्यगूर्ध्वमधःस्थिताः //

समानेन समाकृष्टा एकीभूता भवन्ति ताः तासु ये वायवस्ते ऽपि प्राणे समरसीगताः //

नाडयस्तु सुषुम्नायाम् एकीभूता व्यवस्थिताः ततो वै उच्चरेन्मन्त्रः नादे लीनं विचिन्तयेत् //

मन्त्र आत्मा तथा नाडी एवं समरसीभवेत् वामदक्षिणमध्ये तु ततो नादं प्रमोचयेत् //

सेतुबन्धं च तं मार्गं यत्र गत्वा न जायते ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च ईश्वरः शिव एव च //

एते ऽत्र समतां यान्ति अन्यथा तु पृथक् पृथक् तस्मिन्समुच्चरेन्नादं यावच्छक्तौ लयं गतः //

शक्तिमध्यगतो नादः शक्त्यात्मा तु विधीयते सर्वं शक्तिमयं तत्र सर्वं समरसीभवेत् //

तदूर्ध्वं व्यापिनीं प्राप्य सर्वं तन्मयतां व्रजेत् समन्ताद्व्याप्नुयाद्यस्माद् व्यापिनीत्यभिधीयते //

तदूर्ध्वं समनां व्याप्य तन्मयत्वं व्रजेत्पुनः सा च सर्वगता ज्ञेया सामरस्येन संस्थिता //

षष्ठं समरसं त्यक्त्वा सप्तमं तु ततो व्रजेत् तं प्राप्य तन्मयत्वं हि नात्र कार्या विचारणा //

स च सर्वेषु भूतेषु भावतत्वेन्द्रियेषु च स्थावरं जङ्गमं चैव चेतनाचेतनस्थितम् //

अध्वानं व्याप्य सर्वं तु सामरस्येन संस्थितः प्रसह्य चञ्चलीत्येव योगिनामपि यन्मनः //

यस्य ज्ञेयमयो भावः स्थिरः पूर्णः समन्ततः मनो न चलते तस्य सर्वावस्थागतस्य तु //

यत्र यत्र मनो याति ज्ञेयं तत्रैव चिन्तयेत् चलित्वा यास्यते कुत्र सर्वं शिवमयं यतः //

विषयेषु च सर्वेषु इन्द्रियार्थेषु च स्थितः यत्र यत्र निरूप्येत नाशिवं विद्यते क्वचित् //

एवां समरसं ज्ञात्वा नासौ मुह्येत् कदाचन यस्यैवं सर्वतो भावः सो ऽपि सर्वगतो भवेत् //

एवं समरसः प्रोक्तो विषुवत्तु निबोध मे प्रथमं प्राणविषुवन् मात्रं ज्ञेयं द्वितीयकम् //

तृतीयं नाडिविषुवत् प्रशान्तं च चतुर्थकम् पञ्चमं शक्तिविषुवत् षष्ठं वै काल उच्यते //

सप्तम तत्त्वविषुवत् प्रविभागस्त्वथोच्यते आत्मानं च मनः प्राणे संयोज्य विषुवद्भवेत् //

प्राणे विषुवदाख्यातं मान्त्रं विषुवदुच्यते मन्त्रमुच्चारयेत्तावद् यावन्नान्यमना भवेत् //

परापरविभागेन मन्त्रात्मा तु तदुच्यते मान्त्रं विषुवदित्युक्तं नाडिस्थं तन्निबोध मे //

सर्वासामेव नाडीनां मध्ये या संव्यवस्थिता सुषुम्ना नाम सा ज्ञेया नाभेः शक्त्या शिवं गता //

तत्र प्रवाहयेन्नादं नाडीविषुवदुच्यते प्रशान्तं विषुवच्चैवम् अधुना कथयामि ते //

अयने षडङ्गुलश्चारः कारणान्यङ्गुले ऽङ्गुले तान्यधस्तात्परित्यज्य कारणानि षडेव तु //

सप्तमे तु प्रशान्तं वै प्रशान्तेन्द्रियगोचरम् प्रशान्तः स्तिमितो ज्ञेयः स्तिमितो निश्चलः स्मृतः //

निश्चलो निस्तरङ्गश्च स्थिरः पूर्णः समन्ततः एवंभावं समास्थाय दीक्षा कार्या तु दैशिकैः //

एतत्प्रशान्तविषुवत् शक्त्युपाधिं निबोध मे शक्तिमध्यगतो नादो नादोर्ध्वं च चरेद्यदा //

तावत्तु शक्तिविषुवत् कालाख्यं तु निबोध मे तुटिः षोडशका या तु प्राणान्ते संव्यवस्थिता //

कालो भ्रूक्षेपमात्रस्तु तत्रान्ते कीर्तितो मया तं परापरभागेन पुनरेव त्रिधा कुरु //

अपरः षोडशो यावत् कालः सप्तदशः परः परापरस्तु यः कालः स प्रिये ऽष्टादशः प्रभुः //

प्राण एवं त्रिधा कालं कृत्वा चैव त्यजेत्पुनः अपरः शक्तिमूर्धस्थो व्यापिन्यां च द्वितीयकः //

तृतीयः समनास्थाने तत्कालविषुवत्स्मृतम् एतत्षष्ठं समाख्यातं सप्तमं तात्व्वमुच्यते //

उन्मना परतो देवि तत्रात्मानं नियोजयेत् तस्मिन्युक्तस्ततो ह्यात्मा तन्मयश्च प्रजायते //

तत्त्वाख्यं विषुवद्देवि सर्वेषां परतः स्थितम् विषुवदेवंविधं ज्ञात्वा को न मुच्येत बन्धनात् //

विषुवत्ते समाख्यातं पदार्थभेदनं शृणु त्यागं चानुभवं चैव योजनं च परे पदे //

पदार्थैकादशी ज्ञेया उन्मनान्तः परो भवेत् भेदयेज्ज्ञानशूलेन ज्ञानं ज्ञेयस्य ज्ञापकम् //

ज्ञापकं बोधमतुलं दीपवद्योतनं यतः दीपहस्तो यथा कश्चिद् द्रव्यमालोक्य चाहरेत् //

एवं ज्ञानेन च ज्ञेयं तस्मिन् कुर्यात्तु संस्थितम् ज्ञानं वै लक्षणं प्रोक्तं ज्ञेयतत्वस्य सुव्रते //

लक्षणं गुण आख्यातः कला तत्त्वस्य सर्वदा न गुणेन विना तत्त्वं न तत्त्वेन विना गुणः //

गुणं गृह्णन्ति सर्वत्र न तत्त्वं गृह्यते क्वचित् गृह्यते ह्यनुमानेन प्रत्यक्.आनुभवेन च //

अर्थिप्रत्यर्थिभावेन आगमेन तु लभ्यते आगमो ज्ञानमियुक्तम् अनन्ताः शास्त्रकोटयः //

शास्त्रं शब्दात्मकं सर्वं शब्दो हंसः प्रकीर्तितः हंसयोगः पुराख्यातः मात्रासंख्या त्वथोच्यते //

मात्रायोगो यथा चास्य प्रमाणं हृदयादिस्.उ नाभेरूर्ध्वं वितस्त्यन्ते कण्ठाधस्तात्षडङ्गुले //

हृदयं मध्यदेशे तु चतुरङ्गुलसंमितम् चतुर्विंशतितत्त्वैस्तु ब्रह्मा तत्र व्यवस्थितः //

कण्ठमष्टाङ्गुलं विद्धि विष्णुस्तत्र व्यवस्थितः तत्त्वाष्टकेन संयुक्तः तदूर्ध्वं चतुरङ्गुलम् //

मायातत्त्वं समाश्रित्य रुद्रस्तालुतले स्थितः अङ्गुलद्वयमानं तु भ्रुवोर्मध्यं प्रकीर्तितम् //

तत्रेश्वरः स्थितो देवि तत्त्वद्वयसमन्वितः एकादशाङ्गुले चैव मूर्ध्वं देवः सदाशिवः //

तत्त्वद्वयसमायुक्तो यावद्ब्रह्मबिलं गतः तदूर्ध्वैकाङ्गुला शक्तिः शिवस्तत्र व्यवस्थितः //

त्वक्छेषे व्यापिनी प्रोक्ता समना चोन्मना ततः तत्परं तु परं तत्त्वं प्रमाणपरिवर्जितम् //

मात्रासंख्या च योगश्चाधुना हंसस्य कथ्यते अकारश्च हकारश्च द्वावेतावेकतः स्थितौ //

विभक्तिर्नानयोरस्ति मारुताम्बरयोरिव एकमात्रः स विज्ञेयो हृदयात्संप्रवर्तते //

उकारस्तु द्विमात्रो वै कण्ठस्थाने समुच्चरेत् त्रिमात्रस्तु मकारो वै तालुमध्यगतश्चरेत् //

बिन्दुश्चैवार्धमात्रस्तु मात्रार्धं हि स उच्यते भ्रुवोर्मध्ये स उच्चारस् तस्य देवि विधीयते //

तच्छेषाच्चार्धचन्द्रस्तु पादमात्रस्त्वसौ भवेत् निरोधी चार्धपादस्तु ललाटान्ते समुच्चरेत् //

नादः षोडशकांशस्तु मूर्धान्तं यावदुच्चरेत् द्वात्रिंशदंशा शक्तिस्तु षट्त्रिंशान्ते समुच्चरेत् //

व्यापिनी चतुःषष्ट्यंशा शक्तेस्तु परतःस्थिता समना चोन्मना चोर्ध्वम् अमात्रः परमो ऽव्ययः //

मात्रासंख्या च योगश्च प्रमाणं परिकीर्तितम् एवं ज्ञात्वा वरारोहे पदार्थान् भेदयेत्ततः //

भेदयेन्मत्रशूलेन मुद्राभावयुतेन च मन्त्रो वै ज्ञानशक्तिश्च मुद्रा चैव क्रियात्मिका //

भावश्च मन इत्युक्तं तन्मनो बुद्धिपूर्वकम् परश्च मनसा गम्य इच्छाशक्त्या त्वधिष्ठितः //

यत्र यत्र भवेदिच्छा ज्ञानं तत्र प्रवर्तते क्रियाकरणसंबन्धात् तत्त्वस्योच्चारणं भवेत् //

क्रियाकरणहीनस्य न चैवोच्चारणं भवेत् क्रिया करणभेदेन सा चैव त्रिविधा स्मृता //

एकेनोच्चारयेत्तत्त्वं करणेन विचक्षणः नाडीश्चाथ द्वितीयेन द्वाराणि च निरोधयेत् //

तृतीयं करणं दिव्यं कृत्वा वै तत्त्वमुच्चरेत् पूरकं कुम्भकं कृत्वा सर्वद्वाराणि रोधयेत् //

गुदद्वारेण रुद्धेन रुद्धान्यत्र भवन्ति हि द्वारमेकं ततश्चोर्ध्वे प्रवहत्तद्विचिन्तयेत् //

नाडयो ग्रन्थिपद्माश्च ये ऽधोमुखगताः प्रिये ते कुम्भकेन संरुद्धा विकसन्ति समन्ततः //

करणं तु ततः कृत्वा लक्षणं तस्य वै शृणु जिह्वा तु तालुके योज्या किंचिदूर्ध्वं न संस्पृशेत् //

ईषत्प्रसार्य वक्त्रं तु किंचिदोष्ठौ न संस्पृशेत् दन्तपङ्क्ती तथैवेह दृष्टिश्चाधोर्ध्ववर्जिता //

कायं समुन्नतं कृत्वा करणं दिव्यमुच्यते दिव्यं च करणं कृत्वा तत्त्वस्योच्चारणं कुरु //

कुम्भितश्चैव यः प्राणो रेचयेत्तं शनैः शनैः नाडयो ग्रन्थिपद्माश्च देहे याःसंव्यवस्थिताः //

रेचकेन समाक्षिप्ता ऊर्ध्वस्रोतो भवन्ति ते ततो वै ज्ञानशूलेन ग्रन्थीन्भिन्दन् समुच्चरेत् //

भित्वा हृत्पद्मग्रन्थिं तु ततः शब्दः प्रजायते यदाकाशसमायोगात् घोषशब्दोपमो भवेत् //

कण्ठस्थो विरमेच्छब्दः कण्ठं प्राप्य वरानने भिन्दतः कण्ठदेशं तु शब्दो धुगधुगायते //

तालुमध्यगतः प्राणो यदा भवति सुव्रते बिन्दतस्तालुग्रन्थिं तु शब्दो घुमघुमायते //

एवं ते ऽनुभवाः प्रोक्ताः प्राणे चरति सुव्रते त्रयस्ते ऽष्टकलाः प्रोक्ता उपर्युपरितः क्रमात् //

तिष्ठेत्स यत्र वै प्राण आत्मा तद्गतिमाप्नुयात् तत्तद्रूपं भवेत्तस्य स्थानभावानुरूपतः //

भ्रुवोर्मध्यं यदा गच्छेत् स्फोटशब्दस्तु जायते बिन्दुं भेदयतो देवि शब्दो धुमधुमायते //

कपिर्वै नारिकीलेन आचार्यः सह बिन्दुना अभिन्नेन कुतो मोक्षं सबाह्याभ्यन्तरं प्रिये //

भित्वा बिन्दुं ततो देवि अर्धचन्द्रं विभेदयेत् भिद्यतश्चार्धचन्द्रस्य ललाटे झिमिझिमायते //

अर्धचन्द्रं तु भित्त्वा वै भेदयेत्तु निरोधिनीम् तस्यास्तु भिद्यमानायाः शब्दः सिमिसिमायते //

स्थनत्रयमिदं देवि पञ्चपञ्चकलान्वितम् प्राणस्य चरतस्तत्र यस्मिन्स्थाने स तिष्ठति //

तत्तद्रूपो भवेदात्मा तां तां गतिमवाप्नुयात् निरोधिनीं भेदयित्वा ततो नादं व्रजेद्बुधः //

वंशशब्दसमः शब्दस् तत्र सूक्ष्मः प्रजायते भेदयेन्नादसंस्थानं ब्रह्मरन्ध्रं सुदुर्भिदम् //

भिद्यतो ब्रह्मरन्ध्रस्य शब्दः शुमशुमायते शक्तिमध्यगतः प्राणो वंशनादान्तसंनिभः //

तां वै तु भेदयेच्छक्तिं दुर्भेद्यां सर्वयोगिनाम् भिद्यते च यदा शक्तिः शान्तः शुमशुमस्ततः //

शक्तिं भित्वा ततो देवि यच्छेषं व्यापिनी भवेत् अनुभावो बवेत्तत्र स्पर्शो यद्वत्पिपीलिका //

स्थानत्रयमिदं देवि पञ्चपञ्चकलान्वितम् यत्र यत्र चरेत्प्राणस् तत्तद्रूपमवाप्नुयात् //

यत्र यत्रावतिष्ठेत तां तां गतिमवाप्नुयात् तस्माद्वै सुप्रयत्नेन भित्वा याति परां गतिम् //

भित्वा वै व्यापिनीं देवि समनायां मनस्त्यजेत् मनसा तु मनस्त्यक्त्वा जीवः केवलतां व्रजेत् //

जीवो वै केवलस्तत्र आत्मज्ञानक्रियान्वितः बन्धनाशेषनिर्मुक्तः सत्तामात्रस्वरूपकः //

समस्ताध्वपदातीतः शुद्धविज्ञानकेवलः गृहाणाति नापरं भावं न परं च शिवात्मकम् //

परापरविनिर्मुक्तः स्वात्मन्यात्मा व्यवस्थितः आत्मव्याप्तिर्भवेदेषा शिवव्याप्तिरतः परम् //

बन्धनाशेषभावेन सर्वाध्वोपाधिवर्जिता अविदित्वा परं तत्त्वं शिवत्वं कल्पितं तु यैः //

त आत्मोपासकाः शैवे न गच्छन्ति परं शिवम् आत्मतत्त्वगतिं यान्ति आत्मतत्त्वानुरञ्जिताः //

तस्मादात्मा परित्याज्यो यदीच्छेच्छिवमात्मनः आत्मतत्त्वं ततस्त्याज्यं विद्यातत्वे नियोजयेत् //

उन्मना सा तु विज्ञेया मनः संकल्प उच्यते संकल्पः क्रमतो ज्ञानम् उन्मानं युगपत्स्थितम् //

तस्मात् सा तु परा विद्या यस्मादन्या न विद्यते विन्दते ह्यत्र युगपत् सार्वज्ञ्यादिगुणान् परान् //

वेदनानादिधर्मस्य परमात्मत्वबोधना वर्जना परमात्मत्वे तस्माद्विद्येति सोच्यते //

तत्रस्थो व्यञ्जयेत्तेजः परं परमकारणम् परस्मिंस्तेजसि व्यक्ते तत्रस्थः शिवतां व्रजेत् //

सुप्रदीप्ते यथा वह्नौ शिखा दृश्येत चाम्बरे देहप्राणस्थितो ह्यात्मा तद्वल्लीयेत तत्पदे //

तद्वदेवाभिमानस्तु कर्तव्यो दैशिकोत्तमैः अहमेव परो हंसः शिवः परमकारणम् //

मत्प्राणे स तु पश्वात्मा लीनः समरसीगतः मन्त्रकरणक्रियायोगाद् योजयामि परे शिवे //

एवं यो वेत्ति तत्त्वेन अग्निवद्देहमध्यतः यद्वद्वह्निशिखातीता तद्वद्योजयते परे //

तस्मिन्युक्तः परे तत्त्वे सार्वज्ञ्यादिगुणान्वितः शिव एको भवेद्देवि अविभागेन सर्वतः //

तत्त्वत्रयं परं ख्यातम् अपरं चाध्वमध्यगम् भेदनं तु पदार्थानां त्यागानुभवयोजनम् //

पूर्वोक्तं च इदं सर्वं ज्ञात्वा तत्त्वे नियोजयेत् संक्षेपेण तु तत्त्वस्य व्याप्तिं शृणु सुरेश्वरि //

विद्यातत्त्वास्पदं बद्ध्वा बिन्दुतत्त्वासने स्थितः नादशक्तितनुश्चैव व्यापिनीकरणान्वितः //

सर्वज्ञत्वावबोधेन समनान्तश्चरा तु सा त्रितत्वं यत्परं प्रोक्तं तेन चापूरिता तनुः //

अपरा सा तनुः स्थूला षट्विंशत्तत्त्वकल्पिता तत्त्वत्रयं परं यच्च सर्वतत्त्वाध्ववर्जितम् //

तेन चापूरिताशेषं सा तत्त्वाध्वपरा तनुः एवमाचरते यस्तु आचारं तु शिवात्मकम् //

शिवेन सहचारित्वाद् आचार्यस्तेन चोच्यते तस्य दर्शनसंभाषास्पर्शनात्स्मरणादपि //

भवत्येवैश्वरी व्याप्तिर् न भवेत्तदधोगतिः तेन संयोजितो जन्तुः ब्रह्महापि शिवो भवेत् //

ततस्तेन समो नास्ति जगत्यस्मिंश्चराचरे शिव आचार्यरूपेण लोकानुग्रहकारकः //

तस्मान्न मानवीं बुद्धिं कारयेद्देशकं प्रति आचार्यस्य च मन्त्रस्य शिवज्ञाने शिवस्य च //

नानात्वं नैव कुर्वन्ति विद्येशाश्चक्रनायकाः ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा वै वीरवन्दिते //

आचार्यत्वे नियुक्ता ये ते सर्वे तु शिवाः स्मृताः अन्यथा प्राक्स्वरूपेण ये पश्यन्ति नराधमाः //

नरके ते प्रपच्यन्ते सादाख्यं वत्सरत्रयम् न तेन सह संभाषा कर्तव्या तु शिवार्थिना //

कृत्वा संभाषणं तेन नरकं सो ऽपि गच्छति तस्माच्छिवसमाः सर्वे द्रष्टव्या मुक्तिमिच्छता //

भुक्तिमुक्तिफलावाप्तिर् भवत्येव तदाज्ञया आचार्यः स्वजानानां च कुलकोटिसहस्रशः //

ज्ञानज्ञेयपरिज्ञानात् समस्तास्तारयिष्यति एवमुक्तविधानज्ञो भावज्ञश्चापि दैशिकः //

पूर्णाहुत्यैकयैवासौ पशून्योजयते परे पूर्णाहुतिप्रयोगं तु कथयाम्यधुना तव //

ऊर्ध्वकाय ऋजुग्रीवः समपादो व्यवस्थितः नाभिस्थाने स्रुचो मूलम् उत्तानाग्रमुखं समम् //

स्रुच्युपरि स्रुवं देवि कृत्वा चैवमधोमुखम् पुष्पं दत्त्वा स्रुगग्रे तु दर्भेण सहितौ करौ //

मुष्टिना चैव हस्ताभ्यां गृहीत्वा यत्नतो ऽपि च अग्रतो दक्षिणं हस्तं वामं वै पृष्टतः प्रिये //

मुष्टिभ्यां संगृहीत्वा वै उत्तानकरयोगतः ततो घृतेन संप्लाव्य अभिमानं तु कारयेत् //

अहमेव परं तत्त्वं परापरविभागतः तत्त्वमेकं हि सर्वत्र नान्यं भावं तु कारयेत् //

यत्कुम्भे ऽध्वात्र विन्यस्तः षट्प्रकारो वरानने मण्डले ऽग्नौ शिशोरन्तः साधारणविकल्पितः //

स्रुच्यध्वानं तमारोप्य प्राणस्थं नाडिमध्यगम् प्राणधारे समीकृत्य स्रुचा धारां विनिक्षिपेत् //

वसुधारप्रयोगेण प्रक्षिपेज्जातवेदसि नाभिस्थाने स्रुचो मूलं नयन्नासान्तगोचरम् //

यथा यथा त्यजेद्धारां तथा प्राणं समुच्चरेत् प्राणो ऽपि वर्णतां याति षड्विधाध्वमयस्तु सः //

षड्विधेध्वनि नातो ऽन्यः प्रमेयो विद्यते क्वचित् तस्मान्मान्त्रे परामर्शे हेयोपादेयतः स्थिताः //

वर्णैः कारणषट्कं तु षट्त्यागात्सप्तमे लयः अकारश्च उकारश्च मकारो बिन्दुरेव च //

अर्धचन्द्रो निरोधी च नादश्चैवोर्ध्वगामिनी शक्तिश्च व्यापिनी ह्येताः समना च ततः परम् //

समनान्तं वरारोहे पाशजालमनन्तकम् कारणैः षड्भिराक्रान्तं मन्त्रस्थं हेयलक्षणम् //

अत्र पाशोपरि ह्यात्मा व्योमवद्बिन्दु[च्चित्सु]निर्मलः शिवतत्त्वगुणामोदाच् छिवधर्मावलोककः //

पाशावलोकनं त्यक्त्वा स्वरूपालोकनं हि यत् आत्मव्याप्तिर्भवेदेषा शिवव्याप्तिस्ततो ऽन्यथा //

सर्वज्ञ्यादिगुणा ये ऽर्था व्यापकान्भावयेद्यदा शिवव्याप्तिर्भवेदेषा चैतन्ये हेतुरूपिणी //

अतो धर्मिस्वभावो हि शिवः शान्तश्च पठ्यते उन्मनाश्च मनोग्राह्यः आत्मबोधे स्थितोन्मनाः //

व्यापारं मानसं त्यक्त्वा बोधरूपेण योजयेत् तदा शिवत्वमायाति पशुर्मुक्तो भवार्णवात् //

परे चैव नियुक्तस्य स्रुवमापूरयेत्पुनः स्रुचो रन्ध्रेण तद्द्रव्यं यावद्वह्नौ प्रयुज्यते //

बहिस्थां कुम्भकं तावत् परे तत्त्वे तु भावयेत् बहिर्निरोधभावेन सामरस्यं शिवेन च //

अन्यथा न भवेद्देवि नदीवेग इवार्णवे स्थितः स सागरेद्भिस्तु सिन्धुः समरसीभवेत् //

पुनर्विभागं नाप्नोति तथात्मा तु शिवार्णवे स्रुचस्तु पूरणं यावत् तावत्कालं समादिशेत् //

अनेनैव तु कालेन बहिः कुम्भकवृत्तिना आत्मा समरसत्वेन शिवीभवति सर्वगः //

गुणानापादयेत्पश्चात् षट् अङ्गपरिमाहुतीन् यथा नृपत्वे संप्राप्ते कलशैश्चाभिषिच्यते //

वन्दिभिश्च गुणास्ते ऽपि ख्याप्यन्ते वसुधातले तथा शिवत्वे संप्राप्ते गुणानापादयेद्बुधः //

सर्वज्ञो वै भव स्वाहा परितृप्तस्तथैव च अनादिबोधो भव च ततः स्वातन्त्र्यशक्तिकः //

तथा त्वलुप्तशक्तिश्चानन्तशक्तिस्ततः पुनः गुणानापाद्य सर्वांस्तान् मूलमन्त्रमनुस्मरेत् //

ॐहूमात्मपदोपेतं सर्वज्ञायेत्यपश्चिमम् स्वाहाकारप्रयोगेण आहुतीः प्रतिपादयेत् //

तिस्रः पञ्च दशैका वा तिलैर्वाथ घृतेन वा दद्यात् ततो ऽभिषेकं तु मूलमन्त्रेण सुव्रते //

परं शक्त्यमृतं क्षोभ्य शिष्यमूर्ध्नि निपातयेत् तुर्यद्वारं विशेत्तद्धि सबाह्याभ्यन्तरं स्मरेत् //

मन्त्रशक्तिभिरुग्राभिः शेषनिर्दहनादिभिः शरीरं शोष्यते ताभिस् तदर्थमभिषेचनम् //

दीक्षानिर्वर्तनात्पूर्वं पुष्पं पाणौ प्रदापयेत् दर्भं विमोचयित्वा च शिवाग्नौ कलशे गुरौ //

प्रदक्षिणत्रयं कृत्वा दण्डवन्निपतेद्भुवि कृतकृत्यः प्रहृष्टात्मा भवोत्तीर्णः सुनिर्मलः //

प्रोत्फुल्लनयनः शान्तस् तृप्तात्मानं तु भावयेत् इयं नैर्वाणकी दीक्षा निर्बीजा वा सबीजिका //

येषां सबीजिका दीक्षा कुर्यात्तेष्वभिषेचनम् श्रुतशीलसमाचारान् देशकत्वे नियोजयेत् //

अथाभिषेक आचार्ये शिवयोगादनन्तरम् पञ्चभिः कलशैर्भद्रे सितचन्दनलेपितैः //

शिवकुम्भवदभ्यर्च्य रत्नगर्भाम्बुपूरितैः ऋद्धिवृद्ध्यादिभिः पूतैर् ओषध्यक्षतपूरितैः //

सितपद्ममुखोद्गारैश् चूतपल्लवसंयुतैः पृथिव्यादीनि तत्त्वानि पञ्च पञ्चसु विन्यसेत् //

कलशेषु महादेवि पुनश्चैव कला न्यसेत् निवृत्त्याद्याः कलाः पञ्च तेषु चैवात्र विन्यसेत् //

एकैककलशो व्याप्यो ह्य् अनन्तादिशिवान्तकः पूजयेद्भैरवं देवं सर्वसंभारकैः क्रमात् //

षडङ्गावरणोपेतं मन्त्रसंधानसंयुतम् भैरवेणाभिमन्त्रेत एकैकं कलशं प्रिये //

अष्टोत्तरशतेनैव परतत्त्वमनुस्मरन् वारुण्यां सौम्ययम्यायम् एन्द्र्यामैश्यां तथैव च //

संपूज्यैवं विधानेन अभिषेकं समाचरेत् यागहर्म्यस्य ऐशान्यां पीठं संकल्प्ययेबुधः //

तत्र मण्डलकं कृत्वा स्वस्तिकादिविभूषितम् वितानोपरिसंछन्नं ध्वजैश्च परिशोभितम् //

तत्रासनं न्यसेद्देवि श्रीपर्णीचन्दनोद्भवम् तत्रानन्तासनं न्यस्य मूर्तिभूतं शिशुं न्यसेत् //

पूर्ववत्सकलीकृत्य ऐशान्यभिमुखं स्थितम् गन्धपुष्पादिनाभ्यर्च्य निर्भर्त्स्यः काञ्चिकौदनैः //

मृद्भस्मगोमयैः पिण्डैर् दूर्वाङ्कुरसमाश्रितैः सिद्धार्थदधितोयैश्च निराजनसमन्वितैः //

निर्भर्त्स्यैवं विधानेन अभिषेकं प्रदापयेत् पृथिव्यादिघटासयिर्वा धामानुस्मृत्य सेचयेत् //

क्रमाद्ध्यात्वा कलशेषु आचार्यः सुसमाहितः अभिषिक्तो ऽन्यवासस्तु परिधाप्याचनेत्ततः //

प्रविश्य दक्षिणां मूर्तिं योगपीठं प्रकल्पयेत् संस्थाप्य सकलीकृत्य अधिकारं प्रकल्पयेत् //

उष्णीषं मुकुटाद्यांश्च छत्रं पादुकमासनम् हस्त्यश्वशिविकाद्यांश्च राजाङ्गानि ह्यशेषतः //

करणीं कर्तरीं खटिकां स्रुक्स्रुवौ दर्भपुस्तकम् अक्षसूत्रादिकं दत्त्वा चतुराश्रमसंस्थिताः //

दीक्ष्यानुग्रहमार्गेण दीक्षा व्याख्या त्वया सदा अद्यप्रभृति कर्तव्येत्य् अधिकारः शिवाज्ञया //

उत्थाप्य हस्तौ संगृह्य मण्डले तु प्रवेशयेत् जानुभ्यां धरणीं गत्वा संपूज्य भैरवं ततः //

विज्ञाप्य भगवन्नेवम् अभिषिक्तस्त्वदाज्ञया आचार्यपदसंस्थेन तवानुज्ञाविधायिना //

कर्तव्यं यत्तदायातम् अधिकारं तु देशके शिवतत्त्वार्थकथनं शिवस्य पुरतः स्हितः //

निर्गत्य भवनादगनौ कलाध्वानं तु होमयेत् मन्त्रतर्पणकं कृत्वा कलानां पञ्च चाहुतीः //

पञ्च पञ्चसु सर्वासु हुत्वा पूर्णाहुतिं गुरुः अर्घपूजादिकं कृत्वा प्रणम्य ख्यापयेत्प्रभोः //

अभिषिक्तो मयाचार्यस् तदर्थं मन्त्रतर्पणम् हृदाद्यैः पञ्चभिश्चाङ्गैर् दक्षिणं लाञ्छयेत्करम् //

दर्भोल्मुकं शिवाग्नौ तु कानीयस्यादि लाञ्छयेत् पुष्पं पाणौ प्रदद्यात्तु मण्डलाग्नौ प्रपातयेत् //

भैरवं कलशं चाग्निं नमस्कृत्य तु दण्डवत् लब्धाधिकारो हृष्टात्मा दृष्टादृष्टफलान्वितः //

स गुरुः शिवतुल्यस्तु शिवधामफलप्रदः शान्त्यन्ते भूतिदीक्षा च सदाशिवपदात्मिका //

शिवधर्मिण्यसौ ज्ञेया लोकधर्मिण्यतोण्यथा शिवधर्मिण्यसौ येषां साधकानां प्रकीर्तिता //

तेषां कृत्वाभिषेकं तु साधकत्वे नियोजयेत् साधकस्याभिषेको ऽयं विद्यादीक्षात उत्तरः //

विद्यादीक्षा भवेत्सा तु वासनाभेदतः स्थिता कर्मभेदो न विद्येत सर्वत्राध्वनि संस्थितः //

कृतानि यानि कर्माणि सर्वाण्यध्वगतानि तु तानि संशोध्य विधिवत् कलापञ्चस्थितानि तु //

योजन्यवसरे भेदो विमर्शः साधकस्य तु प्रारब्दं कर्म पाश्चात्यं न चैकस्थं तु भावयेत् //

साधकस्य तु भूत्यर्थं प्राक् कर्मैकं तु शोधयेत् धाम प्रोच्चार्य सकलं सदाशिवतनौ न्यसेत् //

विद्यादेहस्वरूपेण ध्यात्वा देवं सदाशिवम् पूर्णाहुतिप्रयोगेन अणिमादिगुणैर्युतम् //

अणिमादिगुणावाप्तौ मूलमन्त्रस्वसंज्ञया अष्टावेवाहुतीर्दत्त्वा अभिषिञ्चेत्तु साधकम् //

कलशैः पञ्चभिः कुर्यात् निवृत्याद्यास्त्रिषु न्यसेत् शान्त्यतीतां पञ्चमे च शान्तिं पश्चाच्चतुर्थके //

शान्त्या तु संपुटीकृत्य पृथिव्याद्यैश्च पञ्चभिः एकैककलशे पश्चात् साध्यमन्त्रं तु विन्यसेत् //

विद्याङ्गैः सकलीकृत्य विद्याङ्गावरणं न्यसेत् संमन्त्र्याष्टशतेनैव एकैकं कलशं ततः //

बहिर्मण्डलके न्यस्य आसनं प्रणवेन तु साधकं तत्र संस्थाप्य सकलीकरणं ततः //

निर्भत्स्य पूर्ववत्सर्वैः साध्यमन्त्रेण सेचयेत् निवृत्यादित्रिभिः कुम्भैः स्नापयेत्पूर्वदिङ्मुखम् //

शान्त्यतीतं घटं पश्चाद् गृहीत्वा सेचयेच्छिशुम् शान्तिं पश्चात्तु गृह्णीयात् संपुटेनाभिषेचयेत् //

साधकस्याभिषेको ऽयम् अनुलोमविलोमतः अभिषिच्य प्रवेश्यैनं दक्षिणां मूर्तिमास्थितम् //

प्रणवेनासनं दत्त्वा सकलीकरणं भवेत् साधकस्याधिकारार्थम् अक्षमालादि कल्पयेत् //

मन्त्रकल्पाक्षसूत्रं च खटिकां छत्रपादुके उष्णीषरहितं दत्वा प्रविश्य शिवसंनिधौ //

विज्ञाप्य परमेशानं साधको ऽयं मया कृतः भूयात्सिद्धिस्त्वदाज्ञातस् त्रिप्रकारस्य भक्तितः //

साध्यमन्त्रं ददेत्पश्चात् पुष्पोदकसमन्वितम् तस्य हस्ते समर्प्येत सिद्ध्यर्थं साधकस्य तु //

प्रणम्योभौ गृहीत्वा तु मन्त्रं हृदि निवेशयेत् प्रहृष्टवदनः शिष्यो गुरुश्चापि प्रहर्षवान् //

अग्न्यागारे सावधानौ तर्पयेन्मन्त्रसंहिताम् सहस्रं वा शतं वापि साध्यमन्त्रस्य तर्पणम् //

एवं संतर्पयित्वा तु पुष्पं पाणौ प्रदापयेत् त्रिस्थं संपूज्य देवं तु ततो ऽपि त्रिःप्रदक्षिणम् //

प्रणम्य भक्तियुक्तात्मा अणिमादिफलं लभेत् उत्थाप्य साधकं ब्रूयात् समयान्पाहि यत्नतः //

दीक्षावसाने ते देवि श्रावणीया विपश्चिता एवं दीक्षां तु निर्वर्त्य सर्वदैव वरानने //

आत्मत्यागः प्रकर्तव्यो यथा भवति तच्छ्रुणु वैज्ञानकी प्राकृती वा आचार्यस्य यदृच्छया //

वैज्ञानिकीं सुसूक्ष्मां तु विधिनानेन कारयेत् तिलाज्यादिसमायुक्ता अध्ववागीशिकल्पना //

कलाभिः पञ्चभिर्व्याप्तम् अध्वानं युगपन्न्यसेत् पूजाहोमोपचाराद्यान् कृत्वात्मानं नियोजयेत् //

शिष्यचैतन्यवत् योगाद् अध्वानं युगपन्न्यसेत् पुष्पाद्यैः पूजयित्वा तं योगार्थमाहुतित्रयम् //

गर्भधारित्वजनने अर्जने भोगतल्लये युगपद्धोमयेद्देवि मूलमन्त्रेण सुव्रतः //

आहुतीनां त्रयं होम्यं प्रतिकर्म वरानने होतव्या निष्कृतिर्भिन्ना पञ्चस्थानकलात्मसु //

शतमेकं तदर्थं वा निष्कृतिः परिकीर्तिता विश्लेषपाशच्छेदाद्ये धाम्नैव युगपद्धुतिः //

उद्धारे चात्मतत्त्वस्थे पूर्णाहुतिं तु पातयेत् आत्मानं योजयेत्तत्त्वे शिवे परमकारणे //

गुणान् पूर्ववदापाद्य अमृतान्पूर्ववत् कुरु आत्मदीक्षा समाप्तौ तु प्रायश्चित्तनिवृत्तये //

अथ विज्ञानरूपेण सकृदुच्चारलक्षणा हेयोपादेयपाशानां युगपद्भैरवेण तु //

शाश्वती संस्थितिः पश्चात् सूक्ष्मदीक्षा प्रकीर्तिता विशेषपूजनं होमं यथाशक्ति प्रकल्पयेत् //

वाद्यगीतसुनृत्याद्यैः स्तुतिभिः पूजयेद्धरम् त्रिः प्रदक्षिणमावर्त्य कलशाग्निसमण्डलम् //

अष्टाङ्गपतनं कृत्वा विज्ञपेत्परमेश्वरम् भगवन्पशुहेत्वर्थं येन्मयावाहितो भवान् //

तत्क्षन्तव्यं सदा देव विधिस्थस्य मम प्रभो विधिन्यूनमकामस्य पूजा शास्तोदिता यथा //

न भवेदतिभूयिष्ठा प्राकृतैर्द्रव्यसंचयैः अवलम्ब्य भक्तिमात्रं विधानं यत्कृतं मया //

तत्सर्वं सफलं मे ऽस्तु सुप्रसन्ने विभो त्वयि प्रसन्नवदनो हृष्टो वरं दत्तं विभावयेत् //

उपविश्य ततो यागं संहरेत क्रमात् प्रिये अग्रं संप्रार्थ्य गृह्णीयात् स्थापयेच्चास्त्ररक्षितम् //

विशेषपूजनं चार्धं प्रणिपातं ततः पुनः निरोधार्धं ततो गृह्य अर्धं सव्यापसव्यतः //

दत्वा विसर्जयेद्देवं धाममन्त्रमनुस्मरन् आत्मनो रेचकं कृत्वा पुष्पं देवाय नि.क्षिपेत् //

संहारिण्या च संगृह्य मन्त्रान् पार्श्वव्यवस्थितान् विद्युद्वच्चलितान् ध्यात्वा धामदेहे तु विन्यसेत् //

विद्यादेहं भैरवस्य तल्लीनं बिन्दुविग्रहे बिन्दुं तु नादशक्तिस्थं शक्तिरूपं तु ग्राहयेत् //

शक्तिरूपं व्यपकेन प्रणवोभयसंपुटम् संहारिण्या तु संगृह्य द्वादशाते तु योजयेत् //

पूरकेण हृदि न्यस्य स्वस्थानस्थं तु भावयेत् सकलं निष्कलं रूपं तथा सकलनिष्कलम् //

भिन्नावस्थं तु मन्त्रेषु हृत्स्थं तत्संस्मरेत्प्रिये विसर्जनविधिर्ह्येवं अग्नावेवं प्रपूजयेत् //

अष्टोत्तरशतं हुत्वा पूर्णाहुतिं प्रपातयेत् अर्धामाचमनं दत्वा प्रणिपत्य क्षमापयेत् //

मण्डलस्थप्रयोगेन रेचकापूरकेण तु संगृह्य मन्त्रसंघातं यथास्थानं प्रकल्पयेत् //

जागरयेत्तदाग्निं तु नित्यकर्मनिमित्ततः निर्माल्यनयनं कुर्याद् रजांस्यपहरेत्प्रिये //

ततः प्रविश्य वसुधां प्रोक्षयेत्तं शिवाम्भसा बहिर्निर्गत्य भूतानां बलिकर्म तु पूर्ववत् //

आचम्य सकलीकृत्य लिङ्गिनस्तर्पयेत्ततः गुरुं संपूजयेच्छिष्यो यथाविभवविस्तरैः //

देशाध्यक्षो ग्रामशतं मण्डलेशस्तदर्धकम् शतभुक्पञ्च वै दद्याद् ग्रामं विंशतिभुक्तथा //

दद्यात्तु ग्रामभुक् क्षेत्रं क्षेत्रभोक्ता तु विंशतिम् येन येन गुरुस्तुष्येत् तत्सर्वं विनिवेदयेत् //

ततस्त्वनृणतां याति वित्तशाठ्यविवर्जितः ततस्तु समयाञ्श्राव्यस् तन्त्रे भैरवनिर्गते //

चरुकं प्राशयेत्पश्चाच् चुम्बकः साधकैः सह वाङ्निरुद्धः प्रसन्नात्मा पृथक् पात्रव्यवस्थितः //

अनुक्रमेण दातव्यः ततः सिद्धिमवाप्नुयात् अनेनैव विधानेन दीक्षिता ये वरानन्ते //

ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रश्चान्ये ऽथवा प्रिये सर्वे ते समधर्माणः शिवधर्मे नियोजिताः //

सर्वे जटाधराः प्रोक्ता भस्मोद्धूलितविग्रहाः एकपङ्क्तिभुजः सर्वे समयिनस्तु वरानने //

पुत्रकाणां भवेदेका साधकानां तथा भवेत् चुम्बकानां भवेदेका न प्राग्जातिविभेदतः //

एकैव सा स्मृता जातिर् भैरवीया शिवाव्यया तन्त्रमेतत्समाश्रित्य प्राग्जातिं न ह्युदीरयेत् //

पुत्रकाणां साधकानां तथा समयिनामपि प्राग्जात्युदीरणाद्देवि प्रायश्चित्ती भवेन्नरः //

दिनत्रयं तु रुद्रस्य पञ्चाहं केशवस्य च पितामहस्य पक्षैकं नरके पच्यते तु सः //

अविवेकी भवेत्तस्माद् यदीच्छेदुत्तमां गतिम् अविवेकेन देवेशि सिद्धिर्मुक्तिर्ध्रुवं भवेत् //

स्वच्छन्दतन्त्रे चतुर्थः पटलः

कलादीक्षा सुरेशान कथिता परमेश्वर तत्त्वदीक्षा समासेन कथयस्व प्रसादतः //

समासात् कथयिष्यामि त्वत्प्रियार्थं वरानने षट्त्रिंशत्तत्त्वमुख्यानि यथा शोध्यानि पार्वति //

पृथिव्यादिशिवान्तानि स्वव्याप्त्यानुगुणैः सह यथा शुद्ध्यान्ति देवेशि तथा ते कथयाम्यहम् //

विद्याराजस्य ये वर्णा नवसंख्योपलक्षिताः वाचकास्ते च तत्त्वानां कथयाम्यनुपूर्वशः //

धरित्र्यादिप्रधानान्तम् ऊकारो वाचकः स्मृतः पुरुषस्य यकारो वै रागतत्त्वान्वितस्य च //

नियामिकां वकारेण विद्यातत्त्वसमन्विताम् कालं कलां लकारेण कल्पयेत्तु वरानने //

मायातत्त्वं मकारेण विद्यातत्त्वं क्षकारतः रेफेण चैश्वरं तत्त्वं हकारेण सदाशिवः //

प्रणवेन तथा शक्तिर् न्यसितव्या वरानने व्यापिनीं समनां चोर्ध्वं तत्रैव तु विशोधयेत् //

शोधयित्वा क्रमेणैव मूलमन्त्रेण सुव्रते योज्य आत्मा परे तत्त्वे उन्मनातीतसर्वगे //

निराभासे परे शान्ते ईशाने चाव्यये त्वजे षट्त्रिंशत्तत्त्वमाख्यातं नवतत्त्वं प्रचक्ष्महे //

प्रकृतिः पुरुषश्चैव नियतिः काल एव च माया विद्या तथेशश्च सदाशिवशिवौ तथा //

शोधयित्वा तु विधिवद् व्याप्त्यात्मानं नियोजयेत् पञ्चतत्त्वी यदा शोध्या वक्त्रमन्त्रास्तु वाचकाः //

धरित्र्यादि खपर्यन्तं शोधयेत् तत्क्रमेण तु कलानां यावती व्याप्तिस् तत्त्वानां तावदेव हि //

त्रितत्त्वमधुना वक्ष्ये यथा शोध्यं वरानने अकार आत्मतत्त्वस्य वाचकः परिकीर्तितः //

मायान्तं तद्विजानीयात् विद्याख्यस्याप्युकारकः सकलावधि तज्ज्ञेयं शिवस्य तु मकारकः //

खस्वरः खस्वरूपस्य शिवतत्त्वस्य वाचकः शोधयित्वा क्रमेणैव परे तत्त्वे नियोजयेत् //

तत्त्वदीक्षा समाख्याता चतुर्भेदव्यवस्थिता परदीक्षां प्रवक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः //

विद्याराजे तु ये वर्णा नवसंख्योपलक्षिताः पृथग्भेदेन तेषां तु विन्यासं कथयामि ते //

नवनाभं पुरं कृत्वा नवपद्मोपलक्षितम् नवहस्तं लिखेद्वेश्म अष्टपर्वाधिकं बुधः //

सप्तभागीकृतं तत्तु दक्षिणोत्तरभाजितम् चतुरश्रं विभज्यादौ मत्स्यैश्चैवात्र चिह्नितम् //

कोष्ठकैकोनपञ्चाशत् सूत्रेण तु समालिखेत् मध्यमे कोष्ठके सूत्रं द्वात्रिंशाङ्गुलसम्मितम् //

समालिख्य महादेवि चतुर्भागविभाजिते प्रथमे कर्णिकां कुर्यात् केसराणि द्वितीयके //

तृतीये दलसन्धींश्च दलाग्राणि चतुर्थके दिक्षु रेखाष्टकं दत्त्वा प्रतिदिक्षु तथैव च //

भ्रामयेच्चतुरो वृत्तांश् चतुरङ्गुलसम्मितान् द्वाभ्यां प्रतिदिग्रेखाभ्यां मध्ये सूत्रं निधाप्य तत् //

सूत्राग्रं तु ततो भ्राम्यम् अर्धचन्द्रविधानतः मध्यसूत्रं च दातव्यं किञ्जल्कस्थं विपश्चिता //

पूर्वपत्रं प्रसाध्यवम् इतराण्येवमेव हि केसराणि च संलिख्य चतुर्विंशतिसंख्यया //

पत्राग्रतो न्यसेल्लेखां वर्तुलां तु सुशोभनाम् तस्यान्तं चतुरश्रं तु कर्तव्यं तत्प्रमाणतः //

पूर्वं ब्रह्म प्रसाध्यं तु विषुवत्स्थेन हेलिना पूर्वपश्चात्ततं सूत्रं शङ्कुना साधयेत् प्रिये //

द्वादशाङ्गुलमानेन मध्ये शङ्कुं प्ररोप्य तम् पार्श्वेषु भ्रामयेद्रेखां षोडशाङ्गुलसम्मिताम् //

पूर्वाह्ने ग्राहयेच्छायाम् अपरस्थां सुचिह्निताम् अपरस्थेन सूर्येण प्राक्छायां लाञ्छयेत् प्रिये //

ध्रुवेणोत्तरदक्षस्थां लाञ्छयेत्तु वरानने ततः समालिखेत् पद्मम् अष्टपत्रं सकर्णिकम् //

दिक्कोष्ठकांश्च संगृह्य अष्टसंख्योपलक्षितम् शेषा लोप्या वरारोहे एकान्तरितयोगतः //

पद्माष्टकं ततो दिक्षु बाह्ये द्वाराणि चालिखेत् वीथ्यर्धसम्मितां देवि शोभां चैव प्रकल्पयेत् //

उपशोभां च तन्मानां कपोलान्तं समालिखेत् तथा कण्ठं च तन्मानं द्वारमेतत्प्रकीर्तितम् //

द्वाराष्टकविभागेन नवनाभं पुरं स्मृतम् स्नात्वा तु विधिवद् देवि प्रविशेद्भवनं गुरुः //

पूर्वोक्तेन विधानेन सकलीकरणादिकम् ततः सम्पूजयेद्देवं भैरवं परमेश्वरम् //

प्रणवेनासनं दत्त्वा शिवान्तं वरवर्णिनि मध्ये सम्पूजयेद्देवं स्वच्छन्दं परमेश्वरम् //

पूर्वोक्तेन विधानेन अङ्गषट्कसमन्वितम् पत्राष्टके न्यसेद्वर्णान् पूर्वादीशांश्ततः क्रमात् //

सदाशिवं हकारेणेत्य् एवमादि वरानने प्रकृत्यन्तं विजानीयान् मध्ये पीठेशकल्पना //

दिक्पद्मकर्णिकासंस्थान् अष्टौ देवान् प्रपूजयेत् तत्स्थाने भैरवः पूज्यः शेषा वर्णैर्यथाक्रमम् //

शोधयेच्च प्रकृत्यादिशिवान्तं सुरसुन्दरि ईशानदिश आरभ्य मध्यपीठं विशोधयेत् //

योजयेत्तु परे तत्त्वे शिवे परमकारणे एवं वर्णास्तथा मन्त्रान् भुवनानि विशोधयेत् //

कालाग्न्यादि शिवान्तं तु कलाविधि समाश्रयेत् समयान् श्रावयेत्पश्चात् तन्त्राम्नायोत्थितान् प्रिये //

न निन्देद्भैरवं देवं शास्त्रं वान्यसमुद्भवम् सांख्यं योगं पाञ्चरात्रं वेदांश्चैव न निन्दयेत् //

यतः शिवोद्भवाः सर्वे ह्य् अपवर्गफलप्रदाः स्मार्तं धर्मं न निन्देत्तु आचारपथदर्शकम् //

ब्रह्मादिदेवता याश्च मातरश्चुम्बको गिरिः वीराश्चैव भगिन्यश्च गावो भूतगणास्तथा //

देवद्रव्यं न हिंस्यात्तु सिद्धान्ते यद्व्यवस्थितम् गुरोरन्नं न भुञ्जीत अदत्तं परमेश्वरि //

मद्यं मांसं तथा मत्स्यान् अन्यानि च वरानने साचाराश्च निराचारांल् लिङ्गिनो न जुगुप्सयेत् //

चरुकं प्राशयन्नित्यं गुरून् सम्पूजयेत् सदा उपस्करान् महादेवि पादेन तु न संस्पृशेत् //

संहितां चिन्तयेन्नित्यं भक्तानां श्रावयेत् सदा आह्निकं न विलुम्पेत्तु सन्ध्याकर्म वरानने //

अदीक्षितानां पुरतो नोच्चरेच्छास्त्रपद्धतिम् त्रिकालं पूजयेद्देवं जपध्यानरतः सदा //

समयान् पालयन्नित्यम् उभयार्थफलेप्सया अतो विज्ञानदीक्षां तु प्रवक्ष्याम्यनुपूर्वशः //

अध्यात्मगतिचारेण केवलेन विशोधिकाम् शिष्यात्मानं गृहीत्वा तम् आत्मप्राणे नियोजयेत् //

अभिमानं तथोच्चार्य कुर्याद्वै पूर्ववत्तदा उद्घातैश्च ततो ऽध्वानं शिष्यस्य तु विशोधयेत् //

ततः समुच्चरंस्तत्त्वं पृथिव्याद्यं तु सुव्रते भिन्नाभिन्नस्वरूपेण एकैकं तु यथाक्रमम् //

सस्वरं ह्यक्षरोच्चारं देवताभिः समन्वितम् बिन्दुना शक्तिसंयोगाद् उद्घातः प्रथमः स्मृतः //

देवतात्रयनिर्मुक्तः चतुर्थान्तसमन्वितः उद्घातः स तु देवेशि द्वितीयः परिकीर्तितः //

हंसाक्षरसमुच्चारः सुदीर्घो बिन्दुसंयुतः अर्धचन्द्रान्निरोधिन्याम् उद्घातस्तु तृतीयकः //

भिन्नोद्घातौ यदा देवि नादान्तस्तु तदा भवेत् उद्घातः स तु देवेशि चतुर्थः परिकीर्तितः //

स एव चाक्षरोच्चारो व्यापिन्यन्ते व्यवस्थितः उद्घातः स तु देवेशि पञ्चमः परिकीर्तितः //

पञ्चोद्घातांस्ततो दत्त्वा पृथिवीं शोधयेद्बुधः अकारोकारमकारान्तम् एवं शुद्ध्यति नान्यथा //

शुद्धे ऽथ पार्थिवे तत्त्वे चिन्तितव्यं तु योगिभिः जलीभूतं तदेवैतद् आत्मना सह योगतः //

जलीभूते पुनर्मन्त्री तदेव चतुरुच्चरेत् बिन्द्वन्तं धारणायुक्तं शिष्यादात्मनि चिन्तयेत् //

शोधिते तोयसंघाते तेजोभूतं विचिन्तयेत् तेजोद्घातास्त्रयस्तेषु निरोध्यन्तमवस्थिताः //

नास्ति तेजस्ततो वायुर् उद्घातद्वयशोधितः आकाशे लीयमानं तम् उद्घातेन तु चिन्तयेत् //

नष्टे वायौ ततः शून्यम् उद्घातैकेन योजयेत् व्यापिनी सा तु विज्ञेया पञ्चमान्ते व्यवस्थिता //

समनायां ततो ह्यात्मा तत्त्वव्यापी स उच्यते आत्मव्यापी ततश्चोर्ध्वं सर्वव्यापी ततः पुनः //

तत्त्वान्तसंस्थितो ह्यात्मा उद्घातैकेन योगवित् योजयेत्परमे तत्त्वे उन्मनातीतसर्वगे //

योजनां तु परे तत्त्वे शृणु देवि वदाम्यहम् मन्त्रमुच्चारयेद्देवि ह्रस्वं दीर्घं प्लुतं परम् //

परापरविभागेन यावत्तत्त्वं परं गतम् त्रिदेवं बिन्दुसंयुक्तम् अर्धचन्द्रं निरोधिकाम् //

नादं च शक्तिसंयुक्तं व्यापिनीसमनोन्मनाः उन्मना च परश्चैव सर्वव्यापी शिवो ऽव्ययः //

ज्ञात्वा सर्वमशेषेण विधिमेषां यथाक्रमम् तदा तु योजयेन्मन्त्री अन्यथा नैव योजयेत् //

बिन्दुस्थं त्रितयं शब्दे चतुर्थो बिन्दुरेव हि ब्रह्मा विष्णुस्तथा रुद्रः त्रिमाणं वर्ण उच्यते //

ईश्वरो बिन्दुदेवस्तु कण्ठे शब्दः प्रवर्तते तत्र शब्दः क्रियान्तस्थः क्रियाशक्तिरिति स्मृता //

स शब्दस्तालुके देवि ईरितः सम्प्रवर्तते तस्य किंचिद्गतः शब्दो नासिकान्ते प्रवर्तते //

ज्ञानशक्तिस्तुविज्ञेया यत्नतः परमेश्वरि मूर्धस्थानगतः शब्दो ललाटान्तमवस्थितः //

वर्णः शब्दगतः तेषाम् उद्घातः स तु कीर्तितः तत्रस्था विनिवर्तन्ते शिवज्ञानविवर्जिताः //

पञ्चधावस्थितो बिन्दुर् अर्धचन्द्रो निरोधिका तस्यातीतो भवेन्नादः अविच्छिन्नस्त्वसौ भवेत् //

ईषत्प्रसारिते वक्त्रे देवदेवः सदाशिवः चतुर्विधो भवेच्छब्दो यः सुवेगवहः स्मृतः //

पञ्चमो न वहेच्छब्दः ऊर्ध्वगामिन्यसौ स्मृता तस्यातीता भवेच्छक्तिः पञ्चधा तु व्यवस्थिता //

स्पर्शस्तत्र भवेद्देवि आत्मवित्तत्र पूर्ववत् व्यापिनी परतश्चैव पञ्चधा तु व्यवस्थिता //

वालाग्रमाश्रितं स्पर्शं कदाचिद्वेत्ति वा न वा व्यापिनी सा समुद्दिष्टा न ज्ञानं परमेश्वरि //

तस्यापि समनातीता मनस्तत्र न कारयेत् उन्मनापदमारोहन् शुद्धात्मा तु ततो भवेत् //

शिष्यात्मानं गुरुवर उन्मन्यन्ते नियोजयेत् तत्र युक्तः परे शान्ते महाशान्तिमवाप्नुयात् //

गुरुपारम्परायातः सम्प्रदायः प्रकाशितः योजने तु परे तत्त्वे उपायः कथितस्तव //

एवं ज्ञात्वा वरारोहे सर्वकर्माणि कारयेत् तत्त्वाध्वानं कलाध्वानं भुवनाध्वानमेव च //

वर्णमन्त्रपदाध्वानं कृत्वैवं शुद्ध्यति प्रिये एषा वै धारणादीक्षा कर्तव्या योगिनात्र तु //

मन्त्रसिद्धेन वा देवि कृता वै सुकृता भवेत् //

इति स्वच्छन्दतन्त्रे तत्त्वदीक्षाप्रकाशनं नाम पञ्चमः पटलः

समयाचारयुक्तस्य साधकस्य वरानने जायते विविधा सिद्धिः गिरिगह्वरमाश्रिते //

सुशुद्धे भूप्रदेशे तु सर्वशल्यविवर्जिते प्रच्छन्ने विजने रम्ये भैरवं तत्र पूजयेत् //

जपित्वाक्षरलक्षं तु बहुरूपस्य सुव्रते पञ्चप्रणवसंयोगाज् जपतः सिद्ध्यते ध्रुवम् //

मुच्यते न तु सन्देहो भेदनात् प्रणवस्य तु ह्रस्वं दीर्घं प्लुतं सूक्ष्मम् अतिसूक्ष्मं परं शिवम् //

प्रणवं पञ्चधा ज्ञात्वा भित्त्वा मोक्षो न संशयः प्रणवः पञ्चधावस्थः हंसेन सह संयुक्तः //

यत्किञ्चिद्वाङ्मयं लोके शिवज्ञाने प्रतिष्ठितम् शिवज्ञानं च तत्रस्थं हंसः प्रणवसंयुतः //

विना प्रणवसंयोगाज् जीव एको व्यवस्थितः यथाप्रकृति संयुक्तो न च तिष्ठति चैकतः //

तथा षष्ठेन सम्भिन्नो देहे जीवः प्रवर्तते चोदितस्तु यदा तेन तदा चोर्ध्वं प्रवर्तते //

प्रत्यक्षमपि तत्तत्त्वं महामायाविमोहिताः कथितं नाभिजानन्ति विना शास्त्रेण चोदनाम् //

षष्ठश्चोर्ध्ववहो ज्ञेयः स्वभावमुखसंस्थितः अप्रकाशः स्वदेहस्थो गुणभूतः प्रवर्तते //

निर्गुणस्तु यदा देव एकाकी कालवर्जितः विज्ञातव्यं न किञ्चित्स्यात् केवलो निष्कलस्तु सः //

तस्य रूपं शरीरं च नास्ति वर्णः क्रिया तथा स कथं गृह्यते सूक्ष्म अग्राह्यो नित्यमव्ययः //

एतस्मात्कारणाद्देवि षष्ठं बीजं नियोजितम् पञ्चपञ्चकसंयुक्तो देहे सकलनिष्कलः //

ग्रहणं तु यदा तस्य योगी योगविचिन्तकः योगेनावाहितस्यापि भावमात्रं तु भावयेत् //

यदा करोति सृष्टिं च ऊर्ध्वं बिन्दुः प्रवर्तते बिन्दूपरि च यच्छान्तः शिवः परमकारणम् //

तत्र बिन्दुर्लयं याति तत्स्थानं दुर्लभं सुरैः षष्ठस्वरसमायोगाद् अभ्यासादचिराल्लभेत् //

षष्ठश्च पञ्चमश्चैव तस्य देवि गुणाः स्मृताः सगुणः सकलो ज्ञेयो निर्गुणो निष्कलः शिवः //

सकलो ग्रहसंयुक्तो निष्कलो भावमाश्रितः सकले जप्यमाने तु जप्तो भवति निष्कलः //

सुरासुराणां देवेन यजनोपायहेतुना रूपं तु सकलं तस्य द्विधावस्थं प्रकाशितम् //

प्रथमं प्राकृतं रूपं विकृतं च द्वितीयकम् प्रकृतिर्विकृतिश्चैव उभे षष्ठेन संयुते //

ये पदार्थाः पुरा प्रोक्तास् तत्रासावुच्छ्वसन् मुहुः प्रवर्तते च एतेन पुनस्तेन निवर्तते //

प्रणवः पञ्चधावस्थः त्रिवर्णश्च त्रिदैवतः बिन्दुनादसमायुक्तः प्रणवः परिपठ्यते //

अकारश्च उकारश्च मकारश्च तृतीयकः वर्णत्रयमिदं प्रोक्तं ब्रह्माद्या देवतास्त्रयः //

बिन्दुनादसमायोगाद् ईश्वरश्च सदाशिवः एते वै प्रणवाः पञ्च हंसः प्राणयुतः सदा //

परमात्मा शिवो हंसस् त्व् अपरेण समन्वितः परतः प्रणवान् पञ्च पुनरेव वदाम्यहम् //

शक्तिश्च व्यापिनी चैव समनात्मा च निष्कलः उन्मना च तथा देवि प्रणवाः पञ्च कीर्तितः //

परतः परमो हंसः सर्वं व्याप्य व्यवस्थितः एते वै प्रणवाः पञ्च परापरविभागशः //

परापरेण हंसेन नित्यमेव प्रणामिताः प्रवर्तन्ते हि सर्वत्र भुक्तिमुक्तिफलप्रदाः //

पञ्चभिस्तु युतस्त्वेभिः स पञ्चप्रणवात्मकः तत्रस्थः एकरूपस्तु निष्कलस्तत्त्वतः स्मृतः //

तद्योगादपि तद्बीजं सर्वबीजप्ररोहकम् प्रवर्तते ऽयतो यस्माद् देवासुरनिकेतनम् //

तत्र मन्त्राश्च वर्णाश्च प्रतिष्ठां यान्ति नान्यथा तस्य बोद्धाद्विमुच्यन्ते अहिकञ्चुकवत् प्रिये //

तावद्भ्रमति संसारे यावत्तत्त्वं न विन्दति विदिते तु पुरे तत्त्वे न भूयो जायते क्वचित् //

अकृतार्थो नरस्तावद् यावद्धंसं न विन्दति प्रणवेन समायुक्तं कृतार्थ इति निर्दिशेत् //

उच्चारं च ततो ज्ञात्वा उच्चरेत्तं वरानने उच्चारस्त्रिविधो देवि हंसस्य समुदाहृतः //

हकारोकारसंयुक्तबिन्द्वन्ते तु तृतीयकः सृष्टिन्यासेन तूच्चारः संहारयोग उच्यते //

एवमादिक्रमेणैव मन्त्रमुच्चारयेद्बुधः बिन्दुस्थं त्रितयं कृत्वा वक्त्रमुद्घाटयेत्ततः //

ईषदुद्घाटिते वक्त्रे तदा नादं विजानत नादस्थं पञ्चधा चैव शक्तिस्थं पञ्चधा पुनः //

व्यापिन्यां पञ्चधा चैव समनानिष्कलात्मनोः उन्मना च परं तत्त्वं सर्वं व्याप्य व्यवस्थितम् //

एवं ज्ञात्वा विमुच्यन्ते शिवतत्त्वविदो जनाः अन्यथा नैव मुच्यन्ते बिन्द्वन्ते ये व्यवस्थिताः //

ज्योतीरूपं तु बिन्दुस्थं नादस्थं शब्दरूपकम् शक्तिस्थं स्पर्शगं चैव तदूर्ध्वं शून्यरूपकम् //

ब्रह्मादिपञ्चकं यच्च तेषां शून्यं च तत्पदम् परापरविभागेन ते सर्वत्र व्यवस्थिताः //

शून्यातीता तु समना शुद्धात्मा तून्मना तथा सर्वातीतं परं तत्त्वं सर्वं व्याप्य व्यवस्थितम् //

मन्त्ररूपाश्च विज्ञेया बिन्दुधर्मात्तु देवताः तत्रस्था सर्वकर्माणि साधयन्ति न संशयः //

तत्त्वं च उन्मनात्मा तु समना शून्यमेव च स्पर्शश्चैव तथा शब्दो रूपं च तदनन्तरम् //

मन्त्रात्मनि स्थिताः सर्वे ज्ञातव्या दैशिकेन तु तत्रस्था ज्ञानयोगं च प्रयच्छन्ति वरानने //

कर्मकाले तु सकलान् शिरः पाण्यादिभिर्युतान् जपेत् तु सकलान् देवि निष्कलेन समन्वितान् //

ध्यायेज्ज्योतिर्मयान् सर्वान् शब्दसिद्धिप्रदायकान् शक्तिस्थाः शक्तिदाः प्रोक्ताः शून्यस्था व्यापकाः स्मृताः //

क्रमाज्ज्ञानप्रदास्ते वै समनास्था वरानने कैवल्यदास्ततश्चोर्ध्वे सर्वज्ञाश्चोन्मने पदे //

तत्त्वेन वेधिताः सर्वे ये मया परिकीर्तिताः तज्ज्ञात्वा सिद्धिदाः सर्वे मुक्तिदाश्च न संशयः //

पञ्चप्रणवसंयुक्तं तत्त्वं ते कथितं मया पञ्चप्रणवपूर्वेण ॐकाराद्ययुतेन तु //

नमस्कारावसानेन बहुरूपेण सुव्रते जपतः सिद्धिमाप्नोति लक्षेनाक्षरसंख्यया //

प्रणवाद्येन संयुक्तं मन्त्रमेवं जपेत् सदा जपान्ते तु पुनर्होमं दशमांशेन कारयेत् //

नृमांसं पुरसंयुक्तं घृतेन च परिप्लुतम् ततः सिद्धिमवाप्नोति अधमां मध्यमोत्तमम् //

त्रिगुणेन तु जप्येन स्वच्छन्दसदृशो भवेत् ब्रह्मविष्ण्विन्द्रदेवानां सिद्धदैत्योरगेशिनाम् //

भयदाता च हर्ता च शापानुग्रहकृद् भवेत् दर्पं हरति कालस्य पातयेद् भूधरानपि //

स्फोटयेद्बिल्वयन्त्राणि दिग्गजानपि चालयेत् ब्रह्मराक्षसवेतालान् क्रूरग्रहविनायकान् //

स्मरणान्नाशयेद्देवि अवध्यस्त्रिदशैरपि प्राकृतान्यपि कर्माणि सिद्ध्यन्ति जपलक्षतः //

तानि सम्यक्प्रवक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः मोहना सहदेवा च भूधात्री चक्रलाञ्छना //

रामवल्ल्या सहैकत्र आत्मबीजेन पोषयेत् भक्षे पाने च दातव्यं वशीकरणमुत्तमम् //

उत्तवारणिमूलं तु पुष्यर्क्षेण तु ग्राहयेत् आत्मेन्द्रियेण संयुक्तं वशीकरणमुत्तमम् //

श्रवणाक्षिमलं लाला रुधिरेन्द्रियसंयुतम् भूकदम्बसमोपेतं दातव्यं पयसा निशि //

अप्रवासे प्रदातव्यं म्रियते विरहेण सा षष्टिं कनकबीजानि षोडश मणिचन्द्रिकाः //

नरगोदन्तसंयुक्ताः प्रदद्याद्यस्य भामिनी एष कापालिको योगो गच्छन्तमनुगच्छति //

श्वेतार्कमूलं मञ्जिष्ठा चटकस्य शिरस्तथा गृहोद्भवस्य कुष्ठं च स्वरक्तेन्द्रियसंयुतम् //

भक्ष्ये पाने प्रदातव्यं वशीकरणमुत्तमम् मोहना चैव कान्तारी मयूरशिखया युता //

आत्मलालेन्द्रियैर्युक्तं वशीकरणमुत्तमम् लज्जालुका च गोरम्भा चण्डालीकर्मकं तथा //

नागेन्द्रपदमिश्रं तद् आत्मबीजसमन्वितम् एष योगवरो दिव्यो दीयते यस्य सुव्रते //

मधुरेण समायुक्तो यावदायुर्वशी स तु चणका माषमुद्गाश्च अपानेन विनिर्गताः //

वान्तं घृतं तथा रेतः स्त्रीरजो हृन्मलं तथा मूत्रं रक्तं तथा केशो लाला चैव वरानने //

पुत्रजानिः कृताह्वा च नागेन्द्रपदसंयुता मोहना विष्णुक्रान्ता च धात्री चैवैकतः स्थिता //

पुष्यर्क्षेण नियुञ्जीत गर्वितानां वरानने भक्ष्ये पाने प्रदातव्यो योगस्त्रिदशपूजितः //

उच्चाटनं प्रवक्ष्यामि शत्रूणां गर्वितात्मनाम् काकोलूकस्य पक्षांश्च खरोष्ट्रमूत्रमृत्तिका //

कृत्वा प्रतिकृतिं प्राज्ञः काकरक्तेन लेपयेत् काकोलूकस्य पक्षांश्च गुदे तस्य विनिक्षिपेत् //

तां चतुष्पथे निखनेत् श्मशानाग्निमथोपरि प्रज्वाल्य होमयेत्तत्र काकपक्षांश्च सुव्रते //

उद्भ्रान्तपत्रसहितान् खरमूत्रेण भावितान् यस्य नाम समुद्दिश्य यकाराद्यन्तरोधितम् //

मन्त्रावसाने विन्यस्तं विसर्गान्तं प्रचाटयेत् भ्रमते काकवत् पृथ्वीं शत्रुर्व्याधिनिपीडितः //

पिण्याकं निम्बपत्त्राणि मृत्किण्वं तु तुषाणि च शत्रोः प्रतिकृतिं कृत्वा अक्षपुष्पैस्तु वेष्टिताम् //

श्मशाने निखनेत्तां तु वह्निं प्रज्वाल्य चोपरि पुष्पैर्विभीततरुजैर् यस्य नाम्ना तु होमयेत् //

विद्विष्टो वै भवेच्छत्रुः कामदेवसमो ऽपि यः प्रियङ्गुलतिकामिश्रं गुग्गुलुं घृतवेधितम् //

हृत्वा त्वष्टशतं देवि सुभगः सम्प्रजायते जातिकुट्मलकैर्मिश्रैस् त्रिमध्वक्तैस्तिलैर्हुतैः //

सुभगत्वमवाप्नोति रूपहीनो ऽपि यो नरः तिलैर्लवणसम्मिश्रैस् त्रिमध्वक्तैर्हुतैः प्रियैः //

सप्ताहाद्वशमायाति या स्त्री रूपेण गर्विता राजिका लवणं चैव मधुक्षीरघृतप्लुतम् //

होमयेन्नामसम्मिश्रं यस्याकर्षेत्तु तं द्रुतम् नरस्य रोचनां गृह्य द्विरदस्य मदेन तु //

भावयित्वाभिमन्त्र्यैतन् मन्त्रेणाष्टशतं जपेत् स्नाने विलेपने मद्ये गन्धे वा यस्य दीयते //

स वश्यो भवति क्षिप्रं धनदः प्राणदस्तथा अथवा मारयेत्क्षिप्रं शत्रुं निश्चितमात्मनः //

अपकारशतैर्युक्तं कृतघ्नं दुष्टचेतसम् कपालद्वयमादाय नाम शत्रोः समालिखेत् //

कपालसम्पुटस्थं तद् विषाङ्गारेण भावितम् रुधिरेण समायुक्तं हुम्फट्कारविदर्भितम् //

महाप्रेतवनं गत्वा स्वच्छन्दं पूजयेत्ततः कृष्णमाल्योपहारैश्च ततः कर्म समारभेत् //

विज्ञाप्य भैरवं देवं शत्रुं मे विनिपातय अनुज्ञातस्तु देवेन गृहित्त्वा तच्छिरोद्वयम् //

तत्र गत्वा महादेवि कपालासनसंस्थितः तत्रस्थो रोषसम्पूर्णो दक्षिणाभिमुखः स्थितः //

आत्मनो भैरवं रूपं ज्ञात्वा घोरं सुभीषणम् क्रुद्धः समुच्चरेन्मन्त्री द्वात्रिंशाक्षरसम्मितम् //

विलोमेन महाभागे शत्रुनाम ततो ऽन्तगम् हुम्फड्द्वयं समुच्चार्य काद्ये चास्फालयेद्भृशम् //

खण्डशश्चूर्णिते यावत् तावच्छतुर्विनश्यति सप्तरात्रेण देवेशि प्रयोगस्त्वनिवर्तकः //

एवं शतसहस्राणि अन्यकल्पोत्थितानि च प्रयोगाणां करोत्येष मन्त्रराजेश्वरेश्वरः //

अनुलोमगतं देवं वौषत्कारान्तसंस्थितम् क्षीरं तु होमयेद्देवि शान्त्यर्थे हितकारकम् //

वषदाप्यायने शस्तं स्वाहान्तं वशकर्मणि मन्त्राणां तर्पणार्थं च नत्यन्तं चार्चने स्मृतम् //

एतद्धि कथितं देवि साधकस्य सुमेधसः क्रियाकालांशयुक्तस्य अक्लेशात्तु सुखावहम् //

इति स्वच्छन्दतन्त्रे पञ्चप्रणवाधिकारः षष्ठः पटलः

क्रिया ज्ञाता मया देव त्वत्प्रसादान्महेश्वर कालांशकं च देवेश कथयस्व प्रसारतः //

कालो द्विधात्र विज्ञेयः सौरश्चाध्यात्मिकः प्रिये सुवारकरणे लग्ने सुयोगे सुदिने प्रिये //

तेजो ऽपचयराशौ तु दक्षिणायनमुत्तरम् ग्रहणं चन्द्रसूर्याभ्यां कालश्च ऋतवस्तथा //

पक्षो मासश्च वेला विषुवद्राश्यन्तरं तथा पुण्यापुण्योदयो देवि सौर एष प्रकीर्तितः //